หน่วยปฏิบัติการพิเศษ Provincial Police Special Operations SWAT
ในอดีตประเทศไทยตกอยู่สถานการณ์การก่อความไม่สงบจากภัยลัทธิคอมมิวนิสต์มานานมีการต่อสู้และปะทะกันระหว่างเจ้าหน้าที่รัฐกับกลุ่มคอมมิวนิสต์มาโดยตลอดและมีแนวโน้มที่ไม่ยุติง่าย ๆ ซึ่งองค์การบริหารวิเทศกิจแห่งสหรัฐฯ = United States Operations Mission หรือ USOM ยูซ่อม ได้ให้การช่วยเหลือด้านงบประมาณ การพัฒนาบุคลากร มาโดยตลอด ในทุก ๆ ด้าน เช่นงบ
ประมาณการสร้างโรงเรียน สถานีอนามัย โรงพัก ฯ
จนกระทั่งเมื่อประมาณ พ.ศ.2511 ยูซ่อมได้ให้กรมตำรวจจัดตั้งหน่วยปฏิบัติการพิเศษ ที่มีศักยภาพในการรบแบบจรยุทธและแทรกซึมไปได้ทุกพื้นที่ ซึ่งมีอำนาจตรวจค้นจับกุมได้ตามกฎหมายโดยที่ฝ่ายทหารกระทำการไม่ได้ตามกฎหมาย
กำลังพลระดับหมวดประกอบด้วย สัญญาบัตร 1 นาย ชั้นประทวน 35 นาย โดยให้ขึ้นตรงกับ นปพ.เขต โดยแรกเริ่มไปทำการฝึกบุคคลทำการรบแบบจรยุทธและรบพิเศษ เสร็จแล้วก็กลับมาปฏิบัติหน้าที่ตามฐานต่าง ๆ ที่อยู่ในพื้นที่ที่มีสถานการณ์ความไม่สงบตามลำดับความรุนแรง โดยแบ่งเป็นพื้นที่สีแดง ชมพู เหลือง เขียว (ฝ่ายทหารแบ่ง)
จนกระทั่งเหตุการณ์สงบลง กรมตำรวจจึงได้ยุบ นปพ.ให้มาขึ้นตรงกับ ตำรวจภูธรจังหวัด แต่ยังคงเป็นหน่วยกำลังและปฏิบัติหน้าที่ทางด้านยุทธวิธีพิเศษเหมือนเดิม แต่ขึ้นการบังคับบัญชากับหัวหน้าตำรวจภูธรจังหวัด (ผกก.จังหวัด , ผบก.)
ข้อมุลจาก ; หน่วยปฎิบัติการพิเศษ นนทบุรี
ทำเนียบ ผบ.นปพ.
พ.ต.ต.บุญญฤธิ์ ตันติวัฒน์
ร.ต.อ.โสภณ สายสุรีย์( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - )ผบ.ร้อย ๒ (พยัคย์)
พ.ต.ท.วิรัตน์ ดำคง ( ) ผบ.ร้อย พยัคย์
พ.ต.ท.ประยุทธ ทองด้วง (๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๑๐ ก.พ.๒๕๕๔ )ผบ.ร้อย ปจ.(ทิวา)
พ.ต.ท.คมเดช เรืองศิริ ( - ๑๐ ก.พ.๒๕๕๔ ) ผบ.ร้อย ตะวัน
พ.ต.ท.วชรศาสน์ ทองยิ่ง (๗ ก.พ.๒๕๕๔ - ๕ ธ.ค.๒๕๕๕ ) ผบ.ร้อย ตะวัน
ทำเนียบ รอง สว.นปพ.
ร.ต.ต.ทวีศักดิ์ ขุนเพชร
ร.ต.ต.ไพโรจน์ เมืองสุวรรณ
ร.ต.ต.สมคิด หาญชุยชาย
ร.ต.อ.นาวา ชื่นดี ( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๕ พ.ค.๒๕๕๔ )
ร.ต.อ.รังสรรค์ ประยงค์วีระกุล ( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๕ พ.ค.๒๕๕๔ )
ร.ต.อ.บรินทร์ ใจอุตม์ ( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๕ พ.ค.๒๕๕๔ )
ร.ต.อ.ไพบูลย์ พูนมะณี ( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๕ เม.ย.๒๕๕๕ )
ร.ต.อ.วีรพล สีดาจิตร์ ( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๕ เม.ย.๒๕๕๕ )
ร.ต.อ.พีระศักดิ์ หลอดแก้ว ( ๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๕ เม.ย.๒๕๕๕ )
ร.ต.อ.นิยม ดลราษี (๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๓๑ พ.ค.๒๕๕๕)
ร.ต.อ.สากล วงษ์หาญ (๑ ต.ค.๒๕๔๘ - ๓๑ พ.ค.๒๕๕๕)