Ελληνική Εταιρία Οικοψυχολογίας

16/09/2026

Το 1987, οι χώρες του κόσμου συμφώνησαν στο Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ, περιορίζοντας σταδιακά τις ουσίες που κατέστρεφαν τη στιβάδα του όζοντος.

Πολλά χρόνια μετά, έχουμε κάτι που σπάνια ακούμε όταν συζητάμε για το περιβάλλον: καλά νέα. Εφόσον συνεχιστούν οι σημερινές πολιτικές, η στιβάδα του όζοντος αναμένεται να επιστρέψει στα επίπεδα του 1980 περίπου το 2040 για το μεγαλύτερο μέρος του κόσμου, το 2045 στην Αρκτική και το 2066 στην Ανταρκτική. Το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ θεωρείται μία από τις πιο επιτυχημένες διεθνείς περιβαλλοντικές συμφωνίες.

Αυτό έχει σημασία και για την ψυχολογία μας. Όταν βλέπουμε συνεχώς εικόνες καταστροφής, μπορεί να νιώσουμε ότι τα περιβαλλοντικά προβλήματα είναι τόσο μεγάλα που τίποτα από όσα κάνουμε δεν μπορεί να τα αλλάξει.

Η ιστορία του όζοντος μας δείχνει το αντίθετο. Η ελπίδα για το περιβάλλον δεν χρειάζεται να είναι αβάσιμη αι ιοδοξία. Μπορεί να βασίζεται στην εμπειρία ότι, όταν η επιστήμη, η πολιτική βούληση και η συλλογική δράση συνεργάζονται, η αλλαγή είναι πραγματικά δυνατή.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Οικοψυχολογία #ΣτιβάδαΌζοντος

13/09/2026

Ένας σταλακτίτης χρειάζεται εκατοντάδες ή και χιλιάδες χρόνια για να σχηματιστεί. Ακόμα και λίγα χιλιοστά πετρώματος κρύβουν μια ιστορία που ξεπερνά κατά πολύ τη διάρκεια μιας ανθρώπινης ζωής.

Τα σπήλαια και τα καρστικά τοπία είναι μερικά από τα πιο ξεχωριστά οικοσυστήματα στη Γη. Εκεί ζουν μοναδικά είδη, διατηρούνται σημαντικά ίχνη του παρελθόντος και υπάρχει στενή σχέση με τα υπόγεια αποθέματα γλυκού νερού.

Η Διεθνής Ημέρα Σπηλαίων και Καρστ, στις 13 Σεπτεμβρίου, είναι μια αφορμή να στρέψουμε την προσοχή σε έναν κόσμο που συνήθως παραμένει αόρατος.

Η εμπειρία ενός σπηλαίου μας προσφέρει και κάτι ακόμα: μια διαφορετική αίσθηση του μεγέθους και του χρόνου. Μέσα στο σκοτάδι και τη σιωπή, μπροστά σε σχηματισμούς που χρειάστηκαν χιλιάδες χρόνια για να δημιουργηθούν, ο δικός μας χρόνος φαίνεται ξαφνικά πολύ μικρός.

Ζούμε σε έναν κόσμο που μετρά τον χρόνο με λεπτά, προθεσμίες και ειδοποιήσεις, αλλά η γεωλογία μας δείχνει έναν τελείως διαφορετικό ρυθμό.

Υπάρχουν ιστορίες στη Γη που εξελίσσονται τόσο αργά, ώστε μια ολόκληρη ανθρώπινη ζωή είναι απλώς μια στιγμή για αυτές.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Σπήλαια #Καρστ

07/09/2026

Αναπνέουμε περίπου 20.000 φορές την ημέρα. Κι όμως, σπάνια σκεφτόμαστε ότι με κάθε αναπνοή κάτι από τον κόσμο γύρω μας περνά κυριολεκτικά μέσα στο σώμα μας.

Ο αέρας καταργεί, για λίγο, τη βεβαιότητα ότι υπάρχουμε ως κλειστά και ανεξάρτητα συστήματα. Εισέρχεται στους πνεύμονες, συμμετέχει στις λειτουργίες του οργανισμού και επιστρέφει ξανά στην ατμόσφαιρα. Η αναπνοή είναι μια αδιάκοπη ανταλλαγή ανάμεσα στο «μέσα» και το «έξω».

Η Διεθνής Ημέρα Καθαρού Αέρα για Γαλάζιους Ουρανούς, στις 7 Σεπτεμβρίου, μας θυμίζει ότι αυτή η ανταλλαγή δεν είναι πάντα ασφαλής. Η ατμοσφαιρική ρύπανση είναι ένας από τους πιο σοβαρούς περιβαλλοντικούς κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία σε όλο τον κόσμο.

