Vườn Rừng Nhỏ Nhà Châu

Vườn Rừng Nhỏ Nhà Châu Cùng Sống Dưới Ánh Nắng Mặt Trời
Hít Thở Thiên Nhiên!
người_con_của_đất_mẹ Nông dân canh tác vườn rừng tập sự.

Điều mới mẻ và thú vị mình phát hiện khi , làm -dân-tập-sự và là càng dành thời gian quan sát thiên nhiên thì càng thấu hiểu bản thân. Chúng ta hãy cùng quan sát, lắng nghe và học hỏi thiên nhiên. Cùng nuôi dưỡng những khu vườn rừng nhỏ hiện hữu, góp thêm màu xanh của thảm thực vật đa tầng tán cho đất mẹ và mình nghĩ đó cũng là cách chúng ta nuôi dưỡng màu xanh quay trở lại trong mỗi chúng ta!

Tạo ra vùng tiểu khí hậu xanh quanh nơi mình sống rất cấp thiết!Mình nhận ra điều này rõ ràng nhất lần đầu tiên trong đợ...
26/05/2026

Tạo ra vùng tiểu khí hậu xanh quanh nơi mình sống rất cấp thiết!

Mình nhận ra điều này rõ ràng nhất lần đầu tiên trong đợt nóng hạn năm này. Cảm giác khác biệt hẳn khi ở vườn mình và những nơi khác thiếu cây lẫn bị bê tông hoá. Cứ về đến vườn mình là cảm giác mát dịu đi hẳn. Dù những ngày nóng nhất vẫn có lúc cần bật quạt hỗ trợ lúc ngủ buổi tối vì nền nhiệt bên ngoài quá nóng. Nhưng không khí ít bị hầm bí hẳn.

Nhà mẹ mình ở nơi xung quanh có rừng phòng hộ nhưng ưu tiên phơi nông sản, sân được đổ bê tông và xung quanh là vườn rau, không có cây gỗ lớn để hạn chế bóng râm vào mùa phơi phóng. Nhà cũng sát đường bê tông của xóm. Khoảng từ đầu giờ chiều đến 8h tối, trong nhà lúc nào cũng nóng rực, cảm giác như cái lò đang được gia nhiệt.

Vườn mình, dù diện tích chỉ được hơn sào nhưng 95% cây trong vườn hiện là cây tiên phong đã đủ lớn khi ở năm thứ 3, đang ở tầng cao nhất che chắn cho thảm thực vật đa loài ở những tầng thấp hơn. Bắt đầu dệt nên một khóm xanh. Nhà xây bằng gạch thô mái ngói và quanh nhà không bị bê tông hoá. Mỗi phần góp một chút xoa dịu nền nhiệt cao chung. Xung quanh vườn mình thì gần như không còn rừng.

Hoá ra nơi chúng ta ở hay nơi thả hạt giống thì một vùng tiểu khí hậu xanh đều cần thiết làm sao. Bên cạnh những dãy rừng tự nhiên xa xa cần được dưỡng xanh trở lại và bảo vệ. Đó là lý do chúng tôi tin tưởng hoàn toàn vào sự dẫn dắt của mẹ thiên nhiên, vẫn kiên định và hạnh phúc với hành trình canh tác vườn rừng, dưỡng khoảnh rừng ngay nơi mình sống. Là vì chính bản thân mình và gia đình thật sự cần không gian này!

Ảnh: một góc vườn rừng Vạt Muồng nhìn từ cửa bếp.

Mong manh!Như thường lệ, người Ba Na, J’rai cùng làng hoặc những người bạn của mình đã chuẩn bị đất, hom mì, đảo phân bò...
25/05/2026

Mong manh!

Như thường lệ, người Ba Na, J’rai cùng làng hoặc những người bạn của mình đã chuẩn bị đất, hom mì, đảo phân bò và vôi cho hố trồng cà vào giữa tháng 4. Đầu tháng 5, khi có vài cơn mưa đầu mùa, họ lần lượt xuống giống mì, năm nay khác hơn là gần như vườn ai cũng trồng thêm ít cà phê. “Mấy người trong làng trúng cà năm rồi mua được xe con. Họ mang xe về rồi nhưng chưa biết lái thế nào”, một người bạn J’rai kể với mình.

