01/06/2026
๐๐ฎ๐๐ข๐ ๐๐๐ซ๐ ๐ฌ๐ ๐๐ฌ๐ฅ๐: ๐๐ง๐๐๐ฆ ๐ง๐ ๐ง๐ ๐ ๐๐จ๐ฅ๐ฎ๐ฌ๐ฒ๐จ๐ง ๐ฉ๐๐ซ๐ ๐ฌ๐ ๐๐ข๐ฉ๐๐ฒ๐ซ๐๐ง, ๐๐จ๐จ๐ง๐ , ๐๐จ๐ญ๐ข๐ ๐ฎ๐๐ฌ, ๐ฎ๐ ๐๐ข๐ฅ๐จ๐ญ๐จ๐ง๐ ๐๐ง
Maayong adlaw kaninyong tanan.
Taliwa sa grabeng kainit sa panahon, daghan na nga mga mensahe ang naabot sa akong opisina gikan sa atong mga kaigsoonan sa Lipayran, Doong, Botigues, ug Hilotongan island. Ang ilang yangongo โ Ang wa pa gihapon masulbad nga problema sa tubig-mainom sa maong mga dapit.
Ang Office of the Vice Mayor buot mopahibawo nga andam kini nga motabang aron nga maibsan kining maong problema. Apan, aduna ra gayud kitay limitasyon sa atong mahimo isip vice mayor sa lungsod.
Ang bola anaa na sa Executive Department tungod kay ang solusyon ato namang naandam ug ang plano kompleto na.
Ang mga sukod, makinarya, tubo, water stations, ug technical design nalatid na, ug ang mga dokumento nga gikinahanglan alang sa financing giandam na sab. Ang kulang nalang mao ang paglihok ug pagpatuman niining tanan pinaagi sa Mayor.
Unta ang tubig, dili dapat himuong biktima sa politika kay ang tubig โ kinabuhi. Kung walay tubig, apektado ang panglawas, panginabuhi, eskwelahan, negosyo, kalimpyo, ug dignidad sa katawhan.
Busa, agi og tubag sa inyong mga sulat pakitabang, tuguti ako sa paghisgot na sab sa atong mga nalatid na nga mga solusyon sa milabayng tuig, dala ang mga pangaliya nga unta magtinabangay kita pagduso niini ngadto kang Mayor Alex Layese.
Ang atong mga plano kaniadto:
Ang problema sa tubig sa atong mga isla dugay na unta nga nasugdan og sulbad, kay duna na kitay klaro, detalyado, ug engineered nga plano alang sa Island Barangays Desalination Project.
Dili kini saad-saad lang. Dili kini estorya lang. Kini usa ka proyekto nga nakalatid na sa opisyal nga plano sa lungsod, apil sa CY 2025 Annual Investment Program.
Ubos sa water projects budget nga adunay kinatibuk-ang pundo nga โฑ300,001,000, adunay โฑ75,001,000 nga gigahin alang sa tubig sa mga isla.
Ang unang bahin mao ang expansion sa Level II Desalinated Water Supply gikan sa Barangay Luyongbaybay padulong sa Lipayran, Doong, ug Botigues. Ang giandam nga pundo niini mokabat sa โฑ54,918,000.
Ang ikaduhang bahin mao ang pagtukod sa Level II Desalinated Water Supply sa Barangay Hilotongan, nga adunay giandam nga pundo nga โฑ20,083,000.
Ang tumong ani klaro: ang tubig-dagat himuong limpyo, tab-ang, ug mainom nga tubig pinaagi sa desalination. Ang benepisyo niini dili gamay.
Kung matuman kini, ang atong mga pamilya sa isla dili na kanunay magsalig sa paghakot og tubig gikan sa mainland.
Dili na kinahanglan nga ang adlaw-adlaw nga kinabuhi sa mga inahan, amahan, bata, ug tigulang magdepende sa panahon, gasolina, bangka, ug gasto sa pagdala og tubig.
Kini nga proyekto, buot unta natong tumanon aron ang limpyo nga tubig mahimong mas duol sa panimalay. Mas luwas para sa panglawas. Mas sayon para sa pamilya ug mas mobarato sa taas nga panahon. Mas lig-on kini nga solusyon alang sa komunidad.
Sa mga isla sa Lipayran, Doong, ug Botigues, andam na ang plano alang sa water stations, booster pumps, product tanks, UV sterilizer, cartridge filters, ug generator set aron mapadayon ang supply bisan pa og adunay brownout. Apil na usab sa plano ang mga tubo nga ikabit ug ilubong: land piping ug submerged pipeline ilawom sa dagat aron makonektar ang mga isla sa luwas nga paagi.
Sa Luyongbaybay, giplanohan unta nato nga ipadagan ang Reverse Osmosis Water Treatment Plant aron iproseso ang parat nga tubig-dagat aron mahimong tab-ang ug mainom nga tubig. Giplano usab ang dugang nga piping padulong sa Botigues ug dugang water stations aron mas daghan ang maabot sa serbisyo.
Para sa Hilotongan, lahi ang solusyon. Tungod kay layo ang Hilotongan ug delikado ang submarine pipeline panahon sa dautang panahon, ang giplano alang niini mao ang kaugalingong standalone seawater desalination plant. Kini adunay kapasidad nga 2 x 50 cubic meters per day ug duha ka water filling stations sulod mismo sa barangay.
Kini importante kaayo kay karon, ang Hilotongan nagsalig pa sa parat-parat nga bubon ug sa paghakot og limpyo nga tubig gikan sa mainland gamit ang pumpboat. Sa panahon nga kusog ang hangin, mahal ang gasolina, o lisod ang biyahe, ang tubig mahimong problema dayon.
Mao nga ang standalone desalination plant sa Hilotongan dili lang proyekto; kini seguridad sa adlaw-adlaw nga panginabuhi.
Subay niini, ako nanawagan nga ipadayon ang maong mga proyekto nga makaayo sa tanan. Suportahan nato ang bisan unsang lakang nga magdala og limpyo, luwas, ug kasaligan nga tubig sa atong mga isla tungod kay ang katawhan sa Lipayran, Doong, Botigues, ug Hilotongan dugay nang gi-uhaw og solusyon sa ilang labing gikinanglan nga supply sa tubig-mainom.
Dili na panahon sa pasangil karon. Panahon na sa implementasyon.
Ang tinuod nga serbisyo makita dili sa daghang istorya, kundili sa aksyon aron masulbad ang mga nagung-ung nga mga suliran sa lungsod.
Dugay pa ang piniliay sa 2028. Ipadaplin nato ang panag-away ug magtinabangay kita nga tanan.
Daghang Salamat.
