28/05/2026
Vì sao cha ông ta lại chọn đá ong để dựng nhà?
Cách trung tâm Hà Nội không xa, Làng cổ Đường Lâm hiện lên với vẻ đẹp trầm mặc của những ngôi nhà cổ niên đại hàng trăm năm, vẫn âm thầm tồn tại và lưu giữ bản sắc Việt trong từng bức tường, mái ngói và ngõ nhỏ lát từ những viên đá ong độc bản.
Thuở trước, khi các vật liệu hiện đại chưa xuất hiện, đá ong và bùn non trộn vôi là hai nguyên vật liệu chính để dựng xây nhà cửa. Cha ông ta đã tận dụng tảng đá ong nằm sâu dưới lòng đất kết hợp với bùn non trộn vôi để miết mạch tạo nên những bức tường vững chãi. Đá ong hình thành từ lớp đất giàu sắt và nhôm, khai thác từ độ sâu khoảng 1 - 2 mét. Lúc đầu đá còn mềm dễ cắt xẻ nhưng dưới tác động thời tiết, bề mặt nhanh chóng đanh cứng lại trở nên bền bỉ theo thời gian.
Sở dĩ, đá ong trở thành “xương sống” định hình nên hình thái kiến trúc nơi đây, nhờ cấu trúc lỗ rỗng như tổ ong. Đặc tính này đóng vai trò hấp thụ nhiệt kém và tỏa nhiệt nhanh hỗ trợ không gian sống luôn mát vào mùa hè và ấm áp vào mùa đông.
Sự tín nhiệm của người dân không chỉ đến từ giá trị của vật liệu, mà còn bởi đó là ký ức và hồn cốt của một vùng di sản - nơi con người sống thuận theo tự nhiên và gìn giữ bản sắc qua nhiều thế hệ.
Nguồn ảnh: baophatluat