Thế nhưng, tháng 5 này khác bao năm trước. Mưa được vài cơn chưa đủ thấm đất mà nắng thì liên miên, ngày càng gắt và trời ráo hoảnh trong nền nhiệt tăng cao không biết khi nào dừng. Nhìn những mảnh đất đã xuống giống, gieo hạt hoặc thả hom không nảy mầm bao nhiêu, còn trồng cây con thì lá cháy rũ ngay cả khi vừa được tưới xong.

Còn nàng nd mình thì tuyệt đối tin tưởng vào đậu đen. Mấy năm trước cứ việc vãi ra đất, cắt cỏ phủ lên là sau vài cơn mưa bọn nó nảy mầm rồi trưởng thành cũng được 70-80%. Nàng ta có đậu vừa mẩy hạt để hấp cơm khi vừa già tới, túc tắc thu hái đậu khô để phơi lúc rảnh, có khi còn cứ kệ cho bọn kiến ăn ké. Vậy mà đủ ăn đủ dành giống. Chia sẻ cách này, mự cũng vừa thu được đậu vừa chẳng phải bận tâm chuyện cỏ khi vãi đậu khắp vườn. Đầu tháng 5 rồi, nàng ta học người bản địa cùng với chút kinh nghiệm gieo đậu ít ỏi của mình đã vãi gần như toàn bộ hạt giống để dành sau vài cơn mưa đầu mùa. Sau 2 tuần chẳng có mưa lại, nhìn dải đất rải đậu dài ngoằng chỉ lác đác được vài cái mầm sống sót. Vậy là

Mùa màng thất thu rất dễ xảy ra trong điều kiện thời tiết cực đoan này, là điều mình nghĩ đến khi quan sát những điều đang diễn ra xung quanh. Khung cảnh trơ trọi như đi ngược lại niềm hy vọng mong manh sản xuất được ngày càng nhiều lương thực hơn của con người! Cảm nhận của mình giống như bài dự báo trong phần bình luận.

Ảnh: mấy hàng Lạc này là niềm an ủi nàng nd, nhờ em trai cuốc lỗ mình thả giống nên bọn nó kịp nảy mầm hết ở khoảnh mình để rơm này. Bọn nó cũng đang căng mình chống hạn. Nếu mưa đều như năm trước thì hẳn trông đã khác rồi. Toàn bộ đậu đen vãi gần đó cùng hôm thì gần như không nảy mầm.

May mắn!Mình may mắn được bố mẹ nuôi nấng theo kiểu hãy tự lựa chọn và quyết định cuộc sống mà mình muốn sống. Lớn lên đ...
22/05/2026

May mắn!

Mình may mắn được bố mẹ nuôi nấng theo kiểu hãy tự lựa chọn và quyết định cuộc sống mà mình muốn sống.

Lớn lên đi học rồi đi làm thì luôn được mọi người xung quanh nâng đỡ. Giờ về vườn sống còn có thêm những người anh em khác giống loài thương yêu.

Ngoài luôn được nương tựa cộng đồng gần xa còn có cơ hội nhìn thấy rõ mẹ thiên nhiên hào phóng, thương con người và muôn loài biết nhường nào. Mình luôn được trao tặng những thứ cần cho cuộc sống xinh đẹp đúng lúc. Bản thân mình còn cảm thấy rằng khi nhận ra mình là một phần của tự nhiên, là một người con của mẹ Trái Đất và để mẹ thiên nhiên dẫn lối cũng là điều may mắn.

Như chuyện tìm hạt hay cây giống để gieo trồng bổ sung trong vườn chẳng hạn. Lúc mới về vườn được những anh chị em về trước tặng hạt. Giờ để ý thì thấy mình đang sống ở vùng đất trước đây là rừng giàu có vô cùng, cây cối đa dạng. Khi muốn trồng thêm cây tiên phong thì Muồng đen, Keo dậu mọc khắp hai bên đường. So đũa và Chùm ngây cũng thấy đâu đó. Gần như bà con đều có ít nhất vài bụi chuối trong vườn. Mình dễ dàng xin được nhiều giống chuối khác nhau ở vườn bạn, vườn cậu hay vườn hàng xóm nhà bố mẹ. Trong khi nhiều anh chị em về vườn trước kể là phải đi mua chuối về trồng.

