สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน จังหวัดสระแก้ว

29/08/2026

🐘📊 คะแนนความสมบูรณ์ของร่างกายคืออะไร? แล้วสำคัญกับสีดอแก้วอย่างไร?

เวลาประเมินสุขภาพของช้าง เราไม่ได้ดูเพียงว่าสัตว์ “กินได้หรือไม่” แต่ยังต้องประเมินว่าสภาพร่างกายและภาวะโภชนาการโดยรวมเป็นอย่างไร หนึ่งในเครื่องมือที่ใช้คือการให้คะแนนความสมบูรณ์ของร่างกาย (Body condition score : BCS)

คะแนนความสมบูรณ์ของร่างกายคือระบบการให้คะแนนแบบมาตรฐาน เพื่อประเมินสัดส่วนไขมันสะสม มวลกล้ามเนื้อ และภาวะโภชนาการโดยรวมของสัตว์ ผ่านการสังเกตลักษณะทางกายภาพจากภายนอก

สำหรับช้าง การประเมินจะพิจารณาจากลักษณะของร่างกายในบริเวณต่าง ๆ เช่น ซี่โครง กระดูกสันหลัง สะโพก และโคนหาง โดยดูว่ามองเห็นโครงสร้างกระดูกได้ชัดเจนเพียงใด และมีเนื้อเยื่อหรือไขมันปกคลุมมากน้อยแค่ไหน

🌿 แม้จะเรียกว่าคะแนนความสมบูรณ์ของร่างกาย แต่ไม่ได้หมายความว่า “ยิ่งสูงยิ่งดี”

หากคะแนนความสมบูรณ์ของร่างกายต่ำเกินไป อาจสะท้อนว่าช้างมีไขมันสำรองและพลังงานไม่เพียงพอ ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับการได้รับอาหารไม่เพียงพอหรือปัจจัยด้านสุขภาพอื่น ๆ

ในทางกลับกัน หากมีคะแนนที่สูงเกินไป ก็อาจหมายถึงการมีไขมันสะสมมากเกินความเหมาะสม และภาวะน้ำหนักเกินอาจเพิ่มภาระต่อระบบกล้ามเนื้อ กระดูก และข้อต่อ รวมถึงส่งผลต่อการเคลื่อนไหวของช้างได้

ดังนั้น เป้าหมายของการประเมินคะแนนความสมบูรณ์ของร่างกายคือการติดตามให้ช้างมี สภาพร่างกายและภาวะโภชนาการอยู่ในระดับที่เหมาะสม ไม่ผอมจนเกินไป และไม่อ้วนจนเกินไป

💚 แล้วสีดอแก้วล่ะ?

เนื่องจากสีดอแก้วเป็นช้างป่า เจ้าหน้าที่และสัตวแพทย์จึงไม่สามารถเข้าไปจับหรือตรวจร่างกายโดยตรงได้ การประเมินความสมบูรณ์ของร่างกายจึงอาศัยการสังเกตจากระยะที่ปลอดภัย โดยพิจารณารูปร่างตามจุดต่าง ๆ ของร่างกาย ร่วมกับข้อมูลอื่น ๆ เช่น การกินอาหาร การขับถ่าย การเคลื่อนไหว และพฤติกรรมโดยรวม

ปัจจุบันสีดอแก้วยังคงกินอาหารได้ดี ขับถ่ายเป็นปกติ และใช้ชีวิตได้ตามปกติ เจ้าหน้าที่จึงยังคงติดตามการเปลี่ยนแปลงของสภาพร่างกายอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้มั่นใจว่าสีดอแก้วได้รับการดูแลอย่างเหมาะสมและมีสวัสดิภาพที่ดี 🐘🌿

#สีดอแก้ว
#สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน
#อนุรักษ์ช้างป่าบนความเข้าใจ
#แล้วพบกับสีดอแก้วได้ใหม่ในสัปดาห์หน้า

22/08/2026

🐘🦷 ฟันของช้าง…สำคัญต่อการกินและสุขภาพอย่างไร?

