LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN
Cù lao Dài có chiều dài khoảng 20km, gồm 2 xã Thanh Bình và Quới Thiện. Cù lao này thuộc huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long, giáp với tỉnh Bến Tre ở hướng Đông và hướng Bắc, hướng Nam giáp với tỉnh Trà Vinh. Theo lịch sử tỉnh Vĩnh Long, nơi đây là một trong những điển hình về khai hoang lập ấp trên địa bàn trấn Vĩnh Thanh dưới triều vua Gia Long. Từ giữa thế kỷ thứ X
IX, cù lao này được xem là một mô hình đẹp về làng mới, ruộng vườn liền mạch, nổi tiếng là nơi đông đúc, no đủ. Theo lịch sử tỉnh Vĩnh Long ghi lại, nơi đây là một vùng đất hoang sơ được người dân khai hoang dưới triều vua Gia Long. Sau này, ông Nguyễn Văn Thoại – tức Thoại Ngọc Hầu một công thần nhà Nguyễn khi làm Trấn thủ trấn Vĩnh Thanh, đã cho di dân, lập ấp tại đây. Buổi đầu, ông lập ra năm ấp gồm: Phú Thái, Phước Khánh, Thái Bình, Thanh Lương và Bình Thạnh. Trải qua những lần tách, nhập đến những năm cuối thế kỷ 20, cù lao Dài chia tách thành 2 xã là Thanh Bình và Quới Thiện cho đến ngày nay.
Ở xã Thanh Bình, hiện còn lại 2 khu lăng mộ lớn được xây dựng cách nay khoảng 180 năm. Đó là khu lăng mộ bà Nguyễn Thị Tuyết (mẹ Thoại Ngọc Hầu) và lăng mộ của cha mẹ vợ ông (là ông Châu Vĩnh Huy và bà Đỗ Thị Toán) đã được ông xây dựng vào những năm ông làm trấn thủ Vĩnh Thanh. Hai khu lăng mộ này là chứng tích góp phần xác định cù lao Dài chính là quê hương thứ hai của Nguyễn Văn Thoại – tức Thoại Ngọc Hầu. Khu lăng mộ này được dự kiến sẽ xây dựng thành quần thể di tích lịch sử - văn hóa, đem đến cho du khách những trải nghiệm thú vị khi đến với cù lao Dài. Cũng như các cù lao khác ở miền Tây, được trời phú nên các vườn cây trái ở đây đều sai trĩu. Đặc biệt là sầu riêng, măng cụt, chôm chôm, bưởi da xanh, bòn bon, mít... tất cả đều là trái chín cây vô cùng tươi ngon. Ngoài ra, nơi đây còn có các làng nghề truyền thống dệt chiếu, xe lõi lát tại ấp Bình Thuỷ và Thông Lưu. Trong đó, ấp Bình Thủy đã được Ủy ban Nhân dân tỉnh Vĩnh Long công nhận là làng nghề truyền thống. Không chỉ có vậy, đến với cù lao Dài bạn còn được thưởng thức nhiều món ăn dân giã mà ngon đến lạ như bánh xèo thịt vịt măng mạnh tông, bánh xèo hến, canh chua cá hú nấu bần, ốc bươu nướng tiêu xanh, gỏi gà trộn chuối cây, bánh cuốn hến...
Nguồn: Tổng hợp
