13/11/2012
Bài học về đánh giá con
người - vàng thật hay
đồng thau
Ngày xửa ngày xưa, bên Ai
Cập có một vị hiền triết
tên là Zun-Nun. Ngày kia,
một anh thanh niên đến
và hỏi ông:
“Thưa ngài, tôi không hiểu
tại sao những người đáng
kính như ngài luôn ăn mặc
theo một cách giống nhau
và luôn luôn đơn giản như
vậy. Chẳng lẽ không cần
chưng diện một tí, không
phải để khoe khoang,
nhưng còn vì mục đích
khác nữa chứ, thưa ngài?”.
Nhà hiền triết chỉ cười và
cởi chiếc nhẫn ở tay ra,
trao cho chàng trai và nói:
“Này anh bạn trẻ, ta sẽ trả
lời câu hỏi của cậu, nhưng
trước tiên cậu phải giúp ta
việc này đã. Hãy cầm lấy
chiếc nhẫn này và đi đến
khu chợ bên kia đường,
cậu hãy đổi nó lấy một
đồng vàng”.
Cầm chiếc nhẫn đen đúa
của Zun-Nun trên tay,
chàng thanh niên tỏ vẻ
nghi ngại: “Một đồng
vàng? Tôi không chắc là
chiếc nhẫn có thể bán
được với giá đó”.
“Thử trước đã chàng trai,
ai biết được điều gì có thể
xảy ra?”. Chàng trai trẻ
phóng nhanh ra chợ. Anh
ta đem chiếc nhẫn vào
hàng tơ lụa, rau cải, thịt cá
và rất nhiều nơi khác.
Nhưng sự thực là không ai
đồng ý trả cho anh ta với
cái giá đó. Anh ta quay về
gặp Zun-Nun và nói: “Thưa
ngài, không một ai đồng ý
bỏ ra một số tiền nhiều
hơn một đồng bạc để mua
chiếc nhẫn này cả”.
Với một nụ cười nhẹ
nhàng trên khuôn mặt
trầm tĩnh, nhà hiền triết
đáp lời: “Bây giờ anh hãy
ra tiệm vàng ở cuối
đường, đưa chiếc nhẫn
này cho ông chủ. Đừng
yêu cầu giá bán nhưng chỉ
lắng nghe xem ông ta trả
giá bao nhiêu”.
Chàng thanh niên đi đến
tiệm vàng theo yêu cầu và
sau đó quay về với vẻ mặt
khác hẳn. Anh ta nói:
“Thưa ngài, những lái
buôn ở chợ rõ ràng không
biết giá trị của chiếc nhẫn
này, người chủ tiệm vàng
đã đồng ý mua chiếc nhẫn
này với giá một ngàn
đồng vàng, và giá trị thật
của nó thì gấp cả ngàn lần
so với cái giá của những
con buôn ở chợ”.
Zun-Nun mỉm cười và ôn
tồn nói: “Đó là câu trả lời
cho câu hỏi của anh.
Không thể đánh giá con
người mà chỉ dựa vào cách
ăn mặc bề ngoài. Những
lái buôn ở chợ định giá
theo kiểu đó. Nhưng
những nhà buôn vàng thì
không như thế. Vàng và đá
quý tồn tại bên trong mỗi
con người, chỉ có thể được
nhận ra và xác định giá trị
nếu anh có thể nhìn thấu
tâm hồn.
Cần có con tim để nhìn và
cả một quá trình dài lâu.
Chúng ta không thể ngang
nhiên đánh giá người khác
mà chỉ dựa vào những lời
lẽ và cách cư xử trong một
lúc nào đó. Nhiều lúc cái
mà ta nghĩ là vàng hóa ra
là đồng thau, nhưng thứ
ta tưởng là đồng thau thì
lại chính là vàng thật".