09/06/2026
ရုရှားကို ဂျင်းထည့်ပြီးလေယာဉ်ထုတ်ခဲ့တဲ့ တရုတ်ကြီး (သို့) တရုတ်တပ်မတော်ရဲ့ J 11B အကြောင်း
Shenyang J-11B သည် တရုတ်နိုင်ငံထုတ် အင်ဂျင်နှစ်လုံးတပ်၊ အကြီးစားဘက်စုံသုံး စတုတ္ထမျိုးဆက် တိုက်လေယာဉ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ် စစ်ဘက်လေကြောင်းသမိုင်းတွင် ၎င်းသည် အလွန်အရေးပါသော နေရာတစ်ခုတွင် ရှိနေသည်၊ အကြောင်းမှာ တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် ရုရှားနိုင်ငံမှ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းများ တင်သွင်းနေရသည့်အဆင့်မှ မိမိကိုယ်ပိုင် နည်းပညာမြင့် လေတပ်ကို ကိုယ်တိုင်တည်ဆောက်လာနိုင်သည့် အချိုးအကွေ့ကို ပြသနေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။
မူရင်းနိုင်ငံနှင့် သမိုင်းကြောင်း (Country of Origin & Story)
###
J-11B ၏ သမိုင်းကြောင်းသည် တရုတ်နှင့် ရုရှားနိုင်ငံကြားရှိ ပထဝီနိုင်ငံရေး၊ အင်ဂျင်နီယာအတတ်ပညာနှင့် ပိုင်ဆိုင်မှုမူပိုင်ခွင့် (Intellectual Property) အငြင်းပွားမှုတို့ ယှက်နွှယ်နေသည့် စိတ်ဝင်စားစရာ ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။
ရုရှားမှ အစပြုခြင်း (၁၉၉၆): ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် တရုတ်နိုင်ငံသည် ရုရှားနိုင်ငံထံမှ Sukhoi Su-27SK "Flanker" တိုက်လေယာဉ် အစင်း ၂၀၀ ကို လိုင်စင်ယူ၍ ကိုယ်တိုင်ထုတ်လုပ်ရန် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၂ ဘီလီယံတန် စာချုပ်တစ်ခု ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။ ယင်းသို့ ရုရှားနိုင်ငံမှ ပေးပို့သော အစိတ်အပိုင်းများ၊ အင်ဂျင်များ (AL-31F) နှင့် အီလက်ထရွန်နစ်စနစ်များကို အသုံးပြုပြီး တရုတ်နိုင်ငံတွင် တပ်ဆင်ထုတ်လုပ်ခဲ့သော လေယာဉ်များကို J-11A ဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။
သဘောတူညီချက် ပျက်ပြယ်ခြင်း (၂၀၀၄): လေယာဉ်အစင်း ၁၀၀ ခန့် တပ်ဆင်ပြီးနောက် တရုတ်နိုင်ငံသည် ထုတ်လုပ်မှုလိုင်းကို ရုတ်တရက် ရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။ ရုရှား၏ နည်းပညာများ (အထူးသဖြင့် ရေဒါနှင့် လေယာဉ်မောင်းခန်းစနစ်) သည် ခေတ်နောက်ကျနေပြီဖြစ်ပြီး တရုတ်ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် လေတပ် (PLAAF) ၏ စံချိန်စံညွှန်းများကို မမီတော့ကြောင်း အကြောင်းပြခဲ့ပြီး တကယ်တမ်းတွင်မူ တရုတ်နိုင်ငံ၏ Shenyang Aircraft Corporation (SAC) သည် ရုရှား Flanker လေယာဉ်၏ ဒီဇိုင်း blue print များကို လျှို့ဝှက်ကူးယူကာ ဒီဇိုင်းအသစ် ပြန်လည်ရေးဆွဲနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ရုရှား၏ ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ လေယာဉ်ဖွဲ့စည်းပုံကို ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး အတွင်းပိုင်းအစိတ်အပိုင်း ၉၀% နီးပါးကို