INBO - Instituut Natuur- en Bosonderzoek

14/09/2026

Benieuwd naar de oplossing van het raadsel van gisteren?
Het enige correcte antwoord is Kruisbek.

Toegegeven, het was niet eenvoudig, maar de combinatie van de vier kaarten verraadde best veel. De soort broedt sowieso in sterk wisselende aantallen in Vlaanderen, maar gedurende de vijf atlasjaren was er geen enkel goed 'Kruisbekken-jaar'. Ook van najaarsinfluxen was nauwelijks sprake.
Ondanks intensief veldwerk en de integratie (en validatie) van veel meer losse waarnemingen dan twee decennia geleden ging ongeveer de helft van de broedparen verloren.
In goede jaren zal de huidige winterschatting van 1000-2500 vogels wellicht makkelijk overschreden worden.

Eén ding is zeker: de Vogelatlas zal voor iedereen, van beginner tot doorgewinterde vogelaar, tal van verrassingen bevatten....allen naar de Vogeldag op 24/10 dus!
Info en inschrijvingen: https://www.natuurpunt.be/dit-is-natuurpunt/natuurstudie/de-belgische-vogeldag

13/09/2026

Raad de soort....

In de nieuwe Vogelatlas van Vlaanderen zullen jullie vele honderden nieuwe kaarten te zien krijgen. Bij welke broedvogelsoort hoort onderstaande set van 4 kaarten?

Het splinternieuwe boek wordt uitgebreid voorgesteld tijdens de Belgische Vogeldag op zaterdag 24 oktober in Antwerpen. Tijdens die dag kan het boek meteen ook aangekocht worden aan een verlaagd tarief.

Voor info en inschrijvingen: https://www.natuurpunt.be/dit-is-natuurpunt/natuurstudie/de-belgische-vogeldag

11/09/2026

📆 De laatste dag van Neobiota 2026, maar zeker niet de minste. Tijdens deze finale konden de honderden aanwezigen nogmaals genieten van keynotes, presentaties, flashtalks en postervoorstellingen.

🦞 Frédérique Steen benadrukte in haar presentatie het belang van goed onderbouwde dataverzameling, met Craywatch als voorbeeld. Dit burgerwetenschapsproject leverde betrouwbare informatie op over zowel aan- als afwezigheden van verschillende soorten invasieve uitheemse rivierkreeften in Vlaanderen, wat leidde tot vernieuwde verspreidingskaarten.

🐟 Jonathan Tibo lichtte in een posterpresentatie zijn onderzoek naar de verspreiding van de Noord-Aziatische modderkruiper toe. Uit eDNA-staalnames in 2019 en 2025 blijkt dat deze uitheemse vis toeneemt langs de Belgisch-Nederlandse grens en meer en meer het leefgebied van de inheemse grote modderkruiper bezet.

🥇 De dag eindigde met enkele prijsuitreikingen. Niemand minder dan onze Teun Everts ging naar huis met de prijs voor beste presentatie tijdens de conferentie! Proficiat met deze welverdiende erkenning van je mooie werk, Teun!

💚 Jaren aan voorbereiding en 4 intensieve dagen werken hebben geloond: nationale en internationale onderzoekers, beheerders en beleidsmakers gaan vol goede moed en met nieuwe kennis naar huis om zich verder te verdiepen in biologische invasies. Graag tot over 2 jaar op Neobiota 2028 in Rome!

👉 Meer info over Neobiota 2026 en het programma vind je hier: https://www.neobiota2026.org/

🤝 Neobiota 2026 wordt georganiseerd door: INBO Belgian Biodiversity Platform Bruxelles Environnement Leefmilieu Brussel Fonds Wetenschappelijk Onderzoek - Vlaanderen (FWO) ULB - Université libre de Bruxelles Universiteit Gent Plantentuin Meise National Scientific Secretariat on IAS - Belgium University of Liège

11/09/2026

🪲 📉 25 jaar studie naar loopkevers in Vlaamse bossen toont een nettobiodiversiteitverlies aan, zo toonde een onderzoek aan waar ook het INBO aan meewerkte. ⬇️

11/09/2026

De vuursalamander is al een bedreigde soort, en de hitte en droogte dit jaar hebben het dat dier bepaald niet makkelijker gemaakt. Onze wetenschapper Loïc van Doorn legt het uit bij BRUZZ:

Het droge voorjaar en de warme zomer veroorzaken niet enkel brandgevaar. In het Zoniënwoud komt de enige populatie van vuursalamanders in het gewest ook onder druk.

10/09/2026

🎤 INBO boven op Neobiota dag 3! Vandaag namen verschillende van onze collega’s het woord. Ze trakteerden het talrijk aanwezige en geïnteresseerde publiek op boeiende presentaties over hun baanbrekende studie naar invasieve uitheemse soorten (IUS).

🐝 Heleen van Ransbeeck beet de spits af met haar onderzoek naar het dieet van de Aziatische hoornaar. Ze besprak onder andere welke soorten er in de maag van deze invasieve wesp belanden en hoe het menu verandert doorheen de tijd, van embryonaal naar secundair nest.