ฟันกรามของช้างมีลักษณะเป็นแผ่นและมีสันฟันที่เหมาะสำหรับบดอาหาร เมื่อฟันชุดหนึ่งสึกมากขึ้น ฟันชุดใหม่ที่อยู่ด้านหลังก็จะค่อย ๆ เคลื่อนเข้ามาทำหน้าที่แทน และเนื่องจากช้างเป็นสัตว์กินพืชที่ต้องบดเคี้ยวอาหารปริมาณมากในแต่ละวัน โดยเฉพาะหญ้า ใบไม้ และกิ่งไม้ที่มีเส้นใยสูง การบดเคี้ยวอาหารเหล่านี้เป็นเวลานานจึงทำให้ฟันเกิดการสึกหรออย่างต่อเนื่อง

สิ่งที่น่าสนใจคือ ฟันกรามของช้างจะทยอยขึ้นและผลัดเปลี่ยนเป็นชุด ๆ ตลอดช่วงชีวิต โดยช้างเอเชีย (Elephas maximus) มีฟันกรามทั้งหมด 6 ชุด เมื่อฟันชุดหนึ่งสึก ฟันชุดใหม่ที่อยู่ด้านหลังก็จะค่อย ๆ เคลื่อนเข้ามาทำหน้าที่แทน 🦷

หากฟันมีปัญหา เช่น สึกมาก แตก หรือหัก อาจส่งผลต่อความสามารถในการบดเคี้ยวและการกินอาหารของช้างได้ โดยเมื่ออาหารผ่านการบดเคี้ยวไม่ดี ก็อาจส่งผลต่อกระบวนการย่อยอาหาร และสามารถสะท้อนออกมาให้เห็นผ่าน ลักษณะของมูล เช่น ขนาดของเส้นใยพืชที่ยังคงเหลืออยู่ในมูล

💚 แล้วสีดอแก้วล่ะ?

การติดตามสุขภาพของสีดอแก้วได้ดำเนินการโดยอาศัยการสังเกตจากระยะที่ปลอดภัยเป็นหลัก เช่น พฤติกรรมการกิน ปริมาณอาหารที่กิน การเคี้ยว ลักษณะมูล น้ำหนักตัว สภาพร่างกาย และพฤติกรรมโดยรวม ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้เจ้าหน้าที่ประเมินได้ว่าปัจจุบันสีดอแก้วยังคงสามารถกินและใช้ประโยชน์จากอาหารได้ตามปกติหรือไม่โดยไม่จำเป็นต้องรบกวนช้าง

🐘 สำหรับช้างป่า…การดูแลที่ดี คือการเฝ้าสังเกตโดยรบกวนให้น้อยที่สุด

การประเมินสุขภาพของสีดอแก้วจึงใช้ข้อมูลจากพฤติกรรมและการเปลี่ยนแปลงในชีวิตประจำวันมาประกอบกัน เพื่อให้สามารถติดตามสุขภาพและสวัสดิภาพของช้างได้อย่างเหมาะสม

เพราะการเปลี่ยนแปลงเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวัน ล้วนเป็นข้อมูลสำคัญที่ช่วยบอกถึงสุขภาพและความเป็นอยู่ของสีดอแก้วได้ 🌿💚

#สีดอแก้ว
#สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน
#อนุรักษ์ช้างป่าบนความเข้าใจ
#แล้วพบกับแก้วได้ใหม่ในสัปดาห์หน้าค่ะ

21/08/2026

🐒🌿 อัปเดตพัฒนาการ “น้องมังคุด” 💚

หลังจาก “น้องมังคุด” ได้ย้ายมาอยู่ในกรงขนาดใหญ่ พัฒนาการโดยรวมเป็นไปในทิศทางที่ดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง

ปัจจุบันน้องมังคุดสามารถใช้พื้นที่ภายในกรงได้อย่างทั่วถึง มีความกระตือรือร้นในการสำรวจสิ่งแวดล้อมรอบตัว รวมถึงสามารถโหนและปีนป่ายได้ดีขึ้น สะท้อนถึงพัฒนาการด้านการเคลื่อนไหวและการใช้กล้ามเนื้อที่เหมาะสมตามวัย

นอกจากนี้ น้องมังคุดยังคงมีพฤติกรรมร่าเริง สดใส และตอบสนองต่อสิ่งแวดล้อมรอบตัวได้ดี ซึ่งถือเป็นสัญญาณที่ดีของการปรับตัวหลังจากย้ายเข้าสู่พื้นที่ที่มีขนาดใหญ่ขึ้น

ทางสถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบนจะยังคงติดตามพัฒนาการของน้องมังคุดอย่างต่อเนื่อง พร้อมจัดสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเคลื่อนไหวและการแสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติ เพื่อให้น้องมังคุดเติบโตอย่างแข็งแรง และมีความพร้อมสำหรับการใช้ชีวิตในธรรมชาติต่อไป 🌿💚

#น้องมังคุด #สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน

15/08/2026

🐘🌿 “สีดอแก้ว” บนเส้นทางการกลับคืนสู่ธรรมชาติ

ตลอดระยะเวลาที่ “สีดอแก้ว” อยู่ในความดูแลของสถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน เป้าหมายสำคัญของเราคือการดูแลและฟื้นฟูให้สีดอแก้วยังคงความเป็นช้างป่า ลดความคุ้นชินและการพึ่งพามนุษย์ พร้อมส่งเสริมการแสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติ เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับโอกาสในการกลับคืนสู่ธรรมชาติ

จากการติดตามด้านสุขภาพและพฤติกรรมอย่างต่อเนื่อง สถานีฯ พบว่าสีดอแก้วมีพัฒนาการในทิศทางที่ดี และมีคุณลักษณะหลายด้านที่เอื้อต่อการพิจารณากลับคืนสู่ธรรมชาติ จึงได้เสนอข้อมูลเพื่อเข้าสู่กระบวนการประเมินโดยคณะผู้เชี่ยวชาญ เพื่อพิจารณาความเหมาะสมอย่างรอบด้านตามหลักวิชาการ

อย่างไรก็ตาม การพิจารณาเคลื่อนย้ายและปล่อยช้างป่าคืนสู่ธรรมชาติเป็นกระบวนการที่ต้องดำเนินการตามแนวทางและการพิจารณาของกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ซึ่งปัจจุบันสถานีฯ ได้รับแจ้งให้ชะลอการดำเนินการในขั้นตอนดังกล่าวไว้ก่อน ระหว่างการทบทวนและจัดทำแนวทางการดำเนินงานให้มีความครบถ้วนและชัดเจนยิ่งขึ้น

การชะลอในครั้งนี้ไม่ได้หมายถึงการยุติเป้าหมายในการคืนสีดอแก้วสู่ธรรมชาติ ในระหว่างนี้ สถานีฯ จะยังคงทำหน้าที่ดูแล ฟื้นฟูพฤติกรรม และเก็บข้อมูลของสีดอแก้วอย่างต่อเนื่อง เพื่อรักษาพัฒนาการและความพร้อมสำหรับการพิจารณาในขั้นตอนต่อไป

เพราะเป้าหมายของเราไม่ใช่เพียงการดูแลชีวิตของ “สีดอแก้ว”
แต่คือ การรักษาความเป็นสัตว์ป่าของเขาไว้ เพื่อให้เมื่อทุกองค์ประกอบมีความพร้อม “สีดอแก้ว” จะได้มีโอกาสกลับไปใช้ชีวิตในธรรมชาติอีกครั้ง 🐘🌳

#สีดอแก้ว
#สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน
#แล้วพบกับแก้วใหม่ในสัปดาห์หน้าค่ะ

12/08/2026

🐘🌏 12 สิงหาคม วันช้างโลก (World Elephant Day)

วันช้างโลก เริ่มต้นขึ้นในปี พ.ศ. 2555 (ค.ศ. 2012) โดยมีเป้าหมายเพื่อสร้างความตระหนักถึงสถานการณ์ของช้างทั่วโลก ทั้งการสูญเสียถิ่นที่อยู่อาศัย การลักลอบล่า และปัญหาความขัดแย้งระหว่างคนกับช้าง

วันที่ 12 สิงหาคมของทุกปี จึงเป็นโอกาสให้คนทั่วโลกได้ร่วมกันเรียนรู้ถึงความสำคัญของช้าง และสนับสนุนการอนุรักษ์ เพื่อให้ช้างสามารถดำรงชีวิตอยู่ในธรรมชาติได้อย่างยั่งยืน 🐘💚🌿

#วันช้างโลก #อนุรักษ์ช้าง #ช้างป่า #สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน

12/08/2026

12/08/2026

12 สิงหาคม ของทุกปี เป็นวันคล้ายวันพระราชสมภพสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และวันแม่แห่งชาติ

น้อมสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้

ข้าพระพุทธเจ้าคณะเจ้าหน้าที่สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน

12 สิงหาคม ของทุกปี เป็นวันคล้ายวันพระราชสมภพสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และวันแม่แห่งชาติ

น้อมสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้

ข้าพระพุทธเจ้าผู้บริหาร ข้าราชการ และเจ้าหน้าที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช

08/08/2026

🐘💤 ช้างนอนอย่างไร?

