07/06/2023
Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın Türk Vatandaşlarının İkamet ve Çalışma İzinleri Açısından Vermiş Olduğu Kararlar
Merkezi Lüksemburg da bulunan Avrupa Adalet Divanı, (Gerichtshof der Europäischen Union) Avrupa Birliği’nin ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu’nun yargı kurumudur ve Avrupa Birliği bünyesi içinde yer alan en yüksek mahkemedir. Mahkeme; Adalet Divanı ve Genel Mahkeme olmak üzere ikili bir yapıdan oluşur ve temel amacı, Avrupa Birliği hukukunun Avrupa Birliği içerisinde her yerde aynı şekilde yorumlanmasını ve uygulanmasını sağlamaktır. Divan, Birlik hukukunun yorumlanmasında ve uygulanmasında hukuka saygıyı sağlama, ulusal hukuk düzenleri ile AB hukuk düzeni arasındaki ilişkilerin düzenlenmesi, hukuki denetim, yorum, uyuşmazlık çözme, hukuk yaratma ve boşluk doldurma işlevlerini yerine getirmektir.
Adalet Divanı, hukuki meselelerinin üzerine gider ve üye devletlerin kanunlarının Avrupa Antlaşmalarına uygun olup olmadığına karar vermektedir. Divan, üye ülkelerin birinin antlaşmalara aykırı davrandığına hükmedebilmektedir. Bu gibi bir durumda antlaşmalardan doğan yükümlüklerini yerine getirmeyen ülkeye uyarı ve para cezası verebilmektedir.
Avrupa Birliği Adalet Divanı üye ülkedeki Türk vatandaşları ile ilgili
- Türk vatandaşlarının geçerli bir çalışma izni ile aynı işveren nezdinde 1 yıldan fazla süre çalışmış Türk vatandaşlarının çalışma izinlerini uzattırma hakları,
- ebeveyni işçi olan meslek/yüksekokul eğitimini tamamlayan Türk vatandaşının çalışma izni, ulusal mevzuat uyarınca oturma ve çalışma izni alınmasını gerektirmeyen bir işte çalışan Türk işçisinin çalışmasının yasal çalışma olduğu,
- bir Türk işçisine yeni bir iş bulmak amacıyla uygun bir süre verilmesi,
- aile fertlerinin öngörülen 3 yıllık ikamet süresi boyunca işçi ile birlikte oturma koşulları,
- bir Türk işçisinin oturma izninin uzatılmasının bu işçinin aynı işveren nezdinde aralıksız 1 yıl çalışmış olması koşuluna bağlı olması,
- hile yapmak suretiyle alınan ikamet izniyle çalışmış Türk işçisinin çalışmışlığının yasal çalışma sayılmayacağı,
- elde edilen haklardan Türk vatandaşlarını peşinen yoksun bırakacak mevzuat düzenlemelerinin hukuka aykırı olması,
- bir Türk işçisinin üye ülkede sınırlı olarak verildiğini açıkça kabullendiği bir oturma iznini sonradan uzatmak istemesinin hakkın kötüye kullanılması sayılmayacağı,
- aynı işveren nezdinde yasal ve kesintisiz olarak 1 yıldan fazla ücret karşılığında faaliyette bulunmuş bir Türk vatandaşının yasal iş piyasasına dahil olması,
- Türk vatandaşlarının üye ülkeden hangi şartlarda sınır dışı edilebileceği,
- muvazaalı evlilik birliği içerisinde iş piyasasına dahil olan bir Türk vatandaşının çalışma hakkı,
- sadece meslek eğitimi için geçerli vize ile ülkeye giriş yapmış bir Türk vatandaşının üye ülkenin yasal iş piyasasına dahil olma şartları,
- Türk vatandaşlarının çocuk parası hak sahipliği,
- sosyal güvenlik kurumuna yapılan ilk beyandaki doğum tarihinin esas alınması,
- yerleşme hakkı ve hizmetlerin serbest dolaşımına yeni kısıtlamalar getirilemeyeceği,
- Türk vatandaşlarının üye ülke mevzuatının aleyhte hükümlerine karşı ulusal mahkemelerde dava açabilme hakları,
- ikamet hakkının hangi şartlarda kaybedileceği,
- bir Türk işçisinin iş piyasasından geçici olarak uzaklaşmasını haklı gösterecek nedenlerin bulunması halinde, üye ülkelerin yabancının ikamet hakkını sorgulayamayacakları,
- her türlü işe girme hakkını elde etmiş Türk vatandaşlarının hangi hallerde bu hakkı kaybedecekleri,
- işe girme hakkını elde etmiş Türk vatandaşlarının işe girme serbestliğini hangi hallerde kaybedecekleri,
- ödeneklerin ikamete bağlı olamayacağı,
- AB vatandaşları için geçerli olan sınır dışı edilmekten korunma ilkesinin Türk vatandaşları için benzer şekilde geçerli olmayacağı,
- Türk vatandaşlığının yanında üye ülkenin vatandaşlığına sahip kişilerin ortaklık hukukundan yararlanma hakları,
- geçmişteki hukuksal düzenlemelere ilişkin nedenlerin ortadan kalkmasından dolayı Türk vatandaşlarının oturma izinlerinin iptal edilemeyeceği,
- Avrupa Birliği üyesi ülke vatandaşları ile evli üçüncü ülke vatandaşlarının vize muafiyeti,
- üye ülkede çalışan üçüncü ülke işçilerinin hizmetlerin serbest dolaşımı kapsamında bir diğer üye ülkede istihdamlarında çalışma izninden muaf tutulmaları
gibi konularda kararları bulunmaktadır. Bu kararlar Avrupa Birliği üyesi ülkeler için bağlayıcıdır. Bu ve benzer konularda Adalet Divanı’nın almış olduğu kararlar uzman bir avukat tarafından yorumlanarak değerlendirilmeli, bu kapsamlı mevzuat hükümlerince istenen veya itiraz edilen konularda hukuki bir değerlendirme yapılarak hedefe yönelik bir strateji belirlenmelidir. Kendi özel alanım olan yabancılar hukuku ve iltica konularında siz değerli müvekkillerime profesyonel bir destek sunuyorum.
Siz de ihtiyacınız olan konularda iletişim kanallarım üzerinden benimle her zaman irtibata geçebilirsiniz.