27/03/2026
๐๐๐ ๐ญ๐๐๐๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐๐๐ญ๐๐ฐ๐ก๐๐ง: ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐ซ๐ฏ๐ข๐๐๐ฌ ๐๐จ๐ซ ๐ญ๐ก๐ ๐๐๐ฑ๐ญ ๐๐ ๐๐๐ฒ๐ฌ
Pinalangga nako na Sumilao,
As your mayor, nasabtan gyud nako ang kalisod nga ginabati sa daghang pamilya sa Sumilao karon tungod sa nagpadayon nga krisis ug sa pagsaka sa presyo sa mga palaliton. Sa akong paglibot ug pakig-istorya sa daghang katawhan, klaro kaayo nga daghan ang naglisod sa adlaw-adlaw nga panginahanglan sa ilang pamilya.
Isip inyong mayor, usa sa akong pinakadakong handum nga makahatag unta ta og ayuda sa tanang nanginahanglan. Apan tungod kay limitado ang pundo sa atong lokal nga gobyerno, dili nato mahimo nga matag panimalay hatagan og direktang ayuda.
Tungod niini, nakigpulong ko sa atong finance department aron mangita og lain nga paagi kung unsaon nato pagtabang sa atong katawhan. ๐๐ฎ๐ง๐ ๐๐ข๐ฅ๐ข ๐ฆ๐๐ง ๐ง๐๐ญ๐จ ๐ฆ๐๐ก๐๐ญ๐๐ ๐๐ง ๐จ๐ ๐๐ฒ๐ฎ๐๐ ๐๐ง๐ ๐ญ๐๐ง๐๐ง, ๐๐ญ ๐ฅ๐๐๐ฌ๐ญ ๐ฆ๐๐ฉ๐๐ ๐๐๐ง ๐ง๐๐ญ๐จ ๐ ๐๐ฆ๐๐ฒ ๐๐ง๐ ๐ข๐ฅ๐๐ง๐ ๐๐๐ฒ๐ซ๐จ๐ง๐จ๐ง ๐ฌ๐ ๐ฆ๐ ๐ ๐ฌ๐๐ซ๐๐ข๐ฌ๐ฒ๐จ ๐ฌ๐ ๐๐๐.
Busa, ipatuman sa atong lokal nga gobyerno ang pipila ka relief measures aron makatabang sa pagpagaan sa gastohan sa atong katawhan.
Una, alang sa mga kabalayan nga sakop sa LGU Water System, ๐ฆ๐๐ ๐ก๐๐ญ๐๐ ๐ค๐ข๐ญ๐ ๐จ๐ ๐๐% ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ ๐ฌ๐ ๐ฐ๐๐ญ๐๐ซ ๐๐ข๐ฅ๐ฅ๐ฌ ๐ง๐ ๐ ๐ข-๐๐ก๐๐ซ๐ ๐ ๐ฌ๐ ๐๐ฎ๐ฐ๐๐ง ๐ฌ๐ ๐๐๐ซ๐ข๐ฅ. Pananglitan, kung ang inyong water bill kay โฑ1,000, makadawat mo og โฑ100 nga diskwento, busa โฑ900 nalang ang inyong bayran. ๐๐ฎ๐ ๐๐ง๐ ๐ฉ๐ ๐ง๐ข๐ข๐ง๐ข, ๐๐ง๐ ๐๐ญ๐จ๐ง๐ ๐ฌ๐๐ง๐ข๐จ๐ซ ๐๐ข๐ญ๐ข๐ณ๐๐ง๐ฌ ๐ฆ๐๐ค๐๐๐๐ฐ๐๐ญ ๐จ๐ ๐๐๐๐ข๐ญ๐ข๐จ๐ง๐๐ฅ ๐% ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ, ๐ฎ๐ ๐๐๐ฎ๐ง๐๐ฒ ๐ฅ๐๐ข๐ง๐ ๐% ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ ๐๐ฅ๐๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐ฆ๐ ๐ ๐ฆ๐๐ ๐๐๐ฒ๐๐ ๐จ๐ ๐ฌ๐๐ฒ๐จ.
Para usab sa atong mga mag-uuma, ๐ฆ๐๐ ๐ก๐๐ญ๐๐ ๐ค๐ข๐ญ๐ ๐จ๐ ๐๐% ๐๐๐๐ข๐ญ๐ข๐จ๐ง๐๐ฅ ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ ๐ฌ๐ ๐ญ๐ซ๐๐๐ญ๐จ๐ซ ๐ฌ๐๐ซ๐ฏ๐ข๐๐๐ฌ ๐ฌ๐ ๐๐๐ ๐๐ฅ๐๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐ญ๐๐ง๐๐ง๐ ๐๐จ๐จ๐ค๐ข๐ง๐ ๐ฌ ๐ง๐ ๐ ๐ก๐ข๐ฆ๐ฎ๐จ๐ง ๐ฌ๐ฎ๐ฅ๐จ๐ ๐ฌ๐ ๐๐ฎ๐ฅ๐๐ง ๐ฌ๐ ๐๐๐ซ๐ข๐ฅ, aron mapagaan ang gasto sa pag-andam sa ilang umahan. Gawas pa niini, nagproseso usab kita sa pag-hire og usa pa ka tractor driver aron mas daghan pa ang atong ma-accommodate nga requests gikan sa atong farmers.
