กลุ่มงานวิจัยการใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืช

24/08/2026

🌳🔥 ขอเชิญชาวสวนทุเรียนทุกท่าน! 🔥🌳

พบกับกิจกรรม “คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน”
📅 25 สิงหาคม 2569
📍 สวนทุเรียนณภัทรป่าเว
ต.ป่าเว อ.ไชยา จ.สุราษฎร์ธานี

🚜 พบกับสินค้าครบเครื่องสำหรับชาวสวน
✨ L3228 Cabin + SX135
✨ Canycom
✨ Drone
✨ ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

🎁 รับฟรีของที่ระลึก
💥 โปรโมชั่นสุดพิเศษภายในงาน
🍽️ อาหารและขนม ฟรีตลอดทั้งงาน!

งานเดียวครบทุกเรื่องสำหรับชาวสวนทุเรียน
ทั้งความรู้ สินค้า และโปรโมชั่นสุดคุ้ม ห้ามพลาด! ❤️🧡

#คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน
#คูโบต้ามิตรแท้ #คูโบต้ามิตรแท้กรุ๊ป
#สวนทุเรียน #ชาวสวนทุเรียน #ไชยา #สุราษฎร์ธานี

🌳🔥 ขอเชิญชาวสวนทุเรียนทุกท่าน! 🔥🌳

พบกับกิจกรรม “คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน”
📅 25 สิงหาคม 2569
📍 สวนทุเรียนณภัทรป่าเว
ต.ป่าเว อ.ไชยา จ.สุราษฎร์ธานี

🎤 พบกับวิทยากรพิเศษ
คุณวรวิช สุดจริตธรรมจริยางกูร
นักกีฏวิทยาชำนาญการ กรมวิชาการเกษตร

🚜 พบกับสินค้าครบเครื่องสำหรับชาวสวน
✨ L3228 Cabin + SX135
✨ Canycom
✨ Drone
✨ ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

🎁 รับฟรีของที่ระลึก
💥 โปรโมชั่นสุดพิเศษภายในงาน
🍽️ อาหารและขนม ฟรีตลอดทั้งงาน!

งานเดียวครบทุกเรื่องสำหรับชาวสวนทุเรียน
ทั้งความรู้ สินค้า และโปรโมชั่นสุดคุ้ม ห้ามพลาด! ❤️🧡

#คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน
#คูโบต้ามิตรแท้ #คูโบต้ามิตรแท้กรุ๊ป
#สวนทุเรียน #ชาวสวนทุเรียน #ไชยา #สุราษฎร์ธานี

21/08/2026

🔥🌳สายทุเรียนห้ามพลาด! งานนี้ครบเครื่องเรื่องทุเรียน! 🌳🔥

📣 ขอเชิญร่วมกิจกรรม “คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน”
📅 24 สิงหาคม 2569
บ้านลุงอินทร์ พันวาน 4
📍 ต.รับร่อ อ.ท่าแซะ จ.ชุมพร

🚜 จัดเต็ม! สินค้าและเทคโนโลยีเพื่อชาวสวน**
✨ L3228 Cabin + SX135
✨ Canycom
✨ Drone
✨ ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

🎁รับฟรี! ของที่ระลึก
💥 พบโปรโมชั่นสุดพิเศษภายในงาน
🍜 ขนมและอาหารฟรี! ตลอดทั้งงาน

💙 งานเดียวที่คนทำสวนทุเรียนไม่ควรพลาด!
มาเรียนรู้ • มาอัปเดต • มาช้อป • มารับของฟรี แล้วพบกัน!

#คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน
#คูโบต้ามิตรแท้ #คูโบต้ามิตรแท้ชุมพร
#ทุเรียนชุมพร #เกษตรกรชาวสวนทุเรียน
#โปรโมชั่นคูโบต้า #24สิงหาคม2569

🔥🌳สายทุเรียนห้ามพลาด! งานนี้ครบเครื่องเรื่องทุเรียน! 🌳🔥

📣 ขอเชิญร่วมกิจกรรม “คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน”
📅 24 สิงหาคม 2569
บ้านลุงอินทร์ พันวาน 4
📍 ต.รับร่อ อ.ท่าแซะ จ.ชุมพร