แม้ช้างจะเป็นสัตว์บกที่มีขนาดใหญ่และมีน้ำหนักหลายตัน แต่ก็ต้องการการพักผ่อนและการนอนหลับเช่นเดียวกับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมชนิดอื่น โดยช้างสามารถพักผ่อนได้ทั้งใน ท่ายืน และ ท่านอนตะแคง (Lateral recumbency)

ช้างสามารถพักหรือหลับในท่ายืนได้ โดยยังคงลงน้ำหนักผ่านขาทั้งสี่ข้าง การพักในลักษณะนี้ช่วยให้ช้างสามารถตื่นตัวและเคลื่อนที่ได้อย่างรวดเร็วหากมีสิ่งรบกวน จึงมักพบในช่วงการพักระยะสั้น

💤 แล้วทำไมช้างถึงนอนตะแคง?

เมื่อช้างรู้สึกปลอดภัยและอยู่ในสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม จะสามารถล้มตัวลงนอนตะแคง (Lateral recumbency) โดยให้ลำตัวด้านหนึ่งสัมผัสพื้น ซึ่งเป็นท่าทางที่ช่วยให้ร่างกายได้พักผ่อนอย่างเต็มที่ และโดยทั่วไปช้างจะเข้าสู่ช่วงการนอนหลับที่ลึกขึ้นในท่านี้

🐘💚 แล้วสีดอแก้วล่ะ?

การพักผ่อนและการนอนเป็นอีกหนึ่งพฤติกรรมที่เจ้าหน้าที่และทีมสัตวแพทย์ใช้ประกอบการติดตามสุขภาพของสีดอแก้ว โดยสังเกตทั้งระยะเวลาการพัก ลักษณะการนอน การลุกขึ้น และการเคลื่อนไหวหลังตื่น

การที่สีดอแก้วสามารถล้มตัวลงนอนตะแคงและลุกขึ้นได้ตามปกติ ถือเป็นพฤติกรรมที่น่าติดตาม เพราะสะท้อนถึงความพร้อมของระบบกล้ามเนื้อ กระดูก และข้อต่อ อีกทั้งยังบ่งชี้ว่าช้างมีความมั่นใจและรู้สึกปลอดภัยต่อสภาพแวดล้อมภายในพื้นที่ที่อาศัยอยู่ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของการมีสวัสดิภาพที่ดี 🐘🌿

#สีดอแก้ว
#สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน
#อนุรักษ์ช้างป่าบนความเข้าใจ
#แล้วพบกับพี่แก้วได้ใหม่ในสัปดาห์หน้าค่ะ

04/08/2026

🐆🌿 4 สิงหาคม วันเสือลายเมฆสากล (International Clouded Leopard Day)

ขอร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการรณรงค์สร้างความตระหนักถึงความสำคัญของการอนุรักษ์เสือลายเมฆ สัตว์ป่าหายากที่เป็นดัชนีบ่งชี้ความอุดมสมบูรณ์ของผืนป่า

ร่วมกันรักษาป่า รักษาสัตว์ป่า เพื่อคงไว้ซึ่งความหลากหลายทางชีวภาพอย่างยั่งยืน

#วันเสือลายเมฆสากล #อนุรักษ์สัตว์ป่า

4 สิงหาคม วันเสือลายเมฆสากล
International Clouded Leopard Day

วันเสือลายเมฆสากลเริ่มขึ้นในปี 2018 โดยผู้ดูแลสัตว์จาก Howletts Wild Animal Park ประเทศอังกฤษ เพื่อสร้างการรับรู้และชวนคนทั่วโลกร่วมอนุรักษ์เสือลายเมฆ ทั้งในธรรมชาติและสถานเพาะเลี้ยง

