Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Lublinie

02/06/2026

❗Przedłużamy termin zgłoszeń! Masz czas do 8 czerwca!

Interesujesz się historią? Chcesz upamiętnić losy Polaków z czasów II wojny światowej, w tym więźniarek obozu FKL Ravensbrück? Regionalny konkurs historyczny im. Grażyny Chrostowskiej „W zasiekach martwe druty ranią wschodzące słońce” czeka właśnie na Ciebie!

👤 Dla kogo? Uczniowie klas 7–8 szkół podstawowych oraz szkół ponadpodstawowych z terenu działalności lubelskiego oddziału IPN.
🏆 Nagroda główna: Wyjazd edukacyjny do Miejsca Pamięci i Przestrogi Ravensbrück w Niemczech (10–12 września 2026 r.).

Szczegóły, regulamin oraz formularz zgłoszeniowy znajdziesz tutaj: https://lublin.ipn.gov.pl/pl5/aktualnosci/242203,Przedluzenie-terminu-przesylania-zgloszen-w-regionalnym-konkursie-historycznym-i.html

Organizatorami konkursu są Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Lublinie oraz Muzeum Narodowe w Lublinie.

Przedłużenie terminu przesyłania zgłoszeń w regionalnym konkursie historycznym im. Grażyny Chrostowskiej „W zasiekach martwe druty ranią wschodzące słońce” - Aktualności

02/06/2026

Kolejna porcja zdjęć z wczorajszego ! 📷🇵🇱

👏 Dziękujemy naszym Partnerom:
19 Lubelska Brygada Zmechanizowana
18 Brygada Zmotoryzowana
Nadbużański Oddział Straży Granicznej
2 Lubelska Brygada Obrony Terytorialnej
Muzeum ZNAKI CZASU
SRH Wrzesień 39
27 Wołyńska Dywizja Piechoty Armii Krajowej Środowisko Lubelskie
Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. CK Norwida w Lublinie
XXVII Liceum Ogólnokształcące im. Zesłańców Sybiru w Lublinie
Stowarzyszenie Chorągiew Zamku w Zawieprzycach
Młodzieżowy Dom Kultury nr 2 w Lublinie

02/06/2026

➡️ 83. rocznica pacyfikacji Soch

1 czerwca 1943 roku miała miejsce pacyfikacja wsi Sochy – masowy mord ludności cywilnej dokonany przez niemieckiego okupanta. Była to kara za pomoc udzielaną partyzantom. Bezpośrednim pretekstem do zbrodni było zabicie niemieckiego żandarma.

O godzinie piątej nad ranem Niemcy otoczyli wieś i rozpoczęli pacyfikację, mordując mężczyzn, kobiety i dzieci. Rannych dobijano strzałem w głowę, a zdarzało się również, że wrzucano ich do płonących zabudowań. Po zakończeniu akcji wieś została dodatkowo zbombardowana i ostrzelana przez niemieckie samoloty. W wyniku zbrodni zginęło blisko 200 osób.

1 czerwca 2026 roku w Sochach odbyły się uroczystości upamiętniające tragiczne wydarzenia z 1943 roku.

Oddział IPN w Lublinie reprezentowali: Sylwia Kostyra, Aleksandra Dziewiczkiewicz oraz Jacek Rogala.

02/06/2026

Lubelszczyzna – kto podejmie wyzwanie? 🏃‍♀️🇵🇱

13 czerwca w Lipinkach (woj. kujawsko-pomorskie) odbędzie się Bieg Pamięci Niezłomnych.

Na uczestników czekają m.in.:
– leśne trasy biegowe na 5 km i 10 km, prowadzące śladami powojennego podziemia niepodległościowego,
– piknik edukacyjny dla całych rodzin,
– konkurs historyczno-fotograficzny „Oś czasu”,
– mobilna gra terenowa nawiązująca do wydarzeń z 1946 roku,
– konkursy z nagrodami i wiele, wiele więcej...

Kulminacją wydarzenia będzie rekonstrukcja historyczna oraz apel pamięci, przygotowane z okazji 80. rocznicy potyczki pod Lipinkami.

Do zobaczenia! 🏃‍♀🏃

01/06/2026

Podczas na parkingu przed Archiwum IPN działo się naprawdę dużo 😊

Swoje stoisko miało Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej SRH Wrzesień 39, dzięki któremu można było zobaczyć, jak wyglądało wyposażenie polskiej armii w okresie II RP. Zaprezentowano m.in. broń, elementy umundurowania oraz przedmioty codziennego użytku żołnierzy 🇵🇱

⚔️ Uczestnicy mogli też przenieść się do czasów sarmackich. Dr Leszek Czarnecki udostępnił swoje prywatne zbiory i opowiadał o życiu codziennym szlachty oraz jej tradycjach. Pokazano przedmioty z epoki, a w gablotach znalazły się także broń, elementy ubioru oraz przedmioty kultu religijnego.

