15/06/2026
THÔNG TIN THAM KHẢO CHO PHỤ HUYNH VÀ HỌC SINH TRONG VIỆC CHỌN TỔ HỢP CÁC MÔN HỌC TỰ CHỌN KHI NỘP HỒ SƠ TRÚNG TUYỂN LỚP 10 TRONG 2 NGÀY 18 - 19/6/2026.
TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC CHỌN TỔ HỢP MÔN Ở THPT
Những ngày này, phụ huynh và học sinh 2K11 đang hồi hộp chờ kết quả điểm thi vào lớp 10. Điều quan tâm nhất bây giờ là “Con được mấy điểm, có đỗ hay không?”. Tuy nhiên, có một việc quan trọng mà nhiều gia đình nên dành thời gian này để tìm hiểu kỹ:
Con sẽ học tổ hợp môn nào khi vào lớp 10?
Trước đây, học sinh vào THPT sẽ học các môn giống nhau. Nhưng từ chương trình Giáo dục phổ thông 2018, ngoài các môn bắt buộc (Toán, Văn, Sử, ngoại ngữ, GDQP-AN, GDTC, HĐTN-HN, GDĐP), học sinh phải LỰA CHỌN thêm 4 môn học trong số các môn học còn lại (Lí, Hóa, Sinh, Địa, Tin, Công nghệ, GDKT&PL, Mỹ thuật, Âm nhạc) phù hợp với năng lực, sở thích và định hướng của mình. Nghĩa là sau khi đỗ vào lớp 10, các em phải chọn một “tổ hợp môn học” cho 3 năm tiếp theo.
I. TỔ HỢP MÔN LÀ GÌ?
Tổ hợp môn là nhóm các môn học lựa chọn mà học sinh sẽ theo học trong suốt bậc THPT.
Mỗi trường sẽ xây dựng các tổ hợp khác nhau tùy điều kiện đội ngũ giáo viên và định hướng đào tạo.
Ví dụ: Trường THPT ABC tuyển 12 lớp theo chỉ tiêu với 6 tổ hợp môn khác nhau.
Có những tổ hợp thiên về khoa học tự nhiên như:
* Vật lý - Hóa học - Sinh học - Tin học.
* Vật lý - Hóa học - Sinh học - Công nghệ.
Bên cạnh đó cũng có những tổ hợp kết hợp giữa tự nhiên và xã hội như:
* Địa lý - Giáo dục Kinh tế & Pháp luật - Vật lý - Tin học.
* Địa lý - Giáo dục Kinh tế & Pháp luật - Vật lý - Sinh học.
* Địa lý - Giáo dục Kinh tế & Pháp luật - Sinh học - Công nghệ trồng trọt.
Chỉ nhìn vào danh sách này thôi cũng có thể thấy mỗi lựa chọn sẽ dẫn tới những hướng phát triển khác nhau.
II. VÌ SAO PHẢI CHỌN?
Mục tiêu của chương trình mới là giúp học sinh:
* Học sâu hơn thay vì học dàn trải.
* Phát huy thế mạnh cá nhân.
* Có sự chuẩn bị tốt hơn cho đại học và nghề nghiệp sau này.
Mặt khác, các môn học sẽ gắn với định hướng nghề nghiệp tương lai.
Ví dụ:
Kỹ thuật – Công nghệ – Y Dược → cần Toán, Lý, Hóa, Sinh.
Kinh tế – Luật – Quản trị → cần Toán, Văn, Anh.
Xã hội – Truyền thông – Ngôn ngữ → cần Văn, Sử, Địa, Anh.
Thiết kế – Kiến trúc → cần Toán + tư duy sáng tạo (Mỹ thuật, Tin…)...
III. CHỌN SAI TỔ HỢP THÌ SAO?
Học sinh đã có em học 3 năm nhóm các môn xã hội và cuối năm 12 lại xét học bạ vào ngành điều dưỡng. Em vẫn đậu và đi học, tuy nhiên, do em không được học Hoá, Sinh ở cấp 3 nên việc học kiến thức chuyên ngành sẽ vất vả hơn rất nhiều.