Biết mình canh tác vườn rừng, bạn bè siêng gom hạt cây gỗ đem cho. Còn được bạn bán cây cho thêm cây gỗ nữa. Vậy đó, cho nên nàng nd cứ luôn nói là "mẹ thiên nhiên và mọi người xung quanh thương Châu lắm", bản thân luôn nhận được những thứ mình cần đúng lúc. Mình thật may mắn. Biết ơn vô cùng sự hào sảng của những người anh em và của đấng tạo hoá!

Ảnh: Chỉ riêng bụi chuối Sứ này của nhà cậu, mình đã xin được 9 chồi chuối đem trồng trong vườn mới rồi. Cám ơn người trồng, cám ơn mẹ chuối!

Ranh giới!May mắn khi nhận vườn, đất bên mình đã được để hoang vài năm. Cây cỏ dại được tự do mọc lên giữ cho lớp đất mặ...
19/05/2026

Ranh giới!

May mắn khi nhận vườn, đất bên mình đã được để hoang vài năm. Cây cỏ dại được tự do mọc lên giữ cho lớp đất mặt có một ít thảm thực vật phủ, phần nào ngăn mưa nắng rửa trôi lớp đất để canh tác trên mặt. Nhờ có những cơn mưa trái mùa cộng với sức sống lẫn sức lớn của những cây tiên phong có sẵn như Hu đay, Muồng đen, Bời lời, vv thật mạnh mẽ nên cuối mùa khô rồi bên vườn mình đã có một số bóng mát. Nhờ có thảm thực vật nền tảng này mà hành trình gieo trồng bổ sung và dưỡng cây tiên phong của nàng nd chắc chắn sẽ được rút ngắn.

Lúc mới đến mình toàn ngồi nghỉ mát ở sát hàng rào nương nhờ bóng những bụi Bời lời của hàng xóm người bản địa. Nhưng rồi nhà họ cũng đã hạ rồi đốt vườn Bời lời, đào hố để xuống cà như bao nhà khác ở vùng này. Nhìn sang thấy mặt đất trắng trơn dưới cái nắng mà thương đất thương sự sống trong đó lắm.

"Cà em vừa mới tưới xong đã thấy héo rũ đi rồi, nó héo do thời tiết ấy. Tây Nguyên có khi nào sắp thành sa mạc mất, lây đâu nước mà tưới không biết!". Cậu em gần nhà mẹ cảm thán khi nói chuyện về thời tiết trong cái oi nóng thêm một lần tưởng như tột độ vào cuối chiều hôm qua.

Cho đến cơn mưa đại tối hôm qua thì từ đầu tháng 5 nhiệt độ trong không khí cứ nóng dần lên, cảm giác như cơ thể đang phải làm việc với điểm tới hạn. Ba năm sống ở vườn, để bản thân hiện diện và quan sát xung quanh thì cơ thể mình lần đầu tiên ở trong tình trạng bứt rức giấc ngủ chập chờn liên tiếp mấy tuần như đợt này. Tây nguyên vốn là vùng đất dù ban ngày trời nắng nóng thì đêm đến cũng dịu mát hoặc se lạnh. Nhưng nay đã khác đi thật rồi.

Nhận thấy mọi điều đang diễn ra, mùa khô này cơ thể đã ở trạng thái như vậy thì nếu một siêu EL NIÑO sắp đến, chỉ là bắt đầu cho một cuộc khủng hoảng kéo dài thì chuyện gì sẽ đến?, bản thân mình tự hỏi? Cảm thấy cái ranh giới của "sự sống" thật mong manh làm sao. Cám ơn bài dự báo về khí hậu rất đáng đọc này, mình để trong phần bình luận.

