15/12/2017
შილდის საინტერესო ისტორიულ-ხუროთმოძღვრული ძეგლია ბარცანა. იგი მდებარეობს სოფლის ჩრდილოეთით, კავკასიონის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ჩელთსა და სეფორას შორის გაშლილ ულამაზეს ტერიტორიაზე. აშენებულია X-XI საუკუნეებში. ეკლესიის შემოგარენი ტყითაა დაფარული, ერთ დროს იქ სოფელი ვეძისხევი ყოფილა.
ეკლესია ნაშენია რიყის ქვით, კონსტრუქციულად მნიშვნელოვანი დეტალები შირიმის ქვისაა, გამოყენებულია აგურიც, გეგმით მართკუთხა ნაგებობის გუმბათი ორ თავისუფლად მდგარ ბოძსა და ბოძის აღმოსავლეთ შვერილებს ეყრდნობა. საკურთხევლის აფსიდი ოდნავ ნალისებრი მოხაზულობისაა, მის ორივე მხარეს უაფსიდო სამკვეთელო და სადინაკვნეა, დასავლეთიდან და სამხრეთიდან თაღებით გახსნილი კარიბჭეა.
ეკლესია საკმაოდ დიდი ზომისაა, ცენტრალურ-გუმბათოვანი არქიტექტურული ტიპის. უკანასკნელ ხანებში ჩატარებული რესტავრაციის შედეგად გარედან აღდგენილია, შიგნით კი დღესაც აშკარად ჩანს ფრესკების ნაკვალევი. ეკლესიის ჩრდილოეთით არის ქვევრებით სავსე მარანი, რომელიც გალავნითაა გარშემორტყმული.
ბარცანის მიდამოებში უამრავი ძეგლია, რომელთა უმრავლესობაც XVI საუკუნეშია აშენებული. ესენია: უსანეთი - ბაზილიკის ტიპის; ამაღლების წმინდა გიორგი - ბაზილიკა, აბულას მარანი, სამლოცველო - დარბაზული ტიპის, ვეძისხევის სვეტიცხოველი- სამნავიანი ბაზილიკა; შალიანთ ღთისმშობელი. XVII-XVIII საუკუნეებშია აგებული ორსაყდრები - მცირე ზომის ბაზილიკის ტიპის ორი ეკლესია. ერთ ეკლესიას ჯერ კიდევ ემჩნევა ფრესკების კვალი, შემორჩენილია კვერაანთ, გლახაანთ და ომანაანთ კოშკები.
#შილდა #ბარცანა