Ίσως όμως αυτή η μέρα να μας δίνει και μια άλλη εικόνα για τη σχέση μας με το περιβάλλον. Δεν βρισκόμαστε απλώς μέσα στον αέρα. Ο αέρας περνά και μέσα από εμάς. Κάθε αναπνοή μας θυμίζει ότι το όριο ανάμεσα στο σώμα και τον κόσμο είναι πολύ λιγότερο απόλυτο απ’ όσο συχνά νομίζουμε.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Οικοψυχολογία #Αναπνοή #ΠαγκόσμιαΗμέραΚαθαρούΑέρα

03/09/2026

Υπάρχει μια μορφή απώλειας που δεν απαιτεί να φύγουμε από τον τόπο μας.

Ο Αυστραλός περιβαλλοντικός φιλόσοφος Glenn Albrecht δημιούργησε τον όρο solastalgia για να περιγράψει την οδύνη που μπορεί να νιώθουμε όταν το περιβάλλον στο οποίο ζούμε αλλάζει ή υποβαθμίζεται γύρω μας.

Ένα δάσος μετά τη φωτιά. Ένα γνώριμο τοπίο μετά από χρόνια ξηρασίας. Μια ακτή που αλλοιώνεται. Ένας τόπος που εξακολουθεί να βρίσκεται εκεί — αλλά δεν είναι πια ο τόπος που γνωρίζαμε.

Η solastalgia μας βοηθά να ονομάσουμε κάτι που συχνά θεωρείται πως δεν «αξίζει» πένθος: την απώλεια ενός τόπου όπως τον θυμόμαστε και όπως τον αγαπήσαμε. Και ίσως αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σήμερα. Καθώς η κλιματική αλλαγή μεταμορφώνει ολοένα περισσότερα οικεία τοπία, η περιβαλλοντική κρίση δεν συμβαίνει μόνο γύρω μας. Μπορεί να εισχωρεί στις αναμνήσεις μας, στην αίσθηση του ανήκειν και στον τρόπο με τον οποίο αναγνωρίζουμε τον τόπο που αποκαλούμε σπίτι.

Υπάρχουν απώλειες που δεν φαίνονται σε χάρτες. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν τις πενθούμε. Ίσως το πένθος για ένα τοπίο που αλλάζει να μας θυμίζει κάτι που συχνά ξεχνάμε: πόσο βαθιά ένας τόπος μπορεί να γίνει κομμάτι της δικής μας ιστορίας.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Οικοψυχολογία

31/08/2026

Υπάρχουν τόποι που επισκεπτόμαστε και τόποι που, με έναν παράξενο τρόπο, συνεχίζουν να μας συνοδεύουν όταν έχουμε φύγει.

Στην ψυχολογία, ο όρος place attachment ή δεσμός με τον τόπο περιγράφει τα συναισθήματα που αναπτύσσουμε για συγκεκριμένα μέρη. Ένα τοπίο μπορεί να συνδεθεί με αναμνήσεις, σχέσεις, σημαντικές εμπειρίες ή ακόμη και με κομμάτια της ταυτότητάς μας.

Γι’ αυτό και η επιστροφή από ένα ταξίδι δεν σημαίνει πάντα ότι αφήνουμε τον τόπο πίσω μας.

Αυτοί οι δεσμοί δεν επηρεάζουν μόνο το πώς θυμόμαστε έναν τόπο, αλλά και το πώς σχετιζόμαστε μαζί του. Όταν ένα μέρος αποκτά προσωπικό νόημα, μπορεί να πάψει να είναι απλώς ένας προορισμός και να γίνει κάτι που θέλουμε να γνωρίσουμε βαθύτερα, να σεβαστούμε και να φροντίσουμε.

Καθώς το καλοκαίρι κλείνει, ίσως αξίζει μια διαφορετική ερώτηση: ποιος τόπος θα συνεχίσει να υπάρχει μέσα σας, ακόμη κι όταν θα έχετε επιστρέψει;

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Οικοψυχολογία #Καλοκαίρι

27/08/2026

Με αφορμή τη χθεσινή Παγκόσμια Ημέρα Σκύλου, μια όμορφη υπενθύμιση από την American Psychological Association για τη δύναμη της σχέσης ανθρώπων και ζώων.

Η έρευνα δείχνει ότι ακόμη και στη μάθηση, η ήρεμη και μη επικριτική παρουσία ενός σκύλου μπορεί να δημιουργήσει έναν χώρο μεγαλύτερης ασφάλειας, όπου το παιδί μπορεί να δοκιμάσει, να κάνει λάθος και να συνεχίσει.

Από την οπτική της Οικοψυχολογίας, είναι ακόμη ένα μικρό παράδειγμα του ότι οι σχέσεις που μας διαμορφώνουν δεν είναι μόνο ανθρώπινες. Η ψυχική μας ζωή αναπτύσσεται μέσα σε ένα ευρύτερο δίκτυο σχέσεων με τον ζωντανό κόσμο.

Dogs don’t correct your mistakes or make you feel embarrassed when you stumble over a word.

Research shows that when children read aloud to dogs, their scores improve and their love of reading grows, especially for kids who struggle or are learning English as a second language.