Ảnh: Ranh giới giữa vườn mới và vườn hàng xóm, chụp ngày 12/5/2026

Giọng hót duyên dáng vừa lạ vừa quen của một chú chim vang sau vườn mẹ mấy hôm nay. Mẹ nói chắc là chim rừng. Bố nói đó ...
17/05/2026

Giọng hót duyên dáng vừa lạ vừa quen của một chú chim vang sau vườn mẹ mấy hôm nay. Mẹ nói chắc là chim rừng. Bố nói đó là loài chim Nộc Thua. Em gái mình nói "em nhớ xưa được học về loài chim này trong sách Tiếng Việt". Em trai nghe xong nói đó là chim Bắt Cô Trói Cột, chăm chỉ và hót ngay cả trong mưa. Hoá ra đây là một trong những loài chim gợi nhớ tuổi thơ. Có lẽ đó là cảm giác quen mà chẳng thể nhận ra vì lâu lắm rồi mới được nghe lại âm thanh này.

Trong cái nóng như muốn thiêu rụi mọi thứ khó biết điều gì là chắc chắn trước cơn mưa rạng sáng 16/5 sau 2 tuần nắng liên tiếp thì mình nghe ra thành "mưa đến mưa đến". Mình theo dấu tiếng hót tìm kiếm trên những tán cây nhưng không nhìn được hình dáng bạn ấy ra sao.

Mùa này nhiều loài chim thay nhau hót, ve vẫn thỉnh thoảng hát trong tiếng rơi lộp độp của bọn sâu Muồng vừa ăn lá vừa ị. Không khí có dịu lại một chút nhưng vẫn oi nóng vào đầu giờ chiều đến hết ngày. Dưới gốc cây Muồng đen, thằng Xám đang nằm tận hưởng trong cái hố đất mát mà nó đào. Nó còn tìm ra vườn ngủ trưa thì trời vẫn còn nóng lắm.

P/s: Mình luôn thích ngồi ngắm bầu trời qua những tán cây. Ở đó nhiều sự sống hiển lộ, mình được hoà vào bức tranh sống động của những người anh em khác giống loài. Ở đó mình thấy mình là một phần của mạch sống lớn đang chảy.

Ảnh: Bầu trời qua tán cây sau vườn mẹ 1 ngày sau cơn mưa rả rích gần nửa ngày hôm 16/5 rồi.

Mưa đã lại về!Cuối cùng thì cơn mưa tiếp theo cũng đến sau đúng 2 tuần từ vài cơn mưa đầu mùa đầu tháng 5, thần mưa ghé ...
16/05/2026

Mưa đã lại về!

Cuối cùng thì cơn mưa tiếp theo cũng đến sau đúng 2 tuần từ vài cơn mưa đầu mùa đầu tháng 5, thần mưa ghé thăm khi nền nhiệt đẩy lên đỉnh điểm theo cảm nhận của mình. Rạng sáng tỉnh giấc vì tiếng lộp độp bên ngoài, thầm nghĩ là chắc cũng chỉ làm vài hạt rồi thôi nhưng một lúc sau tiếng mưa nặng dần rồi thành cơn mát lành. Mưa rả rích đến tận nửa buổi sáng mới thôi. Trong không khí se lạnh, đứa bé 5 tháng tuổi rơi vào giấc ngủ ngọt ngào một cách dễ dàng ngay sau cữ sữa sớm mai. Như thể mẹ thiên bù đắp cho 2 tuần "trừng phạt" rồi.

Cơ thể mình nóng như bốc hoả cứ bắt đầu vào đầu giờ chiều, mồ hôi đổ để điều tiết rồi cứ cuối chiều thì nổi da gà ớn lạnh và báo hiệu điểm tới hạn trong 2 tuần liên tiếp chỉ có nắng nóng. Người lớn ai cũng kêu ngủ chập chờn cả đêm. Đứa cháu 5 tháng tuổi bình thường dễ nuôi, cứ lăn ra ngủ cả ngày đêm thì tuần rồi nó mè nheo, khóc quấy và chẳng thể ngủ được giấc cho ngon. Xem dự báo lần gần nhất người ta nói là từ ngày 15, Tây Nguyên có mưa khởi xướng từ phía Kon Tum - Gia Lai. Sáng ngày 14 có vài hạt lắc rắc, bố mình nói rằng ở quê Nghệ An ông bà có câu "mưa sớm mai mài dao đi núi", mưa sáng vài hạt thì trời nắng to. Ai cũng ngóng đến chiều ngày 15 để đón mưa nhưng đến cuối ngày chỉ thấy mây vần vũ kéo đến rồi tản đi trong cái nóng kịch thang.

