05/06/2026
⚠️ Λειψυδρία στα ελληνικά νησιά –Ανάγκη για άμεση και βιώσιμη αντιμετώπιση του προβλήματος
❓Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τους Υπουργούς Εσωτερικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας
Η πρόσφατη κήρυξη της Καρπάθου σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω λειψυδρίας αναδεικνύει με ιδιαίτερη ένταση το σοβαρό ζήτημα της υδατικής επάρκειας που αντιμετωπίζουν πολλά ελληνικά νησιά.
Η κλιματική αλλαγή, η παρατεταμένη μείωση των βροχοπτώσεων, η αυξημένη τουριστική δραστηριότητα, οι απώλειες στα δίκτυα ύδρευσης και οι χρόνιες ελλείψεις σε υποδομές επιβαρύνουν σημαντικά τους διαθέσιμους υδατικούς πόρους, δημιουργώντας συνθήκες αυξημένης ευαλωτότητας.
Επειδή, η πρόσβαση σε επαρκείς υδατικούς πόρους αποτελεί προϋπόθεση για την κοινωνική συνοχή, την οικονομική ανάπτυξη, τον τουρισμό, την πρωτογενή παραγωγή και την παραμονή του πληθυσμού στα νησιά, μαζί με τους βουλευτές των Δημοκρατών-ΠΚ, Γιώτα Πούλου, Μιχαήλ Χουρδάκη και Ραλλία Χρηστίδου, καταθέσαμε Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τους Υπουργούς Εσωτερικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, με την οποία ζητάμε απαντήσεις στα εξής ερωτήματα:
1. Ποια άμεσα μέτρα προτίθεται να λάβει η κυβέρνηση για τη διασφάλιση της επάρκειας νερού στην Κάρπαθο ιδιαίτερα κατά τη θερινή περίοδο αλλά και για όσο διάστημα διαρκεί η κατάσταση έκτακτης ανάγκης;
2. Ποια έργα ύδρευσης, αφαλάτωσης, αποθήκευσης και διαχείρισης υδάτινων πόρων έχουν εγκριθεί, χρηματοδοτηθεί και υλοποιηθεί στην Κάρπαθο κατά την τελευταία πενταετία και σε ποιο στάδιο βρίσκεται το καθένα από αυτά;
3. Υφίσταται ολοκληρωμένο εθνικό σχέδιο υδατικής ασφάλειας για τις νησιωτικές περιοχές της χώρας και ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής του;
4. Ποια μέτρα λαμβάνονται, για τη μείωση των απωλειών στα δίκτυα ύδρευσης των νησιωτικών δήμων και ποια είναι τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό τους;
5. Ποιος είναι ο σχεδιασμός για την ανάπτυξη νέων ή την αναβάθμιση υφιστάμενων μονάδων αφαλάτωσης στα νησιά και κατά πόσο προβλέπεται η σύνδεσή τους με Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας ώστε να περιοριστεί το λειτουργικό κόστος;
6. Προβλέπεται η δημιουργία ειδικού χρηματοδοτικού προγράμματος για έργα υδατικής ανθεκτικότητας και προσαρμογής στην κλιματική κρίση στα μικρά και μεσαία νησιά;
7. Προτίθεται η κυβέρνηση να θεσπίσει μόνιμο μηχανισμό πολυεπίπεδης διακυβέρνησης για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων στις νησιωτικές περιοχές, με τη συμμετοχή των Υπουργείων, των Περιφερειών, των Δήμων, των ΔΕΥΑ και των αρμόδιων φορέων;
8. Έχει εκπονηθεί ή προγραμματίζεται η εκπόνηση Περιφερειακών Σχεδίων Υδατικής Ασφάλειας για τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου, με σαφείς στόχους, χρονοδιαγράμματα, πηγές χρηματοδότησης και δείκτες παρακολούθησης;
9. Με ποιον τρόπο αξιοποιούνται οι προβλέψεις του Ν. 5013/2023 για την Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση στον σχεδιασμό πολιτικών προσαρμογής στην κλιματική κρίση και ειδικότερα στην αντιμετώπιση της λειψυδρίας στις νησιωτικές περιοχές;
10. Προτίθεται η κυβέρνηση να δημιουργήσει Εθνικό Παρατηρητήριο Νησιωτικής Υδατικής Ασφάλειας για τη συστηματική παρακολούθηση των αποθεμάτων νερού, των καταναλώσεων, των απωλειών δικτύων και των κινδύνων λειψυδρίας στα νησιά;
11. Προτίθεται η κυβέρνηση να εκπονήσει και να εφαρμόσει Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Αντιμετώπιση της Λειψυδρίας με ειδική πρόβλεψη για τις νησιωτικές περιοχές και μετρήσιμους στόχους εφαρμογής;
12. Ποιος είναι ο εθνικός σχεδιασμός για την εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας στο νερό και ειδικότερα για την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων εκροών αστικών λυμάτων, σύμφωνα με τις προβλέψεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας;
13. Εξετάζεται η υιοθέτηση συγκεκριμένων εθνικών ποσοτικών στόχων επαναχρησιμοποίησης επεξεργασμένων εκροών για τα έτη 2030, 2035 και 2040;
14. Προτίθεται η κυβέρνηση να υλοποιήσει Εθνικό Πρόγραμμα Μείωσης Διαρροών στα δίκτυα ύδρευσης, με ειδική στόχευση στα νησιά που αντιμετωπίζουν προβλήματα λειψυδρίας;
15. Εξετάζεται η δημιουργία ειδικού ταμείου χρηματοδότησης έργων αναβάθμισης, αποκατάστασης και επέκτασης δικτύων ύδρευσης στις περιοχές υψηλού κινδύνου λειψυδρίας;
16. Προτίθεται η κυβέρνηση να θεσπίσει υποχρεωτική πρόβλεψη συστημάτων συλλογής και αποθήκευσης όμβριων υδάτων σε νέες οικοδομικές άδειες που εκδίδονται σε νησιωτικές περιοχές με αυξημένο υδατικό κίνδυνο;
17. Ποιος είναι ο σχεδιασμός για την προώθηση φυσικών συστημάτων επεξεργασίας υγρών αποβλήτων σε μικρούς και μεσαίους νησιωτικούς οικισμούς, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της αναθεωρημένης ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τα αστικά λύματα;
18. Προτίθεται η κυβέρνηση να εξετάσει την υπαγωγή του ενεργειακού κόστους των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων, των αντλιοστασίων και λοιπών κρίσιμων υποδομών των ΔΕΥΑ σε ειδικό ή βιομηχανικό τιμολόγιο ηλεκτρικής ενέργειας, προκειμένου να διασφαλιστεί η οικονομική βιωσιμότητα των υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης, ιδιαίτερα στις νησιωτικές περιοχές;
Επίσης, ζητάμε να κατατεθούν όλα τα σχετικά έγγραφα από τα οποία προκύπτουν:
➢ τα αποθέματα νερού ανά νησί,
➢ οι απώλειες δικτύων,
➢ τα έργα αφαλάτωσης,
➢ τα σχέδια διαχείρισης λειψυδρίας που διαθέτουν τα αρμόδια Υπουργεία και οι Περιφέρειες,
➢ οι χρηματοδοτήσεις από το ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανάκαμψης.