တရုတ်ပြည်တွင်းဖြစ် နည်းပညာများနှင့် အစားထိုးခဲ့သည်။ ဤသို့ ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ပုံတူကူးယူ မွမ်းမံထားသော ဗားရှင်းကို J-11B ဟု ခေါ်တွင်ပြီး ၂၀၀၃-၂၀၀၄ ခုနှစ်ဝန်းကျင်တွင် စတင်ပျံသန်းခဲ့ကာ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် အမြောက်အမြား စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။ ယင်းကိစ္စကြောင့် မော်စကိုနှင့် ပေကျင်းကြားတွင် နှစ်ပေါင်းများစွာ တင်းမာမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
အဓိက အားသာချက်များ (Key Strengths)
J-11B သည် ရုရှား၏ ကောင်းမွန်လှသော လေကြောင်းဒိုင်းနမစ် (Aerodynamic) ဒီဇိုင်းပေါ်တွင် တရုတ်နိုင်ငံ၏ သာလွန်ကောင်းမွန်သော ခေတ်ပေါ် အီလက်ထရွန်နစ်စနစ်များကို ပေါင်းစပ်ထည့်သွင်းထားခြင်း ဖြစ်သည်။
အဆင့်မြင့် လေကြောင်းဒိုင်းနမစ်နှင့် ကိုယ်ထည်အလေးချိန် လျှော့ချခြင်း: မူရင်း Su-27 လေယာဉ်ကိုယ်ထည်သည် ကောင်းကင်ယံ၌ ပျံသန်းကစားနိုင်စွမ်း (Maneuverability) အလွန်ကောင်းမွန်သဖြင့် ကျော်ကြားသည်။ တရုတ်နိုင်ငံသည် အဆင့်မြင့် ပေါင်းစပ်ပစ္စည်းများ (Composite Materials) ကို အသုံးပြုကာ ကိုယ်ထည်ကို ပိုမိုပေါ့ပါးခိုင်ခံ့အောင် အဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့သဖြင့် J-11B သည် မူရင်းထက် ပိုမိုမြန်ဆန်စွာ အမြင့်သို့ ပျံတက်နိုင်သည်။
ပြည်တွင်းဖြစ် လက်နက်စနစ်များ တပ်ဆင်နိုင်ခြင်း: ရုရှားထုတ် ဒုံးကျည်များကိုသာ ပစ်ခတ်နိုင်သည့် J-11A နှင့်မတူဘဲ J-11B ကို တရုတ်နိုင်ငံထုတ် လက်နက်များကို အသုံးပြုနိုင်ရန် တည်ဆောက်ထားသည်။ ၎င်းတွင် တာတိုပစ် PL-8 ဒုံးကျည်နှင့် ပစ်လွှတ်ပြီးနောက် အလိုအလျောက် ပစ်မှတ်ရှာဖွေနိုင်သည့် တာလတ်ပစ် PL-12 ရေဒါလမ်းညွှန်ဒုံးကျည်များကို တပ်ဆင်နိုင်သဖြင့် ရုရှား၏ စနစ်ဟောင်းများထက် သာလွန်သည်။ ပိုမိုခေတ်မီအောင် မွမ်းမံထားသော ဗားရှင်းများတွင်မူ အလွန်ဝေးလံသော ပစ်မှတ်များကို ပစ်ခတ်နိုင်သည့် PL-15 ဒုံးကျည်များကိုပင် သယ်ဆောင်နိုင်သည်။
ခေတ်မီ ဒစ်ဂျစ်တယ် လေယာဉ်မောင်းခန်း: ရှုပ်ထွေးလှသော ရုရှားတို့၏ အန်နာလော့ (Analog) စနစ်များနေရာတွင် ဘက်စုံသုံး ဒစ်ဂျစ်တယ် မျက်နှာပြင်များ (MFDs) နှင့် လေယာဉ်မောင်းဦးထုပ်တွင် တပ်ဆင်ထားသော ပစ်မှတ်ချိန်စနစ် (Helmet-Mounted Sight) တို့ပါဝင်သည့် ခေတ်မီ ဒစ်ဂျစ်တယ် လေယာဉ်မောင်းခန်း (Glass Cockpit) အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ပျံသန်းနိုင်သည့် အကွာအဝေးနှင့် လက်နက်သယ်ဆောင်နိုင်စွမ်းကြီးမားခြင်း: အကြီးစားတိုက်လေယာဉ် အမျိုးအစားဖြစ်သဖြင့် လေယာဉ်အတွင်း၌ပင် စက်သုံးဆီ ကီလိုဂရမ် ၉,၄၀၀ ခန့် သယ်ဆောင်နိုင်ကာ၊ ပြင်ပစက်သုံးဆီတိုင်ကီများ သို့မဟုတ် ဝေဟင်ဆီဖြည့်တင်းမှု မလိုဘဲ ကီလိုမီတာ ၁,၅၀၀ ဝန်းကျင်အထိ သွားရောက် တိုက်ပွဲဝင်နိုင်သည်။
အဓိက အားနည်းချက်များ (Key Weaknesses)