Đó là nhà mình đang sống nơi có rừng phòng hộ vây quanh. Rừng đa loài đa tầng tán được dưỡng và bảo vệ chính là lý do đằng sau lý giải vì sao khu mình được thống kê là có mưa về nhiều nhất trong tỉnh. Biết ơn rừng, biết ơn cây và lực lượng bảo vệ rừng vô cùng! Nhưng diện tích rừng còn lại có vẻ không đủ để điều hoà cho cái nóng ẩm ương cực đoan trên toàn diện rộng. Chúng ta vẫn cần thêm, đó là lý do nàng nd chọn lối canh tác trồng cây dưới tán rừng, góp phần nhỏ của bản thân để trả lại thêm một chút xanh cho đất mẹ. Vì đơn giản đó là cách mình có thể làm cho nơi mình thuộc về, nơi quyết định sự sống còn của chính bản thân mình!

Ảnh: chậu hứng nước mưa để tưới rau dưới máng nước của mẹ sáng nay được tràn ra khắp luống rau đã héo rũ đi dướii nắng.

Khoảng giao mùa đã khác lạ đi!Những ngày giao mùa này, thời tiết có thể gói gọn trong 2 chữ “cực đoan”. Ra vườn đủ các l...
14/05/2026

Khoảng giao mùa đã khác lạ đi!

Những ngày giao mùa này, thời tiết có thể gói gọn trong 2 chữ “cực đoan”. Ra vườn đủ các loại sâu bướm khoe sắc trong nền ve sầu hát. Dưới đất bọn kiến, cuốn chiếu, đã bò lên khắp và loài hoa củ sống trong đất đã trồi lên những bông hoa thật xinh đẹp.

Trong nhà tắc kè đã kêu ngày đêm, để ý là thấy sâu đậu khắp trên đồ đạc. Quần áo cứ như lúc nào cũng có sâu lông đeo bám, hễ mặc vào là ngứa ngáy khắp. Người ngợm thì bứt rứt từ đầu giờ chiều đến nửa đêm, lúc như lửa đốt lúc nổi da gà. Cảm nhận rõ cơ thể đang làm việc vất vả để điều tiết. Chỉ có nước mới làm dịu được tình hình này. Trong lòng chỉ biết cầu nguyện thần mưa hãy đến thật nhanh.

Xung quanh vùng bà con tranh thủ gặt nốt những đám lúa. Vừa phơi vừa hồi hộp canh lúa vì với cái nóng bất thường như vậy, chỉ có thể nghĩ là mưa có thể đến bất kỳ lúc nào. “Phơi lúa mà cứ sợ mưa nên cả nhà không dám đi đâu”, bác Hai nói khi mình đi qua. Khi đến đỉnh điểm cái nóng trong ngày, ai cũng tin rằng hôm nay trời không thể không mưa cho đến gần nửa đêm tiết trời dịu lại mới chìm vào giấc ngủ chập chờn và hôm sau lại cảm nhận cái nóng được đẩy lên mà mưa vẫn chưa đến. Cứ vậy vài tuần nay rồi.

Nếu để ý một chút, chúng ta đều nhận thấy thời tiết không còn theo quy luật cũ, chẳng thể nào đoán được nữa. Và nếu nhìn lại thì cũng có thể hiểu được vì sao mưa lại khan hiếm dần. Rừng chẳng còn bao nhiêu, mạch nước ngầm dần bị khai thác cho tụt xuống và khắp nơi chỉ thấy cây độc canh vì lợi ích kinh tế. Vùng đất xa biển mà rừng đa loài không đủ thì làm sao có nước dự trữ cho trời làm mưa đây!