📈 Ook de tweede INBO-talk focuste zich op de Aziatische hoornaar. Jasmijn Hillaert modelleert de populatiegrootte van deze soort en bekijkt onder meer wat de impact is van nestbestrijding en het inzetten van lentevallen. Hiervoor maakt ze gebruik van VespaWatch-data, wat het belang van dit platform onderstreept.

🐸 Maud Segal lichtte haar onderzoek naar de monitoring en het beheer van de Afrikaanse klauwkikker toe. Deze kikker komt voor op de grens van Frankrijk, Wallonië en Vlaanderen, waardoor Maud sterk inzet op een nauwe samenwerking bij het testen van verschillende bestrijdingstechnieken.

🦞 Rein Brys sprak over de zoektocht naar de marmerkreeft met eDNA (omgevingsDNA) en de impact van deze soort op inheemse amfibieën. De uitheemse rivierkreeft plant zich namelijk voort zonder mannetjes en kan zeer snel in aantal toenemen. Een vroege opsporing van marmerkreeftpopulaties is daarom van cruciaal belang!

💧 Teun Everts deelde advies over het beheer van invasieve soorten die een landschap met poelen bezetten. Op basis van grafentheorie, en met de Amerikaanse stierkikker – zijn favoriete onderzoekssoort – als voorbeeld, vertelde hij waar de prioriteiten voor ingrepen liggen op een ruimtelijke schaal.

📑 Lien Reyserhove gaf tips aan soortenexperts voor het verzamelen van waarnemingen. Met haar aanbevelingen kunnen we werken naar beter georganiseerde datasets en duidelijkere checklists voor IUS.

👉 Meer info over Neobiota en het programma vind je hier: https://www.neobiota2026.org/

🤝 Neobiota 2026 wordt georganiseerd door: INBO Belgian Biodiversity Platform Bruxelles Environnement Leefmilieu Brussel Fonds Wetenschappelijk Onderzoek - Vlaanderen (FWO) ULB - Université libre de Bruxelles Universiteit Gent Plantentuin Meise National Scientific Secretariat on IAS - Belgium University of Liège

10/09/2026

331; dat is het aantal (onder)soorten dat in de nieuwe Vogelatlas wordt besproken. Dat is een heel pak meer dan in 2000-2002, ten tijde van de vorige atlas. Het grotere aantal heeft te maken met het feit dat voor het eerst ook alle in Vlaanderen overwinterende vogelsoorten worden besproken. Ook zeldzaamheden en ingeburgerde exoten krijgen een plaats in het nieuwe boek.
Hieronder vind je alvast een voorbeeld van zo'n ‘zeldzaamheden-pagina’.

Benieuwd naar het complete, bijna 600 pagina's tellende boek? Schrijf je dan in voor de Belgische Vogeldag (24 oktober). Het boek wordt er voorgesteld en je kan ook een exemplaar aanschaffen.
Meer info en inschrijven: https://ap.lc/pxsCx.

10/09/2026

Dat varkentje wassen we wel even, zo moet onze Teun Everts gedacht hebben. En dus sleepte hij gisteren moeiteloos de publieksprijs van de EOS Pipet in de wacht.
EOS Pipet is een prijs van Eos Wetenschap die jaarlijkse jonge wetenschappers met een essentiële bijdrage tot het wetenschappelijk onderzoek in de bloemetjes zet.
Teun wist te overtuigen met zijn onderzoek naar hoe DNA-onderzoek de bestrijding van stierkikkers naar een hoger niveau kan tillen.

Meer weten over Teun en zijn onderzoek? Check https://lnkd.in/eTtA2_-q.
Proficiat, Teun!

09/09/2026

🥾 Vandaag stonden er verschillende excursies op de Neobiota-planning! Door mee te gaan met experten in het veld leerden de deelnemers van de conferentie invasieve uitheemse soorten (IUS) beter herkennen, konden ze met eigen ogen de impact van biologische invasies op onze natuur zien en kregen ze een goed beeld van een efficiënt IUS-beheer.

Er was keuze tussen de volgende uitstappen:

🌳 Een bezoek aan het Rood Klooster, waar grote inspanningen worden geleverd voor de inheemse biodiversiteit, onder andere door nieuwe ingrepen tegen IUS uit te proberen, gevolgd door een wandeling in het Zoniënwoud.

💧 Een terreinbezoek in kader van het LIFE RIPARIAS-project, met uitleg over het beheer van invasieve uitheemse soorten in water en op oevers.

🌊 Een excursie naar Koksijde, waar het LIFE DUNIAS-project zich inzet voor het verwijderen van IUS in de duinen. Na een zicht op de situatie vóór en na beheerwerken, mochten de aanwezigen ook zelf de handen uit de mouwen steken.

🌿 Een bezoek aan de Plantentuin Meise, waar verschillende invasieve uitheemse plantensoorten in detail werden bekeken en het OneSTOP-project werd voorgesteld.

👉 Meer info over Neobiota en het programma vind je hier: https://www.neobiota2026.org/

🤝 Neobiota 2026 wordt georganiseerd door: INBO - Instituut Natuur- en Bosonderzoek Belgian Biodiversity Platform Bruxelles Environnement Leefmilieu Brussel Fonds Wetenschappelijk Onderzoek - Vlaanderen (FWO) ULB - Université libre de Bruxelles Universiteit Gent Plantentuin Meise National Scientific Secretariat on IAS - Belgium University of Liège