နည်းပညာမြင့်မားစွာ အဆင့်မြှင့်တင်ထားသော်လည်း J-11B သည် စတင်ထုတ်လုပ်ချိန်တွင် စက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာများနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ကန့်သတ်ချက်များကို ပြင်းထန်စွာ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။
စတင်ထုတ်လုပ်ချိန် အင်ဂျင်ပြဿနာများ: J-11B ၏ အငြင်းပွားစရာအကောင်းဆုံးအပိုင်းမှာ ရုရှားဖြစ် AL-31F အင်ဂျင်များနေရာတွင် တရုတ်ပြည်တွင်းဖြစ် Shenyang WS-10A "Taihang" တာဘိုဖန် (Turbofan) အင်ဂျင်များကို ပြောင်းလဲအသုံးပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အစောပိုင်းထုတ် WS-10A အင်ဂျင်များသည် ယုံကြည်စိတ်ချရမှုအပိုင်းတွင် လုံးဝအဆင်မပြေခဲ့ပေ။ အစောပိုင်းအင်ဂျင်အချို့သည် ပျံသန်းချိန် နာရီ ၃၀ ခန့်သာ ခံပြီး လုံးဝပြန်လည်ပြုပြင်ရမည့် အခြေအနေ ဖြစ်ခဲ့သည် (ရုရှားအင်ဂျင်များမှာ နာရီ ၄၀၀ ခံသည်)။
ဤပြဿနာကြောင့် ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် J-11B တိုက်လေယာဉ်တပ်စုတစ်ခုလုံးကို ပျံသန်းမှုရပ်နားခဲ့ရပြီး၊ တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် WS-10 အင်ဂျင်နည်းပညာ ၂၀၀၉ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း အထိ ရုရှားအင်ဂျင်များကို ယာယီပြန်လည်ဝယ်ယူခဲ့ရသည်။
ခေတ်နောက်ကျသော ရေဒါစနစ်: အခြေခံ J-11B တွင် Type 1493 pulse-Doppler ရေဒါကို အသုံးပြုထားသည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များက ရုရှားရေဒါထက် ပိုကောင်းသော်လည်း၊ လက်ရှိ အနောက်နိုင်ငံများနှင့် တရုတ်၏ နောက်ဆုံးပေါ် တိုက်လေယာဉ်များတွင် အသုံးပြုနေသည့် အဆင့်မြင့် AESA (Active Electronically Scanned Array) ရေဒါများနှင့် ယှဉ်လျှင် သိသိသာသာ ခေတ်နောက်ကျနေသည်။ (မှတ်ချက်။ ။ လက်ရှိတွင် တရုတ်နိုင်ငံသည် J-11B အဟောင်းများကို "J-11BG" အဖြစ် အဆင့်မြှင့်တင်နေပြီး ရေဒါအသစ်ဖြစ်သော AESA ရေဒါကို ပြောင်းလဲတပ်ဆင်ခြင်းဖြင့် ဤအားနည်းချက်ကို ပြုပြင်နေသည်)။
ရေဒါတွင် အလွယ်တကူ မြင်တွေ့နိုင်ခြင်း (Large Radar Cross-Section): J-11B သည် စစ်အေးတိုက်ပွဲကာလ ဒီဇိုင်းကို အခြေခံထားသည့် အလွန်ကြီးမားသော တိုက်လေယာဉ်ဖြစ်သဖြင့် ရေဒါမှ ရှောင်ကွင်းနိုင်စွမ်း (Stealth) လုံးဝမရှိပေ။ ရန်သူ့ရေဒါမျက်နှာပြင်များတွင် အလွန်ထင်ရှားစွာ ပေါ်နေမည်ဖြစ်ရာ အမေရိကန်၏ F-22 သို့မဟုတ် F-35 ကဲ့သို့သော ခေတ်ပေါ် ကိုယ်ပျောက်တိုက်လေယာဉ်များ၏ အဝေးကန်ပစ်ခတ်မှုဒဏ်ကို ခံရနိုင်ခြေ အလွန်များသည်။
လက်ရှိအချိန်တွင် J-11B သည် တရုတ်နိုင်ငံ ဝေဟင်ကာကွယ်ရေး၏ အဓိကကျောရိုးအဖြစ် ဆက်လက် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေဆဲဖြစ်သော်လည်း၊ ၎င်း၏နေရာတွင် ပိုမိုခေတ်မီသော ဘက်စုံသုံးတိုက်လေယာဉ် J-16 များနှင့် ပဉ္စမမျိုးဆက် ကိုယ်ပျောက်တိုက်လေယာဉ် J-20 တို့ဖြင့် တဖြည်းဖြည်း အစားထိုး ဖြည့်တင်းလျက်ရှိသည်။
#နိုင်ငံတကာ