Hẳn là mẹ thiên nhiên có ý đồ đằng sau tất thảy những điều mình nhìn thấy này. Sâu được gửi đến để đánh thức những mầm xanh đang thu lại ngủ dưỡng sức suốt mùa khô hạn. Kích hoạt bên “sản xuất thức ăn” cho chuỗi sự sống tái sinh, tuần hoàn và cân bằng. Bên cạnh lời nhắc cho con người biết về kết quả tất yếu do mình đã và đang làm mà ra. Mình nghĩ mùa khô được kéo dài thêm 1 chút để bà con phơi lúa cho xong. Mình cảm thấy tình yêu bà dành cho muôn loài một cách hào phóng và công bằng.

Mùa mưa năm nay đến muộn, khoảng giao mùa chập chờn kéo dài và khác hẳn đi nhưng những dấu hiệu đã rõ ràng rồi! Liệu chúng ta có học được bài học gì từ những điều này?

Ảnh: nàng nd bắt gặp một em sâu xinh đẹp rơi xuống đất khi cắt tỉa cây bụi trong vườn.

Vài quan sát ở vườn mới!Mình nhận khoảnh vườn này từ cuối mùa mưa năm ngoái. Khi dành thời gian quan sát vườn thấy có sẵ...
12/05/2026

Vài quan sát ở vườn mới!

Mình nhận khoảnh vườn này từ cuối mùa mưa năm ngoái. Khi dành thời gian quan sát vườn thấy có sẵn những cây Muồng đen trưởng thành quanh hàng rào. Trong đất vừa có ít bụi Muồng đen khoảng 1-2 tuổi, Hu đay, Bời lời và cây bụi bên cạnh mấy hàng Cao su được trồng vào lối. Cỏ thì còn nguyên vẹn phủ đất. Trong đó có 1 khoảnh nhỏ không bị tác động nên 1 cụm rừng nhỏ với vài cây gỗ tự nhiên đã hình thành. Thật là may!

Mình quyết định trồng thêm những cây cho mục đích dưỡng đất dễ tìm quanh vùng gồm chuối, Săng, So đũa và Keo dậu, khởi đầu bổ sung vào hàng ngũ cây tiên phong. Vừa lúc này cũng nhận được cuộc gọi của cậu em rằng hắn đang có một số cây gỗ cần cho đi. Nhận cây xong mình cũng thả ra đất hết luôn. Mình liều mua thêm một ít Cau nữa.

Thảm thực vật còn thưa nên có những nơi bề mặt đất bị chai lại, cỏ không mọc được và còn có cả vài cái rãnh tạo ra do dòng chảy từ phía trên xuống mà thành. Để ý dòng chảy qua những cái rãnh mà nước tạo thành qua những cơn mưa, mình cũng tìm được chỗ đào cái ao lớn nhất cuối vườn.

Cả chuối và cây gỗ đều thêm một lần nữa khiến mình ngạc nhiên lẫn nể phục về sức chịu hạn và sức sống của những loài tiên phong. Cả chuối và cây gổ trồng thêm còn sống khá nhiều sau mùa khô đầu tiên. Tỉ lệ bị chết ít hơn mình dự đoán. Có thể nhờ mấy cơn mưa trái mùa liên tiếp giữa mùa khô đã tiếp thêm năng lượng sống cho bọn nó. Thời tiết không còn giống như quy luật cũ năm nay đã giúp bọn cây của nàng nd sống sót qua cái nắng hạn chăng.

Chuối. Mình bắt đầu trồng chuối ở khoảnh vườn mới từ cuối mùa mưa năm ngoái và tiếp tục từ đầu tháng 4 năm nay. Có những bụi sống khoẻ, một số bụi thì thân khô héo rồi rũ dần. Khi mình quan sát thấy những bụi có thân yếu đi, mình dùng cuốc khơi quanh gốc, bụi nào củ còn sống thì dùng liềm cắt sát củ rồi lấp đất lại. Chỉ có vài bụi đã hoá mùn. Những bụi cắt sát gốc lần lượt nảy lên những chiếc chồi mới đầy sức sống sau những cơn mưa đầu mùa.

