24/04/2026
ทนายความขอคัดทะเบียนราษฎร โดยอ้างว่าจะนำข้อมูลไปใช้ฟ้องคดีต่อศาล พร้อมแนบใบแต่งทนายความ ร่างคำฟ้องที่จัดทำขึ้นเองแต่ยังไม่ได้ประทับรับฟ้องจากศาล และสำเนาบัตรสมาชิกสภาทนายความ แบบนี้สามารถขอคัดข้อมูลได้หรือไม่?
คำตอบคือ ไม่สามารถทำได้ หากเอกสารดังกล่าวยังไม่เพียงพอที่จะแสดงว่า ผู้ยื่นคำร้องเป็น “ผู้มีส่วนได้เสีย” ตามกฎหมาย
เนื่องจากข้อมูลทะเบียนราษฎรเป็นข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับสิทธิส่วนบุคคล การขอตรวจ คัด หรือรับรองสำเนาข้อมูล ต้องเป็นไปตาม พระราชบัญญัติการทะเบียนราษฎร พ.ศ. 2534 มาตรา 6 และมาตรา 14 ซึ่งกำหนดให้ผู้ยื่นคำร้องต้องเป็นเจ้าของรายการ ผู้ได้รับมอบอำนาจโดยชอบด้วยกฎหมาย หรือเป็นผู้มีส่วนได้เสีย และต้องมีพยานหลักฐานแสดงเหตุและความจำเป็นอย่างชัดเจน
กรณีอ้างว่าจะนำข้อมูลไปใช้ฟ้องคดีต่อศาล แต่มีเพียงร่างคำฟ้องที่จัดทำขึ้นเอง โดยยังไม่มีการประทับรับฟ้องจากศาล หรือไม่มีเอกสารรับรองจากหน่วยงานของรัฐ รวมถึงไม่มีหลักฐานที่แสดงความเกี่ยวข้องกับเจ้าของข้อมูลอย่างเพียงพอ
ย่อมไม่อาจใช้เป็นหลักฐานประกอบคำร้องขอคัดข้อมูลทะเบียนราษฎรของบุคคลอื่นได้
ทั้งนี้ แนวทางการพิจารณายังเป็นไปตาม ระเบียบสำนักทะเบียนกลางว่าด้วยการคุ้มครองและจัดการข้อมูลทะเบียนราษฎร พ.ศ. 2561 ซึ่งกำหนดให้นายทะเบียนต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริงและพยานหลักฐานเป็นรายกรณี ว่าผู้ยื่นคำร้องมีอำนาจเข้าถึงข้อมูล หรือเป็นผู้มีส่วนได้เสียกับรายการที่ขอคัดหรือไม่
อย่างไรก็ตาม หากเป็นกรณีใบแต่งทนายความที่ผู้ยื่นคำร้องแต่งตั้งให้ตนเป็นทนายความจริง นายทะเบียนจะพิจารณาประกอบพยานหลักฐานอื่นเป็นรายกรณี ว่ามีส่วนได้เสียกับเจ้าของข้อมูลหรือไม่
เพื่อให้การเข้าถึงข้อมูลทะเบียนราษฎรเป็นไปตามกฎหมาย และคุ้มครองสิทธิของเจ้าของข้อมูลอย่างเหมาะสม เป็นธรรม
ที่มา:
หนังสือสำนักทะเบียนกลาง ที่ มท 0323/ว33 ลงวันที่ 9 เมษายน 2569
เรื่อง หารือการปฏิบัติเกี่ยวกับการขอคัดสำเนารายการทะเบียนราษฎร
