21/08/2026
Im Vorfeld des bevorstehenden Jahrestages des Ausbruchs des Zweiten Weltkriegs nahm der Botschafter der Republik Polen in Österreich, Zenon Kosiniak-Kamysz, an einer Gedenkveranstaltung in Aspang-Markt teil. Im Mittelpunkt der Veranstaltung stand das Gedenken an den tragischen Tod zweier polnischer Zwangsarbeiter, die bei einem Fluchtversuch mit einem Flugzeug ums Leben kamen. An der Veranstaltung nahmen Vertreter der Bundes-, Landes- und Kommunalbehörden teil, darunter Stephan Mlczoch, Leiter der für die Kriegs- und Opfergräberfürsorge zuständigen Abteilung im österreichischen Bundesministerium für Inneres, der Abgeordnete zum Nationalrat Thomas Elian, die Bürgermeisterin von Aspang-Markt, Doris Faustmann, sowie der stellvertretende Direktor der Landespolizeidirektion Niederösterreich, Manfred Aichberger. Die polnische Seite wurde neben dem Botschafter durch den polnischen Militärattaché, Oberst Maciej Betke, und den Gesandten Przemysław Gembiak vertreten.
In seiner Ansprache betonte Botschafter Zenon Kosiniak-Kamysz die Bedeutung des gemeinsamen polnisch-österreichischen Gedenkens an die Opfer des Zweiten Weltkriegs und des Nationalsozialismus sowie des Aufbaus einer gemeinsamen europäischen Erinnerungskultur. Er unterstrich, dass die Erinnerung an die tragischen Ereignisse der Vergangenheit Teil unserer Verantwortung für die Zukunft und zugleich eine Verpflichtung zum Schutz des Friedens, der Menschenwürde und demokratischer Werte ist.
Am 21. August 1943 stürzten Stanisław Krasoń und Ludwik Michalski bei einem Fluchtversuch mit einem Bomber des Typs Ju 88 wenige Kilometer vom Startort am Flugplatz Wiener Neustadt entfernt ab. Beide kamen bei dem Unglück ums Leben. Ihre Leichen wurden geborgen und zwei Tage später in einem anonymen Grab auf dem Pfarrfriedhof in Unteraspang beigesetzt. Die Geschichte der beiden Polen wurde vor einigen Jahren auf Initiative des österreichischen Innenministeriums in Zusammenarbeit mit der Botschaft der Republik Polen und den Behörden des Landes Niederösterreich eingehend historisch untersucht. Dank archäologischer und anthropologischer Untersuchungen konnten die Identität der Bestatteten bestätigt und die Umstände ihres Todes rekonstruiert werden. Im Jahr 2023 wurde auf dem Friedhof in Unteraspang eine Gedenktafel enthüllt, die an das tragische Schicksal der beiden Polen erinnert und den historischen Kontext des Geschehens erläutert.
-----------------------------------------------------------------------
W związku ze zbliżającą się rocznicą wybuchu II wojny światowej Ambasador RP w Austrii Zenon Kosiniak-Kamysz wziął udział w uroczystości w Aspang-Markt, upamiętniającej tragiczną śmierć dwóch polskich robotników przymusowych, którzy zginęli podczas próby ucieczki samolotem. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele władz federalnych, regionalnych i lokalnych, w tym Stephan Mlczoch, kierujący w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych departamentem odpowiedzialnym m.in. za opiekę nad grobami wojennymi i grobami ofiar, poseł do Rady Narodowej Thomas Elian, burmistrz Aspang-Markt Doris Faustmann oraz zastępca dyrektora Policji Krajowej Dolnej Austrii Manfred Aichberger. Stronę polską, obok Ambasadora, reprezentowali attaché wojskowy RP płk Maciej Betke oraz radca Przemysław Gembiak.
Ambasador Zenon Kosiniak-Kamysz w swoim przemówieniu podkreślił znaczenie wspólnego polsko-austriackiego upamiętniania ofiar II wojny światowej i nazizmu oraz budowania wspólnej europejskiej kultury pamięci. Zwrócił uwagę, że pamięć o tragicznych wydarzeniach przeszłości jest elementem odpowiedzialności za przyszłość oraz zobowiązaniem do obrony pokoju, godności człowieka i wartości demokratycznych.
21 sierpnia 1943 r. Stanisław Krasoń i Ludwik Michalski, podczas próby ucieczki, rozbili się kilka kilometrów od miejsca startu z lotniska Wiener Neustadt, lecąc bombowcem typu Ju-88. Obaj zginęli w katastrofie. Ich ciała odnaleziono, a dwa dni później pochowano je w anonimowej mogile na cmentarzu parafialnym w Unteraspang. Historia obu Polaków została przed kilkoma laty poddana szczegółowej analizie historycznej z inicjatywy austriackiego MSW, we współpracy z Ambasadą RP oraz władzami Dolnej Austrii. Dzięki badaniom archeologicznym i antropologicznym udało się potwierdzić tożsamość pochowanych oraz odtworzyć okoliczności ich śmierci. W 2023 r. na cmentarzu w Unteraspang odsłonięto tablicę upamiętniającą tragiczny los obu Polaków oraz przedstawiającą kontekst historyczny tego wydarzenia.
Foto: © MeinBezirk/Peinsipp / Botschaft der Republik Polen