Cây gỗ. Vài cây Keo dậu vẫn sống khi trồng cuối mùa mưa năm ngoái. Riêng So đũa và Cau không đứa nào sống sót qua mùa khô. Muồng đen và Hu đay con đang mọc lên từng cụm trên bề mặt. Sao và Lõi thịnh được cho cũng còn sống đến 70-80%. Dù năm nay phải sau từ 1 -2 tuần mới có cơn mưa tiếp theo và cái nắng nóng âm ương cực đoan được đẩy lên dần kể tử đầu tháng 5 năm 2026 này. Bọn cây gỗ vẫn cứ cao nhỉnh lên dần, thân mập lên và lá thì xanh sum suê trông khoẻ khoắn sau mỗi cơn mưa đầu mùa. Có vẻ bọn nó đã đủ vững vàng trước cái nắng rồi.

Bản thân nàng nd có thêm một trải nghiệm rằng cây gỗ tiên phong bản địa cần thiết vô cùng, sức chịu được hạn và sức sống giúp thiết lập thảm thực vật nền tảng cho những loài đến sau. Với khu vườn thứ 2 này, mình biết rõ mình cần làm gì rồi nên cứ chầm chậm lắng nghe, quan sát và đi theo sự dẫn dắt mà những tín hiệu được gửi đến. Điều quan trọng nhất trong hành trình "làm ít đi, chỉ can thiệp khi cần" này cần thời gian!

Ảnh: Một số tấm ảnh từ cuối mùa khô đến nay ở vườn rừng Vạt Muồng 2.

Thay đổi!Mình để ý thấy muỗi đã có mặt mọi ngóc ngách, ngồi trong nhà hay ngoài vườn đều bị đeo bám. Vậy là sau mấy cơn ...
06/05/2026

Thay đổi!

Mình để ý thấy muỗi đã có mặt mọi ngóc ngách, ngồi trong nhà hay ngoài vườn đều bị đeo bám. Vậy là sau mấy cơn mưa đầu mùa, cây cỏ sinh sôi và nhiều loài khác cũng hưởng ứng. Những cành mà năm ngoái mình để dành làm chiến binh che chắn cái nắng mùa khô nay đã đến lúc cắt tỉa bớt để cây bên dưới có thêm ánh sáng, cung cấp thêm dinh dưỡng cho cây và hạn chế bớt muỗi. Mình bắt đầu với cây trứng cá cạnh bếp và khu vực quanh nhà.

Khi đã quen rồi thì mình cảm thấy cắt tỉa là một công việc thật thú vị. Trước và sau khi cắt tỉa vườn mang hai diện mạo hoàn toàn khác nhau. Từ rậm rạp sang thông thoáng, rối bời đan vào nhau sang cây nào ra cây đó và mặt đất trống sang dày lên một lớp sinh khối. Cơ mà việc cắt tỉa này cũng cần bạn dành thời gian học kỹ năng dùng nông cụ, cần một chút sức lực và quan sát khi nào là thời điểm tốt. Thêm nữa, tuỳ mùa cắt tỉa bạn sẽ gặp ong, sâu, kiến, muỗi, vv.

Sau khi tay đã mỏi, nhâm nhi trứng cá no bụng và bị mấy loài kiến xơi cho tả tơi. Trên cây có kiến vàng, dưới đất có kiến lửa và kiến đen. Ngồi nghỉ mát thầm nghĩ "May là nay chỉ gặp mỗi kiến". Cũng nghĩ nếu ai chưa ở vườn, cứ nhìn những tấm ảnh thu hoạch nông sản chiu chiu và tưởng tượng thì có thể dễ rơi vào ảo mộng. Khi chọn cuộc sống để mình là một phần của tự nhiên, để bản thân bình đẳng với muôn loài và sống ở vườn cùng để hiểu nhau thì ngoài tình yêu và lòng biết ơn còn cần cả lòng dũng cảm.

