03/06/2026
Qlobal Enerji Səhnəsinin Zirvəsində: Müasir Azərbaycanın Strateji İnkişaf Modeli
Müasir Azərbaycanın beynəlxalq enerji arenasında əldə etdiyi nailiyyətlərin və formalaşdırdığı strateji xəttin əsası 1994-cü ildə, uzaqgörən addımlarla qoyulmuşdur. Həmin dövrdə təşkil edilən tarixi Xəzər Neft və Qaz Sərgisi ölkəmizin enerji inkişafının möhkəm bünövrəsinə çevrilərək bugünkü uğurlara yol açdı. İllər keçdikcə bu platforma daha da böyüyərək qlobal enerji səhnəsində həqiqətən aparıcı və nüfuzlu tədbirlərdən birinə – Bakı Enerji Həftəsinə çevrilmişdir. Bu gün dünya miqyasında sürətli texnoloji yeniliklər və yaşıl enerjiyə keçid meyilləri baş versə də, real mənzərə onu göstərir ki, bəşəriyyət hələ də faydalı qazıntı olmadan yaşaya bilməz və ənənəvi resurslar qlobal iqtisadiyyatın ana sütunudur. Hazırda beynəlxalq enerji sistemində müşahidə olunan müsbət halların, tərəfdaşlıq və dialoq mühitinin ərsəyə gəlməsində isə ABŞ Prezidentinin çox müdrik və praqmatik siyasəti xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Azərbaycanın xarici arenadakı bu nüfuzu, şübhəsiz ki, onun daxili iqtisadi və hərbi qüdrətindən qaynaqlanır. Hazırda ölkəmizin iqtisadi fəaliyyəti son dərəcə müsbətdir və milli iqtisadiyyatımız tam müstəqil xarakter daşıyır. Ölkənin mövcud valyuta ehtiyatlarının xarici borcumuzu 18 dəfədən çox üstələməsi bu maliyyə dayanıqlılığının ən bariz göstəricisidir. Bu güclü iqtisadi potensial həm də milli suverenliyimizin rəmzi olan ordu quruculuğuna yönəldilmiş və nəticədə 30 il ərzində işğal altında qalmış torpaqlarımızı azad etməyə qadir olan məğrur və rəşadətli bir ordu formalaşdırılmışdır.
Milli təhlükəsizliyin ayrılmaz tərkib hissəsi olan enerji təhlükəsizliyi sahəsində Azərbaycan artıq regional çərçivələri aşaraq qlobal miqyasda mühüm rol oynayır. Müasir infrastruktur layihələri, xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizi və onun genişləndirilmiş marşrutları vasitəsilə Azərbaycan qazı bu gün dünyanın 16 ölkəsinə təhlükəsiz şəkildə çatdırılır. Fəxrlə qeyd etmək lazımdır ki, mavi yanacağımızı alan bu 16 ölkədən 10-u Avropa İttifaqına üzv olan dövlətlərdir və bu faktor Azərbaycanı Avropanın enerji xəritəsində əvəzedilməz tərəfdaşa çevirir. Üstəlik, mövcud zəngin qaz ehtiyatlarımız ən azı növbəti yüz il ərzində həm daxili tələbatımızı, həm də bütün tərəfdaşlarımızın ehtiyaclarını tam qarşılamağa kifayət edəcək gücdədir.
Azərbaycan təkcə resurs ixrac edən ölkə deyil, həm də regionun ən böyük logistik mərkəzi və tranzit qovşağıdır. Şərq-Qərb dəhlizinin uğurlu fəaliyyəti sayəsində ölkəmiz Xəzər dənizinin şərq sahillərində yerləşən dost və tərəfdaş dövlətlər üçün böyük və etibarlı tranzit imkanları təqdim edir. Eyni zamanda, daxili sənayeləşmə siyasətinə uyğun olaraq, emal sənayesində yüksək dərəcədə şaxələndirilmiş imkanlar yaradılmışdır ki, bu da xammaldan asılılığı minimuma endirir. Gələcəyə baxış strategiyamız isə artıq real bəhrələrini verməkdədir; belə ki, alternativ mənbələrə əsaslanan bir sıra yaşıl enerji layihələrimiz artıq istismar mərhələsindədir. Hazırda tərəfdaşlarımızla birlikdə reallaşdırılan irimiqyaslı enerji kabeli layihələri üzrə sıx əməkdaşlıq, Azərbaycanın gələcəkdə həm də ekoloji təmiz "yaşıl" enerjinin ixracatçısı kimi qlobal arenada yeni bir epoxanın lideri olacağından xəbər verir.