30/01/2026
🦠 VIRUS NIPAH
Virus Nipah là một bệnh truyền nhiễm nguy hiểm có nguồn gốc từ động vật, với tỷ lệ tử vong cao (ước tính 40–75%).
📌 1. Nipah xuất hiện từ đâu?
• Ca bệnh đầu tiên được ghi nhận năm 1998 tại Malaysia (liên quan đến người nuôi heo).
• Sau đó được báo cáo tại Bangladesh, Ấn Độ, Philippines, Singapore.
• Bangladesh ghi nhận các đợt bùng phát gần như hàng năm.
🦇 2. Nguồn chứa tự nhiên
• Dơi ăn quả (họ Pteropodidae) là vật chủ tự nhiên của virus Nipah.
🔄 3. Nipah lây truyền như thế nào?
Virus có thể lây sang người qua:
✅ Tiếp xúc với động vật nhiễm bệnh (dơi, heo, ngựa)
✅ Ăn/uống thực phẩm nhiễm virus (đặc biệt nước chà là tươi bị dơi làm ô nhiễm)
✅ Lây người – người, nhất là trong gia đình hoặc bệnh viện nếu kiểm soát nhiễm khuẩn kém
🤒 4. Triệu chứng thường gặp
⏳ Ủ bệnh: 3–14 ngày (có thể tới 45 ngày)
Biểu hiện lâm sàng:
• Sốt, mệt mỏi
• Đau đầu, lú lẫn, viêm não
• Ho, khó thở
• Có thể nôn, tiêu chảy
⚠️ Bệnh có thể tiến triển nhanh, phù não và tử vong.
🧪 5. Chẩn đoán
• Chủ yếu bằng xét nghiệm RT-PCR từ dịch hô hấp, máu hoặc dịch não tủy
• ELISA có thể hỗ trợ phát hiện kháng thể
💊 6. Điều trị
❌ Hiện chưa có thuốc đặc hiệu hay vaccine được phê duyệt
➡️ Điều trị chủ yếu là hồi sức và chăm sóc hỗ trợ sớm (oxy, thở máy, điều trị biến chứng…)
🛡️ 7. Phòng ngừa là quan trọng nhất
• Không uống nước chà là tươi chưa đun sôi
• Rửa sạch, gọt vỏ trái cây, bỏ trái có dấu dơi cắn
• Mang đồ bảo hộ khi xử lý động vật bệnh
• Cách ly và phòng hộ đúng trong bệnh viện
Nguồn tham khảo: WHO