Thực tế là người ở vườn được mẹ thiên nhiên trao tặng nhiều vô kể nhưng cũng cần hiểu rằng trong vườn không chỉ có mỗi con người là sự sống duy nhất. Cần hiểu rằng sống ở vườn là một hành trình hợp tác giữa con người và muôn loài. Với mình thì tất cả đều là những người thầy đáng nể mà mẹ thiên nhiên gửi đến. Mình mới chỉ khám phá được một vài điều rất ấn tượng như sâu, tắc kè và kiến loan báo thời tiết thay đổi, muỗi báo đã đến lúc cắt tỉa cây. Sâu chiếu có mặt cũng báo hiệu mùa mưa. Những loài này còn dạy cho mình về tinh thần sống nương tựa nhau. Và chắc chắn còn nhiều điều nữa để học. Biết ơn thật nhiều!

Khi quan sát mình thấy vườn thay đổi không chỉ sau cắt tỉa mà gần như mỗi ngày, một cách tĩnh lặng nhưng có thể nhận ra nếu chịu khó để ý. Thiên nhiên vẫn làm việc của mình kể cả khi người nương trú không làm gì cả. Và bản thân mình cũng vậy. Khu vườn xanh, khoẻ dần và mình thì vững vàng dần. Nhớ lại mình chuyển về vườn ở với cái vợt muỗi, từ cần dùng đến nó để xử đứa nào lọt vào mùng ngủ sang để không hơn 2 năm nay. Rồi từ thấy đứa muỗi nào cắn tay chân mình thì đập một phát thật đau cho bõ tức sang chỉ phẩy phẩy đuổi đi và thỉnh thoảng còn dùng lời nói lẫn thầm gửi tin nhắn để chia chỗ ở trong nhà.

Ảnh nàng nd chụp ngược sáng: Sáng 6/5/2026. Từ cửa bếp nhìn ra vườn sau khi cắt tỉa những cây tiên phong gần nhà. Nhìn thấy khoảng trời rộng, sáng và thoáng hơn ☺️

Một kiểu giàu có!“Wow nhà Dì giàu thật đó, dì có nhiều đá quý thế”. Đó là câu nói của cậu nhóc 6 tuổi khi lên thăm dì và...
04/05/2026

Một kiểu giàu có!

“Wow nhà Dì giàu thật đó, dì có nhiều đá quý thế”. Đó là câu nói của cậu nhóc 6 tuổi khi lên thăm dì vào 2 năm trước khi nhìn thấy đống đá bên ngoài bếp kèm ánh mắt trong veo. Và mình tin lời bạn ấy!

Cậu nhóc dành cả ngày nghịch thoả thích với các hòn đá, còn chọn được một viên cậu cho là đẹp nhất để xin mang về. Lúc đó mình đang để một góc chứ chưa rải lên lối đi quanh bếp. Khi chủ cũ đổ đất đồi nâng mặt bằng trong vườn có lẫn đá, mình túc tắc đào hố trồng chuối và cây trong vườn thấy nên gom một ít dành làm lối đi cho sạch sẽ. Sau khi rải lối đi, quả thật nhìn vừa sạch, vừa xinh xắn lại là nơi đi chân đất được mát xa mát rượi.

Hai năm đầu tập trung trồng cây dưỡng đất, năm thứ 3 mình bắt đầu được vườn tặng cho nhiều không chỉ hoa trái dần. Mình trồng cả cây chăm đất lẫn cây cho cái ăn nên bản thân cảm thấy được nhận được nhiều hơn mong đợi. Giờ ra vườn thu hoạch được cả cái ăn lẫn giống cây tiên phong cho vườn mới. Trong ảnh có bó cành Mật gấu, một loài cây lớn nhanh, thân thẳng rất ổn cho hàng rào mà mình để ý thấy khi đi quanh nơi ở và xin về trồng. Giờ ngoài định kỳ cắt tỉa làm đa dạng sinh khối cho vườn còn có sẵn hom giống khi cần.

Address

Thôn Kon Jơ D’ri, Xã Đăk Rơ Wa
Kon Tum
00

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Vườn Rừng Nhỏ Nhà Châu posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Organization

Send a message to Vườn Rừng Nhỏ Nhà Châu:

Share