Learn more: https://at.apa.org/5fd4e7

27/08/2026

Οι λίμνες έχουν κάτι το παράξενο. Η επιφάνειά τους συχνά φαίνεται ακίνητη, αλλά κάτω και γύρω της υπάρχει ένας ολόκληρος κόσμος που κινείται.

Περιέχουν περίπου το 90% του μη παγωμένου επιφανειακού γλυκού νερού της Γης, στηρίζουν την ανθρώπινη ζωή και φιλοξενούν πλούσια βιοποικιλότητα. Οι λίμνες και οι υγροτοπικές ζώνες τους είναι επίσης τόποι τροφοληψίας, αναπαραγωγής και ανάπαυσης για πολλά είδη και πολύτιμοι σταθμοί στα μεγάλα ταξίδια των μεταναστευτικών πουλιών.

Η οικοψυχολογία μάς καλεί να γνωρίσουμε τη λίμνη με έναν ακόμη τρόπο, τόσο ως οικοσύστημα όσο και ως εμπειρία.

Να μαθαίνουμε τι συμβαίνει μέσα στη λίμνη, αλλά και να παρατηρούμε τι συμβαίνει μέσα μας όταν στεκόμαστε στην όχθη της.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Οικοψυχολογία #Λίμνη #ΠαγκόσμιαΗμέραΛιμνών

20/08/2026

Αποτέλεσε μεγάλη τιμή και χαρά για μας να παρουσιάζεται η Οικοψυχολογία στις σελίδες της "Σχεδίας", στο τεύχος Ιουλίου-Αυγούστου. Η "Σχεδία" είναι ένα ελληνικό, δημοφιλές περιοδικό δρόμου που η λειτουργία και η κυκλοφορία του. προσφέρει ευκαιρίες ενδυνάμωσης και υποστήριξης σε ανθρώπους που αντιμετωπίζουν φτώχεια και κοινωνικό αποκλεισμό.

Στο αφιέρωμα «Αγκαλιά με τη φύση», ο δημοσιογράφος Σπύρος Ζωνάκης εξετάζει τη θεραπευτική επίδραση της επαφής με το φυσικό περιβάλλον. Στο ρεπορτάζ παρουσιάζεται και η Οικοψυχολογία, μέσα από τη συνέντευξη της Κλειώς Αποστολάκη, ψυχολόγου, ψυχοθεραπεύτριας και ιδρύτριας της Ελληνικής Εταιρείας Οικοψυχολογίας.

Η παρουσία της Οικοψυχολογίας στη «Σχεδία» έχει για εμάς ξεχωριστή σημασία. Πιστεύουμε ότι η φροντίδα του ανθρώπου, της κοινότητας και του κόσμου στον οποίο ανήκουμε είναι άρρηκτα συνδεδεμένες και γι’ αυτό η φιλοξενία της Οικοψυχολογίας στις σελίδες της μας χαροποιεί ιδιαίτερα.

12/08/2026

Στιγμές και αναμνήσεις από το φετινό Spring School and Retreat που πραγματοποιήθηκε τον Μάιο στη Νάπολη. Μια σύμπραξη του International Ecopsychology Society, IES Italy & IES Hellas.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Οικοψυχολογία

05/08/2026

Στεκόμαστε με βαθιά θλίψη απέναντι στις καταστροφικές πυρκαγιές των τελευταίων ημερών.

Δεν καίγονται μόνο δάση- τραυματίζονται πολύπλοκα πλέγματα ζωής. Διαταράσσονται σχέσεις που χρειάστηκαν δεκαετίες ή και αιώνες για να διαμορφωθούν. Ολόκληρα οικοσυστήματα μεταμορφώνονται βίαια, επηρεάζοντας αμέτρητες μορφές ζωής.

Το οικολογικό πένθος είναι πραγματικό. Και αξίζει να του δώσουμε χώρο.

Στεκόμαστε δίπλα σε κάθε ζωή που δοκιμάζεται αυτές τις ημέρες· στους ανθρώπους που δίνουν τη μάχη της κατάσβεσης και της διάσωσης, στους εθελοντές, στις ομάδες προστασίας της άγριας ζωής και στα αμέτρητα πλάσματα που χάθηκαν ή συνεχίζουν να αναζητούν καταφύγιο μέσα σε ένα καμένο τοπίο.

Η ζωή επιμένει. Όμως η αναγέννηση δεν αναιρεί την πληγή ούτε το πένθος. Τα περιλαμβάνει.

Ίσως η πιο ουσιαστική μας στάση αυτές τις ημέρες είναι να μη βιαστούμε να προσπεράσουμε τον πόνο. Να του δώσουμε χώρο, να τον μοιραστούμε και, μέσα από αυτή τη βαθύτερη σύνδεση με τον ζωντανό κόσμο, να αφήσουμε να γεννηθούν οι πράξεις που υπηρετούν τη ζωή.

#ΕλληνικήΕταιρίαΟικοψυχολογίας #Πυρκαγιές