๐๐ ๐๐ญ๐จ๐ง๐ ๐๐ฎ๐๐ฅ๐ข๐ ๐๐๐ซ๐ค๐๐ญ, ๐๐ง๐ ๐ญ๐๐ง๐๐ง๐ ๐ฌ๐ญ๐๐ฅ๐ฅ ๐ซ๐๐ง๐ญ๐๐ซ๐ฌ ๐ฆ๐๐ค๐๐๐๐ฐ๐๐ญ ๐จ๐ ๐% ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ ๐ฌ๐ ๐ข๐ฅ๐๐ง๐ ๐ฌ๐ญ๐๐ฅ๐ฅ ๐ซ๐๐ง๐ญ๐๐ฅ ๐๐ข๐ฅ๐ฅ๐ข๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐๐ฎ๐ฅ๐๐ง ๐ฌ๐ ๐๐๐ซ๐ข๐ฅ ๐๐ซ๐จ๐ง ๐ฆ๐๐ค๐๐ญ๐๐๐๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐ข๐ฅ๐๐ง๐ ๐ฉ๐๐ง๐ ๐ข๐ง๐๐๐ฎ๐ก๐ข๐๐ง.Gusto pa unta nato nga mas dako pa ang diskwento nga ihatag, tungod kay nasabtan nato ang kalisod sa pagnegosyo karon. Apan tungod usab sa pagkunhod sa kita sa atong terminal fees, limitado lang sa karon ang mahimo ihatag sa LGU. Bisan pa niini, gihimo gihapon nato ang tanang posible aron makahatag og bisan gamay nga relief sa atong mga vendors.
Para sa transport sector, ilabi na sa atong mga bao-bao ug motorized sikad operators, ๐ข-๐๐ฑ๐ญ๐๐ง๐ ๐ง๐๐ญ๐จ ๐๐ง๐ ๐๐๐๐๐ฅ๐ข๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐ซ๐๐ง๐๐ฐ๐๐ฅ ๐ฌ๐ ๐ฉ๐๐ซ๐ฆ๐ข๐ญ๐ฌ ๐ก๐๐ง๐ ๐ญ๐จ๐ ๐๐ฉ๐ซ๐ข๐ฅ ๐๐, ๐๐๐๐, aron hatagan sila og dugang panahon sa pag-comply. Sa karon, gina-submit pa lamang nato ang inyong listahan ngadto sa DSWD aron maapil mo sa assistance nga ihatag sa national government.
Alang usab sa bag-ong abre nga mga negosyo sa Sumilao, maghatag kita og 10% discount sa Mayorโs Permit fees aron makatabang sa ilang pagsugod ug pagpalambo sa ilang negosyo.
Gawas pa niini, plano usab nato nga maghatag og ๐๐% ๐๐ข๐ฌ๐๐จ๐ฎ๐ง๐ญ ๐ฌ๐ ๐ฉ๐ข๐ฉ๐ข๐ฅ๐ ๐ค๐ ๐๐๐ซ๐ญ๐ข๐๐ข๐๐๐ญ๐ข๐จ๐ง๐ฌ ๐ฎ๐ ๐ฌ๐๐ซ๐๐ข๐ฌ๐ฒ๐จ ๐ฌ๐ ๐๐๐, lakip ang civil registrar services, municipal clearances ug certifications, sanitary inspection fees, occupational permits, garbage collection fees, registration fees sa large cattle, ug uban pang related services.
Sugod April 15 hantod May 15, 2026, ๐ญ๐๐ง๐๐ง ๐ฅ๐๐๐จ๐ซ๐๐ญ๐จ๐ซ๐ฒ ๐ฌ๐๐ซ๐ฏ๐ข๐๐๐ฌ ๐ง๐๐ญ๐จ ๐ฐ๐๐ฅ๐๐ฒ ๐๐๐ฒ๐๐ ๐๐ซ๐จ๐ง ๐ญ๐๐๐๐ง๐ ๐ฌ๐ ๐ค๐๐ญ๐๐ฐ๐ก๐๐ง ๐ฌ๐ ๐๐ฎ๐ฆ๐ข๐ฅ๐๐จ.
Tungod kay kini nagkinahanglan og pag-apruba sa Sangguniang Bayan pinaagi sa usa ka ordinance, gipaabot nato nga kini ma-aprubahan sa ikaduhang semana sa Abril. Human sa pag-apruba, ang 10% discount sa maong mga serbisyo ipatuman sulod sa 30 ka adlaw gikan sa petsa sa pag-apruba sa ordinance.
Dili man kini dako nga tabang para sa uban, ๐๐ฉ๐๐ง ๐๐ค๐จ๐ง๐ ๐ ๐ข๐ฅ๐๐ฎ๐ฆ๐๐ง ๐ง๐ ๐ ๐ฆ๐๐ค๐๐ฉ๐๐ ๐๐ฆ๐๐ฒ ๐ค๐ข๐ง๐ข ๐ฌ๐ ๐ค๐๐๐ฎ๐ -๐๐ญ๐จ๐ง ๐ฌ๐ ๐ ๐๐ฌ๐ญ๐จ๐ก๐๐ง ๐ฌ๐ ๐๐ญ๐จ๐ง๐ ๐ค๐๐ญ๐๐ฐ๐ก๐๐ง ๐๐ข๐ฌ๐๐ง ๐ฌ๐ ๐ ๐๐ฆ๐๐ฒ ๐ง๐ ๐ ๐ฉ๐๐๐ ๐ข.
Padayon ta sa pagpangita og mga paagi aron ang gobyerno sa Sumilao mahimong mas responsive, mas makatabang, ug mas maduol sa katawhan.
๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐
๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐
Mayor Venice Marie P. Villo