Warsztaty edukacyjne „Nasi Wojacy” przeprowadził Pan Grzegorz Sztal, właściciel Prywatnego Muzeum ZNAKI CZASU. Dzieci mogły dzięki temu jeszcze lepiej poznać realia życia i wyposażenia dawnych wojowników.

Dodatkowo młodzież poznała projekt IPN „Archiwum pełne pamięci” 🔎

01/06/2026

Dzień Dziecka w Oddziale IPN w Lublinie! 🎉🇵🇱

Młodzież z całego regionu poznaje historię przez działanie. Trwa V edycja projektu , która odbywa się pod hasłem „Kroki ku wolności. Radomski Czerwiec 1976 oraz Lubelski Lipiec 1980”.

Na uczestników czekają warsztaty, gry miejskie, zabawy, wystawy, spektakl dla najmłodszych o Misiu Wojtku 🐻 oraz cała masa innych aktywności. Uczą one najnowszej historii Polski (a czasem i tej dawniejszej) w kreatywny i angażujący sposób, dostosowany do wieku uczestników.

Nowoczesne stoiska edukacyjne przygotowali nasi partnerzy ze służb mundurowych. Ich przedstawiciele dają młodym ludziom okazję, by z bliska zobaczyć wyposażenie różnych formacji. Swoim sprzętem i wiedzą dzielą się żołnierze 18 Brygada Zmotoryzowana, 19 Lubelska Brygada Zmechanizowana, 2 Lubelska Brygada Obrony Terytorialnej oraz funkcjonariusze Nadbużański Oddział Straży Granicznej.

Tuż obok trwa krótkofalarska akcja dyplomowa, a także letnie kino historyczne, w którym można obejrzeć film „Szlak nadziei. Bitwa o Monte Cassino”.

31/05/2026

W Lublinie odbyły się dziś obchody Dnia Weterana Działań poza Granicami Państwa 🇵🇱

Uroczystości rozpoczęła msza święta w Kościele Garnizonowym, następnie uczestnicy wzięli udział w apelu na Placu Litewskim, gdzie złożono kwiaty i zapalono znicze pod Pomnikiem Nieznanego Żołnierza.

Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Lublinie reprezentował naczelnik dr hab. Jacek Romanek.

29/05/2026

77. rocznica śmierci Stefanii Zarzyckiej

Urodziła się 3 lutego 1919 r. w Janówku Czernikowskim, w powiecie opatowskim. Od wiosny 1946 r. wraz z mężem Władysławem współpracowała z oddziałem kpt. Zdzisława Brońskiego "Uskoka". W ich zabudowaniach zlokalizowanych w kol. Łuszczów, w powiecie lubelskim, wielokrotnie kwaterowali partyzanci, m.in. mjr Hieronim Dekutowski "Zapora" ze swoim sztabem.

Po amnestii 1947 r. kwatera w gospodarstwie Zarzyckich stała się jedną z dwóch najważniejszych "melin" oddziału "Uskoka". Od lata 1948 r. odbywały się w niej regularne, comiesięczne spotkania komendanta z kadrą grupy.

Na przełomie marca i kwietnia 1949 r., w wyniku uzyskanych informacji, WUBP w Lublinie zlokalizował kwaterę u Zarzyckich. W nocy z 2 na 3 kwietnia 1949 r. grupa operacyjna UB-MO-KBW przeprowadziła akcję, podczas której aresztowano Władysława i Stefanię.

Pomimo zaawansowanej ciąży Stefania Zarzycka poddana została przesłuchaniom, połączonymi z torturami fizycznymi i psychicznymi (była także rozpracowywana przez agenturę celną). 9 maja 1949 r. została umieszczona na oddziale szpitalnym więzienia na Zamku w Lublinie. Tam 29 maja 1949 r. urodziła córkę i półtorej godziny po porodzie zmarła.

Szczątki Stefanii Zarzyckiej zostały odnalezione w październiku 2017 r. podczas prac ekshumacyjnych prowadzonych przez IPN na Cmentarzu Rzymskokatolickim przy ul. Unickiej w Lublinie. Informację o identyfikacji podano do publicznej wiadomości 1 lutego 2018 r., a uroczysty pogrzeb odbył się 1 lutego 2019 r.

Fot. z pogrzebu – Dawid Florczak (IPN)

29/05/2026

KOMIKSOWY DZIEŃ DZIECKA! 📚

Świętuj 1 czerwca razem z Wydawnictwo IPN! 🎈

⭐ Wszystkie komiksy za 5 zł!
⭐ Wydania kolekcjonerskie za 25 zł!

Zapraszamy do naszej księgarni przy ul. Staszica 22A w Lublinie. Podaruj dziecku niesamowite przygody i dawkę historii! 🇵🇱