Có em điểm đầu vào cao và chọn học A (ban tự nhiên), song không theo được các môn Lý, Hoá, Sinh và sau 1 năm xin chuyển sang C (ban xã hội). Ngược lại, cũng có em học tổ hợp thiên về xã hội rồi mới phát hiện ngành mình muốn theo lại cần nền tảng Toán, Vật lý hoặc Tin học.
Câu chuyện chọn nhầm tổ hợp môn năm nào cũng có. Khi đã vào học rồi, việc điều chỉnh tổ hợp sẽ khó khăn hơn rất nhiều. Các em phải tự bổ túc phần kiến thức của lớp dưới để có thể bắt nhịp chương trình học.
IV. 3 SAI LẦM KHI CHỌN TỔ HỢP
1. Chọn theo cảm tính, chọn theo bạn bè:
“Con thấy ban này nhẹ hơn.”
“Con thích lớp này vì mấy đứa bạn thân của con đều vào đó cả".
Rất nhiều học sinh chọn tổ hợp theo cảm xúc nhất thời mà chưa hiểu rõ mình phù hợp gì và muốn đi đâu. Có bạn mạnh tự nhiên, có bạn thiên xã hội, có bạn học tốt ngoại ngữ. Chọn theo cảm tính hay hùa theo bạn bè rất dễ dẫn đến tình trạng càng học càng đuối, mất động lực rồi chán học sau vài tháng.
2. Chưa tìm hiểu ngành nghề:
Nhiều gia đình nghĩ lớp 10 còn sớm nên chưa vội định hướng. Nhưng thực tế ngành nào cũng yêu cầu học sinh phải học tốt một số môn ngay từ đầu cấp THPT.
Ví dụ:
* Y Dược cần nền Toán – Hoá – Sinh.
* CNTT thường mạnh Toán – Lý – Anh.
* Kinh tế hiện nay rất cần tiếng Anh.
Nếu chọn sai từ đầu, sau này muốn đổi sẽ rất mệt.
3. Chỉ nhìn điểm mà chưa nhìn đường dài:
Có những bạn thi vào 10 điểm cao nên được xếp vào lớp top. Nhưng thực tế: kỳ thi vào 10 hiện nay chủ yếu vẫn tập trung vào Toán – Văn – Anh. Vì vậy, nhiều khi điểm cao chưa phản ánh đúng năng lực toàn diện của học sinh, đặc biệt là các môn tự nhiên như Lý, Hoá, Sinh. Khi lên THPT, mới phát hiện mình không thật sự phù hợp với Lý, Hoá vì kiến thức nặng hơn rất nhiều, tốc độ học nhanh hơn và tính tư duy chuyên sâu cao hơn.
V. LÀM SAO ĐỂ CHỌN ĐƯỢC TỔ HỢP PHÙ HỢP?
Bố mẹ đừng bắt đầu bằng câu hỏi: "Với điểm số ấy, con vào được lớp nào?". Thay vào đó, bố mẹ và con hãy ngồi lại cùng nhau để trả lời 3 câu hỏi:
(1) Năng lực nổi bật của con là môn nào?
Kết quả học tập trong nhiều năm là dữ liệu rất quan trọng.
(2) Môn nào con thích học, không cần nhắc?
Sở thích không quyết định tất cả, nhưng là yếu tố giúp học sinh duy trì động lực học tập trong thời gian dài.
(3) Kiểu tư duy của con thiên về tự nhiên hay xã hội?
(Tự nhiên → logic, giải quyết vấn đề
xã hội → phân tích, lập luận, giao tiếp)
Hè chuẩn bị vào lớp 10 là thời điểm cực kì quan trọng để phụ huynh và con cùng ngồi lại, nhìn vào năng lực, sở thích và những định hướng ban đầu của con để lựa chọn tổ hợp môn phù hợp nhất./.
[Sưu tầm]
----
P/s: Sau khi có kết quả trúng tuyển lớp 10, trường THPT Phan Đăng Lưu sẽ có buổi gặp phụ huynh và học sinh để tư vấn chọn tổ hợp môn học lựa chọn cho học sinh.
