25/08/2026
UWAGA! WYDARZENIE SPECJALNE KGS3! Pamiętacie zdjęcie, które stało się jednym z motywów wizualnych zeszłorocznej "Węglowej Atlantydy"? Szamaragdowa bryłka hutniczej szlaki ochrzoczona przez nas jako Wenus z Rudy? Do dziś możecie oglądać jej wizerunek naprzeciw wejścia do Lokalnego Centrum Tradycji (patrz komentarze).
Dlaczego o tym piszemy? Bo artystka odpowiedzialna za to sugestywne zdjęcie wraca na nasz festiwal. Tym razem jednak Iwona Germanek zabierze Was wprost ku "Pamięci Ziemi". Pamięć ziemi to wydarzenie będące kolejnym etapem pracy nad cyklem Lapidarium, poświęconym krajobrazowi czwartej przyrody – przestrzeniom, w których natura i ślady ludzkiej działalności splatają się, tworząc nową, wielowarstwową rzeczywistość.
Wydarzenie odbędzie się w Rudzie, na terenie Ogródków Działkowych im. Jana Dzierżona, nieopodal miejsca, w którym niegdyś wydobywano glinkę by wytwarzać z niej cegły, z których zbudowano Rudę. Glina staje się więc nie tylko materiałem, ale również nośnikiem pamięci miejsca, pracy i przemysłowej historii regionu. To także powrót do czasów, w których zasoby naturalne i żywioły, nie do końca jeszcze ujarzmione, współdecydowały o ostatecznej formie dzieł tworzonych przez człowieka, a przypadek i wypadkowe wielu czynników o charakterze przyrodniczym pozostawiały na nich swój ślad obok śladu ludzkich rąk.
Podczas "Pamięci..." ceramiczne formy zostaną wypalone bezpośrednio w ziemi, w tradycyjnym wypale jamowym. Po wyjęciu z ognia, gdy osiągną temperaturę około 800–900°C, zostaną zanurzone w zakwasie. Wysoka temperatura spowoduje jego natychmiastowe przypalenie i pozostawienie na powierzchni ceramiki niepowtarzalnych, organicznych śladów.
Wykorzystana zostanie technika obwary, wywodząca się z tradycji ceramicznych Europy Wschodniej, której początki sięgają średniowiecza. Dawniej fermentowany zakwas służył między innymi do uszczelniania naczyń użytkowych. W tym procesie ważne jest również wykorzystanie żuru, który jest częścią śląskiej tradycji kulinarnej, związanej z codziennym życiem i pamięcią mieszkańców regionu. Pracę Iwony Germanek będziecie mogli śledzić od sobotniego południa do wieczora, kiedy z ziemi, ognia i kwasu wyłonią się formy bedące zapisem tajemniczej i nie do końca przewidywalnej współpracy artysty i przyrody.
Polecamy Wam prace Iwony Germanek i to wyjątkowe spotkanie.
Iwona Germanek - artystka wizualna, absolwentka Instytutu Twórczej Fotografii w Opawie, gdzie realizuje studia doktoranckie i prowadzi zajęcia dydaktyczne. Jej praktyka artystyczna rozwija się na styku fotografii, obiektu, książki artystycznej i instalacji, łącząc działania twórcze z badaniami nad współczesnym obrazem.
Punktem wyjścia jej projektów są pamięć, relacje rodzinne oraz doświadczenia przekazywane między pokoleniami. Interesuje ją sposób, w jaki fotografia może nie tylko dokumentować rzeczywistość, lecz także uczestniczyć w procesach budowania pamięci i materializowania doświadczeń. Fotografię traktuje jako medium otwarte, przekraczające własne granice i wchodzące w dialog z innymi materiałami oraz procesami.
W swoich realizacjach szczególną uwagę poświęca materialności obrazu i procesowi twórczemu, który uznaje za integralną część dzieła. Pozostawia przestrzeń dla działania czasu, ognia i naturalnych procesów, pozwalając im współkształtować ostateczną formę prac. Coraz częściej sięga po ceramikę, tworząc obiekty, w których fotografia staje się elementem fizycznego doświadczenia, a nie wyłącznie zapisem rzeczywistości.
Jest autorką książek artystycznych Różowy nie istnieje (2023) i Herbarium (2025). Jej prace były prezentowane na wystawach indywidualnych i zbiorowych w Polsce oraz za granicą, a także wyróżniane w krajowych i międzynarodowych konkursach.
Projekt "Pamięć Ziemi" wspiera Piekarnia - Cukiernia Jakubiec oraz ROD im. Dzierżonia.
Fot. Iwona Germanek oczywiście.
