Совет молодых ученых НАН КР

03/09/2026

23/07/2026

Бүгүн 23-июль 2026-жыл Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Улуттук илимдер академиясында Академиянын президенти Дженбаев Бекмамат Мурзакматович , вице-президенти Ботоканова Гүлнара Топчуевна, АКШнын Сем Хьюстон мамлекеттик университетинде (Sam Houston State University) инженерия багытында эмгектенип жаткан илимпоз мекендешибиз профессор Улан Дакеев жана Улуттук илимдер академиясынын Жаш окумуштуулар кеңешинин өкүлдөрүнүн жолугушуусу болуп өттү.
Жолугушуунун жүрүшүндө жаш окумуштууларды колдоо, алардын илимий потенциалын өнүктүрүү, эл аралык кызматташтыкты кеңейтүү жана тажрыйба алмашуу маселелери кеңири талкууланды. Ошондой эле Улуттук илимдер академиясы менен Сем Хьюстон мамлекеттик университетинин ортосунда илимий кызматташтык боюнча макулдашуу тузулуп, келечектеги биргелешкен долбоорлорду ишке ашыруу мүмкүнчүлүктөрү каралды.
Жолугушуунун соңунда тарых илимдеринин кандидаты Арзыбаев Тыныстан Кадырович конокторду Улуттук илимдер академиясында сакталган археологиялык жана тарыхый баалуу экспонаттар менен тааныштырып, алардын илимий жана тарыхый мааниси тууралуу кеңири маалымат берди.
Мындай жолугушуулар эл аралык илимий байланыштарды чыңдоого, жаш окумуштуулар үчүн жаңы мүмкүнчүлүктөрдү түзүүгө жана Кыргызстандын илимий коомчулугунун дүйнөлүк илимий мейкиндик менен кызматташтыгын мындан ары да өнүктүрүүгө өбөлгө түзөт.

20/07/2026

2026-жылдын 19-июлунда Ысык-Көл облусунун Чолпон-Ата шаарындагы «Акылман» президенттик лицейинде Шанхай кызматташтык уюмуна (ШКУ) мүчө мамлекеттердин жаш окумуштууларынын эл аралык илимий-билим берүү лагеринин (SCO Young Scientists Camp 2026) салтанаттуу жабылуу аземи өткөрүлдү.
Жабылуу аземине Кыргыз Республикасынын Агартуу министри Догдуркүл Кендирбаева, Кыргыз Республикасынын Илим, жогорку билим берүү жана инновациялар министри Гүлзат Исаматова, Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын вице-президенти Гүлнара Ботоканова жана Институттун директорлору катышып, лагердин катышуучуларына ийгиликтерди каалап, илимий кызматташтыктын маанисине токтолушту.
Кыргыз Республикасынын Агартуу министрлиги жана КР УИАнын Жаш окумуштуулар кеңеши тарабынан уюштурулган эл аралык лагерь 2026-жылдын 6–19-июль күндөрү өтүп, Кытай Эл Республикасы, Россия Федерациясы, Өзбекстан Республикасы, Тажикстан Республикасы жана Кыргыз Республикасынын жаш окумуштууларын, профессорлорун, илимий жетекчилерин жана билим берүү тармагынын өкүлдөрүн бир аянтчага чогултту.
Эки жума бою катышуучулар эл аралык командалардын курамында тажрыйбалуу окумуштуулар жана насаатчылардын жетекчилиги алдында биргелешкен изилдөөлөрдү жүргүзүп, алынган маалыматтарды талдап, инновациялык прототиптерди иштеп чыгып, анын негизинде макала жазышты. Ошондой эле дүйнөлүк деңгээлдеги актуалдуу көйгөйлөрдү чечүүгө багытталган илимий долбоорлорун сунуштап, өз идеяларын ийгиликтүү коргошту.
Изилдөө иштери экологиялык химия, биомедицина, кайра жаралуучу энергетика, суу робототехникасы жана астроинформатика багыттарында жүргүзүлдү. Лагердин жыйынтыгында Кыргыз Республикасынын Агартуу министри Догдуркүл Кендирбаева жана Кыргыз Республикасынын Илим, жогорку билим берүү жана инновациялар министри Гүлзат Исаматова Академиялык курамга жана катышуучуларга ыраазычылык каттарды тапшырды.

09/07/2026

Лагерибизде чыныгы илим кайнап жатат!

Учурда лагерге (SCO Young Scientists Camp 2026) Кыргызстан, Россия, Өзбекстан, Тажикстан, Кытай, Башкортостан, Белоруссия жана Индия өлкөлөрүнөн келген 10-11-класстын окуучулары катышууда. Алар ар кандай курстарга, ийримдерге, лекцияларга катышуу менен бирге лабораториялык иштерди жасап, чоң илимдин сырларын ачышууда. Бул багытта чет жерде иштеп, окуп жаткан кыргыз профессорлору менен биргеликте КР Президентине караштуу Улуттук илимдер академиясынын Жаш окумуштуулар кеңешинин өкүлдөрү да окуучулар менен иш алып барышууда.
Менторлор жана илимий координаторлордун долбоорлору:
🌱 Аламанова Эльмира Азисбековна – Химия жана фитотехнология институтунун улук илимий кызматкери, КР Президентине караштуу Улуттук илимдер академиясынын Жаш окумуштуулар кеңешинин төрайымы, х.и.к. Экологиялык химия (Environmental Chemistry) багытында «Сууну оор металлдардан тазалоо үчүн көмүртектүү адсорбенттерди синтездеп алуу» долбоору;
☀️ Хайдаров Бактияр – КР УИАнын академик Ж. Жээнбаев атындагы Физика институтунун улук илимий кызматкери, Жаш окумуштуулар кенешинин мүчөсү, физ.-мат.и.к. Алмаштыруучу энергия (Renewable Energy) багыты боюнча «Шамал турбиналарынын биомиметикалык канаттарын (лопасттарын) долбоорлоо жана сыноо» долбоору;
🧬 Нурканбек кызы Айганыш – КР УИАнын Биология институтунун илимий кызматкери, Жаш окумуштуулар кенешинин мүчөсү, Биомедицина (Biomedicine) секциясынын илимий координатору, долбоордун темасы «Бактериалдык биоплёнкалардын антибиотиктерге туруктуулугун (резистенттүүлүгүн) изилдөө»;
🌌 Темиркулов Марсель – КР УИАнын Математика институтунун илимий кызматкери. Астроинформатика (Astro-Data Science) боюнча «NASA маалыматтарынан планеталарды издөө үчүн терең үйрөтүүнү колдонуу» долбоору.
Аталган багыттар боюнча окуучулар менен 2 жума бою практикалык иштерди жасап, жыйынтыгында долбоор жана илимий макалаларды даярдашат.
Жаш изилдөөчүлөрүбүздүн илим жолундагы алгачкы кадамдары ийгиликтүү болсун!

08/07/2026

2026-жылдын 5-июлунда Күнөстүү Чолпон-Ата шаарындагы «Акылман» президенттик лицейинин базасында Шанхай кызматташтык уюмуна (ШКУ) мүчө мамлекеттердин мектеп окуучулары жана жаш изилдөөчүлөрү үчүн 2 жумалык Эл аралык Жаш окумуштуулар (SCO Young Scientists Camp 2026) лагеринин расмий ачылыш аземи өттү.
Бул масштабдуу иш-чара Кыргыз Республикасынын Агартуу министрлиги жана КР Президентине караштуу Улуттук илимдер академиясынын Жаш окумуштуулар кеңеши менен биргеликте уюштурулду.
Иш-чаранын салтанаттуу ачылышында КР Билим берүү жана илим министри Доктургул Кендирбаева куттуктоо сөзүн сүйлөп, лагерди ачып берди. Ошондой эле иш-чарага КР Жогорку Кеңешинин Төрагасы Марлен Маматалиев, Министрлер Кабинетинин Төрагасынын орун басары Улан Маматканов, Саламаттыкты сактоо министри Дамирбек Осмонов, КР УИАнын президенти Бекмамат Дженбаев жана бир катар бийлик өкүлдөрү, илимпоздор катышып, жаш илимпоздорго ийгилик каалашты.
Иш-чарага Кыргызстан, Казакстан, Россия, Өзбекстан, Тажикстан, Кытай, Иран, Башкортостан, Белоруссия жана Индия өлкөлөрүнөн келген 10-11-класстын потенциалдуу окуучулары катышууда.
Жаш илимпоздор 2 жума бою 5 негизги багытта изилдөө жүргүзүшөт:
1. Экологиялык химия
2. Биомедицина
3. Кайра жаралуучу энергетика
4. Суу робототехникасы
5. Астроинформатика
Лагердин жыйынтыгында жаш окумуштуулар биргелешкен 14 илимий макала даярдап, эл аралык кызматташтыктын жаңы барагын ачышмакчы. Жаш изилдөөчүлөрүбүзгө илим жолунда чоң жетишкендиктерди каалайбыз!

15/06/2026

🦖 Дүйнөнүн башка эч бир жеринде кездешпеген динозаврлардын калдыктары Кыргызстанда табылган!

2026-жылдын 15-июнунда Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Улуттук илимдер академиясынын Жаш окумуштуулар кеңешинин мүчөлөрү М.М. Адышев атындагы Геология институтуна таанышуу экскурсиясы менен барып келишти.
Экскурсиянын жүрүшүндө институттун директору, геология- минералогия илимдеринин кандидаты А.А. Бакиров жаш окумуштууларга Таш-Көмүр шаарынын аймагынан табылган юра дооруна таандык (болжол менен 165 миллион жыл мурда жашаган) динозаврлардын калдыктары тууралуу кызыктуу баяндама жасады.
Ошондой эле катышуучулар Геология институтунун музейиндеги уникалдуу экспонаттар менен таанышып, Кыргызстан аймагында жүргүзүлүп жаткан палеонтологиялык изилдөөлөр жөнүндө кеңири маалымат алышты.

Белгилей кетсек, өткөн жылы Таш-Көмүр аймагында жырткыч теропод динозаврынын жаңы түрү табылган. Изилдөө жана казуу иштерине Германиянын Мюнхен, Бамберг жана Гота шаарларынын палеонтологиялык музейлеринин окумуштуулары да катышкан.
А.А. Бакировдун айтымында, Кыргызстанда учурда динозаврлардын калдыктары табылган 30дан ашык жай белгилүү. Динозаврлардын издерин жана калдыктарын изилдөө өткөн кылымдын башында башталып, бүгүнкү күнгө чейин уланып келет. Жаңы табылгалар өлкөбүздүн палеонтологиялык мурасы дүйнөлүк илим үчүн өзгөчө мааниге ээ экенин дагы бир жолу далилдөөдө.

Жаш окумуштуулар үчүн мындай жолугушуулар илимдин ар түрдүү багыттары менен жакындан таанышууга, тажрыйба алмашууга жана жаңы илимий изилдөөлөргө шыктанууга чоң мүмкүнчүлүк түзөт.

06/04/2026

Жаш окумуштуулар кеңешинин төрага орун басары Рахмединов Эркинди илимдин кандидаты илимий даражасына ээ болушу менен куттуктайбыз! 🎉

06/04/2026

Совет молодых ученых выступает соорганизатором международного исследовательского лагеря Research Camp Подробнее по ссылке: https://researchcamp.org/

Жаш окумуштуулар кеңеши Research Camp эл аралык изилдөө лагерин биргелешип уюштуруучулардын бири болуп саналат
Толук маалымат шилтеме аркылуу:
https://researchcamp.org/

Two weeks of real science with researchers from ten countries. Five research fields. Fully funded.

06/04/2026

С 21 по 29 марта 2026 года заместитель председателя Совета молодых ученых Эркин Рахмединов принял участие в научном визите в University of Oxford (Великобритания) по приглашению профессора Richard Walker (Department of Earth Sciences). Визит был организован в рамках международного научно-исследовательского проекта, направленного на изучение сейсмических и оползневых рисков, а также повышение устойчивости гидроэнергетической инфраструктуры в странах Центральной Азии. В ходе визита проведены рабочие встречи и научные консультации, посвящённые современным методам оценки сейсмической опасности и анализу активных разломов. Особое внимание было уделено перспективным подходам к анализу сейсмогенных структур, обсуждению возможностей совместных исследований и подготовке научных публикаций. Результаты визита способствуют расширению международного научного сотрудничества и внедрению передовых научных подходов в практику оценки сейсмических рисков в Кыргызской Республике.

2026-жылдын 21–29-март күндөрү Жаш окумуштуулар кеңешинин төрага орун басары Эркин Рахмединов Улуу Британиядагы Oxford университетине профессор Richard Walker (Earth Sciences бөлүмү) тарабынан чакыруу менен илимий сапарга катышты. Сапар Борбордук Азия өлкөлөрүндө сейсмикалык жана жер көчкү коркунучтарын изилдөөгө, ошондой эле гидроэнергетикалык инфраструктуранын туруктуулугун жогорулатууга багытталган эл аралык илимий-изилдөө долбоорунун алкагында уюштурулду. Сапардын жүрүшүндө сейсмикалык коркунучтарды баалоонун заманбап ыкмалары жана активдүү жаракаларды талдоо маселелери боюнча жумушчу жолугушуулар жана илимий консультациялар өткөрүлдү. Өзгөчө көңүл сейсмогендик түзүлүштөрдү талдоонун келечектүү ыкмаларына, биргелешкен изилдөөлөрдү жүргүзүү мүмкүнчүлүктөрүнө жана илимий публикацияларды даярдоого бурулду. Бул сапардын жыйынтыктары Кыргыз Республикасында сейсмикалык коркунучтарды баалоо практикасында алдыңкы илимий ыкмаларды киргизүүгө жана эл аралык илимий кызматташууну кеңейтүүгө өбөлгө түзөт.

06/04/2026

С 16 по 19 марта 2026 года заместитель председателя Совета молодых ученых Наргиза Сатаева приняла участие в международном воркшопе “TITO Workshop on Emerging Themes in Neurobiology”, который проходил в городе Trieste (Италия). Мероприятие было организовано при участии SISSA и TWAS и объединило молодых ученых и ведущих исследователей в области нейробиологии из разных стран. В рамках воркшопа были рассмотрены современные направления нейронауки, включая: молекулярные и клеточные механизмы работы мозга, генетические и поведенческие исследования, методы нейрофизиологии и электрофизиологии, применение искусственного интеллекта и анализа открытых данных в нейронауке. Особое внимание было уделено междисциплинарным подходам, объединяющим экспериментальные и вычислительные методы для изучения функций мозга.
Участие в данном воркшопе позволило расширить профессиональные знания, обменяться опытом с международным научным сообществом и установить новые научные контакты для дальнейшего сотрудничества.

2026-жылдын 16–19-март күндөрү Жаш окумуштуулар кеңешинин төрага орун басары Наргиза Сатаева Италиянын Trieste шаарында өткөн “TITO Workshop on Emerging Themes in Neurobiology” аттуу эл аралык воркшопко катышты. Иш-чара SISSA университетинин жана TWAS уюмунун катышуусунда уюштурулуп, нейробиология тармагындагы жаш окумуштуулар менен алдыңкы изилдөөчүлөрдү ар кайсы өлкөлөрдөн бириктирди. Воркшоптун алкагында нейроилимдин заманбап багыттары каралды, анын ичинде: мээнин молекулярдык жана клеткалык иштɵɵ механизмдери, генетикалык жана жүрүм-турумдук изилдөөлөр, нейрофизиология жана электрофизиология ыкмалары, нейроилимде жасалма интеллектти жана ачык маалыматтарды колдонуу. Өзгөчө көңүл эксперименталдык жана эсептөөчү ыкмаларды айкалыштырган, мээнин функцияларын изилдөөгө багытталган тармактар аралык ыкмаларга бурулду.
Бул воркшопко катышуу кесиптик билимди кеңейтүүгө, эл аралык илимий коомчулук менен тажрыйба алмашууга жана келечектеги кызматташтык үчүн жаңы илимий байланыштарды түзүүгө мүмкүнчүлүк берди.