04/06/2026
CE-7 MATCH คืออะไร? ทำไมอุปกรณ์ชิ้นนี้ถึงได้ไปกับยานฉางเอ๋อ 7
CE-7 MATCH ย่อมาจาก Chang’E-7 Moon-Aiming Thai-Chinese Hodoscope คืออุปกรณ์วิจัยวิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทยชิ้นแรกที่ได้รับโอกาสเดินทางไปโคจรรอบดวงจันทร์ ออกแบบและพัฒนาโดย NARIT ร่วมกับมหาวิทยาลัยมหิดล เพื่อร่วมภารกิจสำรวจดวงจันทร์ของยานฉางเอ๋อ 7 (Chang’E-7) ภายใต้โครงการจัดตั้งสถานีวิจัยนานาชาติบนดวงจันทร์ (International Lunar Research Station: ILRS)
ภารกิจหลักของ CE-7 MATCH คือ ตรวจวัดรังสีคอสมิกหรืออนุภาคพลังงานสูงจากอวกาศในวงโคจรรอบดวงจันทร์ เช่น อนุภาคแอลฟา (60-400 MeV) อิเล็กตรอน (1.0-120 MeV) และโปรตอน (25-100 MeV) เพื่อศึกษาสภาพแวดล้อมรังสีในอวกาศที่อยู่นอกการปกป้องของสนามแม่เหล็กโลก อุปกรณ์สามารถเก็บข้อมูลลักษณะการกระจายตัวของอนุภาคพลังงานสูงได้อย่างละเอียด ทั้งในด้านปริมาณอนุภาค (Flux) ช่วงพลังงาน (Energy Spectrum) และทิศทางการเคลื่อนที่ของอนุภาค
ข้อมูลที่ได้จาก CE-7 MATCH จะช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ทำความเข้าใจแหล่งกำเนิด ลักษณะการกระจายตัว และผลกระทบของอนุภาคพลังงานสูงจากอวกาศ โดยเฉพาะรังสีคอสมิกจากกาแล็กซี (Galactic Cosmic Rays: GCRs) ที่มาจากห้วงอวกาศลึกนอกระบบสุริยะ และอนุภาคพลังงานสูงจากดวงอาทิตย์ (Solar Energetic Particles: SEPs) ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญสำหรับการออกแบบสถานีวิจัยและการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์บนดวงจันทร์ การพัฒนาวัสดุและเทคโนโลยีป้องกันรังสี ตลอดจนการวางแผนภารกิจสำรวจอวกาศห้วงลึกในอนาคต
นอกจากการศึกษาอนุภาคพลังงานสูงจากกาแล็กซีและดวงอาทิตย์แล้ว CE-7 MATCH ยังมีเป้าหมายทางวิทยาศาสตร์ที่น่าสนใจ คือ การศึกษาอิเล็กตรอนพลังงานสูงจากดาวพฤหัสบดี (Jovian Electrons) โดยอาศัยความไวของอุปกรณ์ในการตรวจจับและวิเคราะห์ข้อมูลเชิงสถิติ เพื่อติดตามรูปแบบและคาบของการเดินทางของอนุภาคที่มีต้นกำเนิดจากสนามแม่เหล็กอันทรงพลังของดาวพฤหัสบดี ซึ่งจะช่วยเพิ่มความเข้าใจเกี่ยวกับการเคลื่อนที่ของอนุภาคพลังงานสูงและสภาพอวกาศในระบบสุริยะได้ดียิ่งขึ้น
ด้วยศักยภาพในการศึกษาสภาพอวกาศจากอนุภาคพลังงานสูงอย่างครอบคลุม ทั้งจากกาแล็กซี ดวงอาทิตย์ และดาวพฤหัสบดี ทำให้ CE-7 MATCH ได้รับการคัดเลือกให้เป็น 1 ใน 7 อุปกรณ์วิจัยวิทยาศาสตร์จากนานาชาติที่ร่วมเดินทางไปโคจรรอบดวงจันทร์กับยานฉางเอ๋อ 7 โดยข้อมูลที่ได้รับจะมีบทบาทสำคัญต่อการเตรียมความพร้อมสำหรับการจัดตั้งสถานีวิจัยและการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์บนดวงจันทร์ รวมถึงการสำรวจอวกาศห้วงลึกในอนาคต ซึ่งนับเป็นอีกก้าวสำคัญของประเทศไทยบนเวทีอวกาศระดับโลก
_____
ชวนติดตาม #ซีรีส์บทความ เกี่ยวกับอุปกรณ์วิจัยวิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทย CE-7 MATCH ได้ทางเพจ NARIT สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ และโซเชียลมีเดียทุกช่องทางของเรา
EP.1 : “ครั้งแรกของไทย…สู่ภารกิจสำรวจดวงจันทร์ระดับโลก” ร่วมสำรวจอวกาศห้วงลึกกับจีน ภายใต้โครงการ ILRS https://www.facebook.com/share/p/18kYixJ2sG/
Ep.2 : ดวงจันทร์ห้องทดลองแห่งอนาคต กับบทบาทใหม่ของไทย
https://www.facebook.com/share/p/1CpsR8EEj9/
Ep.3 : ILRS คืออะไร โครงการจัดตั้งสถานีวิจัยบนดวงจันทร์ที่มีชื่อประเทศไทยร่วมอยู่ด้วย
https://www.facebook.com/share/p/18XfuRadj8/