เสือลายเมฆมีลักษณะเด่นคือ มี ลวดลายตามลำตัวคล้ายก้อนเมฆ...จึงเป็นที่มาของชื่อ...เสือลายเมฆ ลายที่อยู่บนหลัง จะมีขนาดใหญ่กว่าบริเวณอื่น ๆ โดยมี ขอบสีดำล้อมรอบ ขนตามลำตัวสีเหลืองอ่อน บางตัวอาจมีสีเทาเข้ม หรือน้ำตาลเทา ใต้ท้องมีสีอ่อนกว่าลำตัว หางยาวฟูและมีขนาดใหญ่เมื่อเทียบกับความยาวลำตัว มีลายจุดสีเข้มตลอดถึงปลายหาง

ความพิเศษของมัน คือ เป็นนักปีนต้นไม้ตัวยง มีอุ้งเท้าขนาดใหญ่ ข้อเท้าที่ยืดหยุ่น และหางยาวเกือบเท่าลำตัวสำหรับช่วยทรงตัว ทำให้สามารถเกาะกิ่งไม้และปีนลงจากต้นไม้โดยหันหัวลงก่อนได้อย่างคล่องแคล่ว

นอกจากนี้ เสือลายเมฆยังมีเขี้ยวยาวมากเมื่อเทียบกับขนาดตัว แม้จะมีขนาดไม่ใหญ่เท่าเสือโคร่ง แต่ก็เป็นนักล่าที่แข็งแรง ว่องไว และพบเห็นตัวในธรรมชาติได้ยากมาก จึงยังมีเรื่องราวอีกหลายด้านที่นักวิจัยต้องศึกษาเพิ่มเติม

ปัจจุบันเสือลายเมฆมีสถานภาพ มีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ หรือ Vulnerable โดยประชากรมีแนวโน้มลดลงจากการสูญเสียและแบ่งแยกถิ่นอาศัย รวมถึงการล่าและการค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย

#วันเสือลายเมฆสากล #เสือลายเมฆ #สำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า

04/08/2026

🐵💚 อัปเดตชีวิตลูกชะนีมงกุฏ

เป็นเวลากว่า 4 เดือนแล้ว นับตั้งแต่ที่ “น้องมังคุด” ลูกชะนีมงกุฏ ได้เข้ามาอยู่ในความดูแลของสถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน

ปัจจุบัน น้องมังคุดมีพัฒนาการที่ดี สุขภาพแข็งแรง กินอาหารได้ดี ระบบขับถ่ายเป็นปกติ ร่าเริงและกระตือรือร้นตามวัย สามารถปีนป่าย เล่น และโหนไปตามคอนต่าง ๆ ได้อย่างคล่องแคล่ว 🌳🍃

จากการประเมินพัฒนาการและสภาพร่างกาย สัตวแพทย์และเจ้าหน้าที่เห็นว่าน้องมังคุดมีความพร้อม จึงได้ย้ายจากกรงอนุบาลไปยังกรงขนาดใหญ่เป็นที่เรียบร้อย เพื่อให้มีพื้นที่สำหรับการเคลื่อนไหว ออกกำลังกาย และฝึกแสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติได้มากยิ่งขึ้น ซึ่งเป็นส่วนสำคัญต่อการเจริญเติบโตในช่วงวัยเด็ก

การปีนป่ายและการโหนกิ่งไม้เป็นพฤติกรรมตามธรรมชาติที่สำคัญของชะนี เพราะชะนีใช้ชีวิตเกือบทั้งหมดบนเรือนยอดไม้ โดยอาศัยแขนที่ยาวและแข็งแรงในการโหนตัวจากกิ่งหนึ่งไปยังอีกกิ่งหนึ่ง หรือที่เรียกว่า Brachiation ซึ่งเป็นเอกลักษณ์และทักษะสำคัญในการดำรงชีวิตตามธรรมชาติ

สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบนจะยังคงติดตามพัฒนาการและดูแลน้องมังคุดอย่างใกล้ชิด เพื่อให้เติบโตอย่างสมบูรณ์ แข็งแรง และสามารถแสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติได้อย่างเหมาะสมต่อไป 🌱🌟

#ชะนีมงกุฏ
#สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน