11/04/2020
*मराठी नाव* -: नाग (विषारी)
*इंग्लिश नाव* -: Spectacled Cobra
*शास्त्रीय नाव* -: Naja naja
*सरासरी लांबी* -: १०० सें.मी. (३ फूट ३ इंच)
*अधिकतम लांबी* -: २२० सें.मी.(७ फूट ३ इंच)
*रंग व आकार* -: तपकिरी, पिवळसर, राखाडी किंवा काळा. डोक्याचा भाग मोठा. नाकपुड्या मोठ्या. डोळे मोठे व काळे, गोल बुबूल. फण्यामागे मोडी लिपीतील दहाचा आकडा असतो. काही नागांमध्ये हा आकडा वेगळा असतो. तर काहींमध्ये नसतो. फण्याच्या आतल्या बाजुला दोन काळे ठिपके दिसतात.
*प्रजनन* -: एप्रिल - मे दरम्यान मादी १० - १५ अंडी घालते. पिले बाहेर पडेपर्यंत सुमारे ६० दिवस मादी अंडी उबवते. पिलांची लांबी २५ -३० सें. मी. व जन्मापासूनच विषारी असतात.
*खाद्य* -: चामखिळे बेडूक, बेडूक,उंदीर आणि क्वचित प्रसंगी छोटे साप.
*आढळ* -: भारतात सर्वत्र.
*वास्तव्य* -: जंगल, गवताळ भाग, भातशेती, वरुळे व पडकी घरे.
*वैशिष्ट्ये* -: हिंदूंना वंदनीय असलेला हा साप दिनचर व निशाचर आहे. डीचवला गेला असता फणा काढतो. याला त्याच्या निमुळत्या तोंडामुळे द्विनेत्री दृष्टी असते.
*सर्पदंश व लक्षणे* -: दंश झालेल्या जागी जळजळ होऊन अर्ध्या तासात सूज येऊ लागते. अंग जड होऊन हातपाय गळल्यासारखे वाटतात. डोळ्यांच्या पापण्यांवर नियंत्रण न राहिल्यामुळे त्या मिटतात. तोंडातून लाळ गळू लागते. मळमळून उलट्या होतात आणि घाम फुटतो. श्वास घेणे जड जाते. जीभ जड झाल्यामुळे बोलता येत नाही व गिळण्यासही त्रास होतो. बऱ्याच वेळा दातखिळी बसते.