🎤 พบกับวิทยากรผู้เชี่ยวชาญ
คุณวรวิช สุดจริตธรรมจริยางกูร
นักกฏวิทยาชำนาญการ กรมวิชาการเกษตร

🚜 จัดเต็ม! สินค้าและเทคโนโลยีเพื่อชาวสวน**
✨ L3228 Cabin + SX135
✨ Canycom
✨ Drone
✨ ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

🎁รับฟรี! ของที่ระลึก
💥 พบโปรโมชั่นสุดพิเศษภายในงาน
🍜 ขนมและอาหารฟรี! ตลอดทั้งงาน

💙 งานเดียวที่คนทำสวนทุเรียนไม่ควรพลาด!
มาเรียนรู้ • มาอัปเดต • มาช้อป • มารับของฟรี แล้วพบกัน!

#คูโบต้าครบเครื่องเรื่องทุเรียน
#คูโบต้ามิตรแท้ #คูโบต้ามิตรแท้ชุมพร
#ทุเรียนชุมพร #เกษตรกรชาวสวนทุเรียน
#โปรโมชั่นคูโบต้า #24สิงหาคม2569

19/08/2026

🚁 #เลือกสูตรสารอย่างไรให้เหมาะกับโดรนพ่นสารป้องกันกำจัดศัตรูพืช ❓
⏰⏰⏰ ปัจจุบันโดรนพ่นสารทางการเกษตร เข้ามามีบทบาทมากขึ้นในภาคการผลิตของเกษตรกร เพราะช่วยลดแรงงาน เพิ่มความรวดเร็วในการฉีดพ่น และสามารถเข้าถึงพื้นที่ที่เครื่องพ่นแบบปกติ(หรือแบบน้ำมาก)ทำได้ยาก

👮👮👮 ซึ่งนักบินโดรนหลายท่านอาจให้ความสำคัญเพียงกับชนิดของสารออกฤทธิ์ แต่สารที่ขึ้นทะเบียนถูกต้อง✅ ก็ไม่ได้หมายความว่าจะเหมาะกับการนำไปใช้กับโดรนโดยอัตโนมัติ❎
” เพราะการพ่นด้วยโดรนมีลักษณะเฉพาะคือเป็นการใช้น้ำในระบบน้ำน้อย(Low Volume; LV) มีถังขนาดจำกัด และต้องผ่านระบบ ปั๊ม–ท่อ–ตัวกรอง–หัวฉีด ก่อนที่จะผลิตออกมาเป็นละอองสาร และเมื่อปริมาณน้ำลดลง แต่ยังต้องใช้อัตราสารตามอัตราต่อไร่ ความเข้มข้นของผลิตภัณฑ์ในถังจึงอาจสูงขึ้น ส่งผลให้ปัญหาตามมาเช่น
😭ตกตะกอน
🤕 แยกชั้น
😰 ความหนืดสูง
🤒 ฟองมาก
ส่งผลให้กรองตันและอุดตันหัวฉีด ทำให้การพ่นต้องหยุดลงทั้งที่แจ้งเตือนในรีโมทหรือบินกลับบ้านก็เกิดขึ้นได้ง่ายหากสูตรผลิตภัณฑ์ที่เลือกใช้มีปัญหา

📌📌📌 ดังนั้นการเลือกสารสำหรับโดรน ไม่ควรดูเฉพาะชื่อสารออกฤทธิ์ แต่ต้องพิจารณา “สูตรผลิตภัณฑ์ ร่วมด้วยครับ

#เริ่มจาก 1. “ผลิตภัณฑ์” ไม่ใช่ดูแค่ชื่อสารออกฤทธิ์ เพราะสารออกฤทธิ์ชนิดเดียวกันอาจมีผลิตภัณฑ์หลายสูตร เช่น ตัวอิมาเมกตินเบนโซเอทอาจมีทั้ง สูตร EC, WG, ME เป็นต้น แม้จะมีสารออกฤทธิ์เหมือนกัน แต่คุณสมบัติของผลิตภัณฑ์เมื่อผสมน้ำอาจแตกต่างกันอย่างมาก
ดังนั้น ก่อนนำผลิตภัณฑ์ขึ้นโดรน ควรตรวจสอบว่า
✅ ควรขึ้นทะเบียนและฉลากอนุญาตให้ใช้กับศัตรูพืชเป้าหมาย
✅ ควรใช้อัตราตรงตามคำแนะนำในการควบคุมศัตรูพืช
✅ ควรดูว่าผลิตภัณฑ์ผสมน้ำแล้วเป็นอย่างไร (มีอนุภาคแขวนลอยหรือไม่ หรือ มีแนวโน้มตกตะกอนหรือแยกชั้นหรือไม่ หรือ มีความหนืดสูงหรือไม่ หรือเกิดฟองมากหรือไม่)
✅ ควรดูว่าเมื่อผสมกับผลิตภัณฑ์อื่นแล้วเกิดลักษณะอย่างไร

2. รู้จักสูตรสาร ก่อนเลือกใช้กับโดรน
ถ้าแบ่งง่ายๆอย่างสูตรผลิตภัณฑ์ชนิดของเหลว EC SL SC FS CS EW SE OD และ ZC ผลิตภัณฑ์ที่เห็นเป็นของเหลวไม่ได้มีโครงสร้างเหมือนกัน บางสูตรเป็นสารละลายแท้ บางสูตรเป็นอนุภาคแขวนลอย บางสูตรเป็นหยดน้ำมันในน้ำ หรือเป็นแคปซูลขนาดเล็ก ความแตกต่างนี้มีผลต่อการเขย่า การกวนถัง การตกตะกอน การอุดตัน การระเหย ผมขอยกตัวอย่างที่เจอบ่อย เช่น
🟢 SL — Soluble Concentrate
เป็นสูตรที่สารออกฤทธิ์อยู่ในรูปสารละลาย เมื่อเติมน้ำตามอัตราที่กำหนดจะเกิดสารละลาย
#ข้อดี ผสมกับน้ำได้ค่อนข้างง่าย โดยทั่วไปมีโอกาสเกิดปัญหาตะกอนจากอนุภาคแข็งน้อยกว่าแบบ WP หรือ WG แต่ไม่ได้หมายความว่าไม่มีปัญหา
ควรระวังเรื่อง คุณภาพน้ำ ค่า pH ความกระด้าง เหมือนกัน
🟡 SC — Suspension Concentrate
เป็นสูตรที่มีอนุภาคสารออกฤทธิ์ขนาดเล็ก แขวนลอยอยู่ในของเหลว ไม่ใช่สารละลายแท้
#สิ่งที่ต้องระวัง ตกตะกอนเมื่อหยุดกวน หรือเกิดการรวมตัวของอนุภาค
ตัวกรองรับภาระมากขึ้น อาจเกิดการอุดตันของหัวฉีด หากระบบไม่เหมาะสม ดังนั้นก่อนใช้งานควรเขย่าภาชนะตามคำแนะนำ
🟠 WP — Wettable Powder
เป็นสูตรผงที่เมื่อเติมน้ำ ไม่ได้ละลายหมดเป็นสารละลาย แต่จะเกิดการกระจายตัวและแขวนลอยของอนุภาค
#สิ่งที่ต้องระวัง จับก้อน → ตกตะกอน → กรองตัน → หัวฉีดอุดตันได้มากกว่าสูตรที่เป็นสารละลาย
🟢 WG / WDG — Water Dispersible Granule
เป็นสูตรเม็ดที่เมื่อเติมน้ำจะ แตกตัวและกระจายเป็นอนุภาคแขวนลอย
#ข้อดี ลดปัญหาฝุ่นฟุ้งขณะตวงเมื่อเทียบกับ WP แต่ไม่ได้หมายความว่า WG จะไม่ตกตะกอน เพราะอนุภาคยังคงอยู่ในรูปแขวนลอย
🔵 EC — Emulsifiable Concentrate
EC เป็นสูตรที่สารออกฤทธิ์ละลายในตัวทำละลาย และมีสารช่วยทำอิมัลชัน เมื่อเติมน้ำจะเกิดระบบอิมัลชัน โดยทั่วไปมีลักษณะขุ่นหรือคล้ายน้ำนม
#ข้อดี อาจมีคุณสมบัติช่วยการเปียกและการเกาะบนพื้นผิวพืชดีขึ้น
#ข้อควรระวัง มีตัวทำละลายอินทรีย์ในสูตร บางชนิดอาจระเหยหรือมีกลิ่น
อาจมีความเสี่ยงต่อความเป็นพิษต่อพืชได้ในบางกรณีที่ใช้เข้มข้นสูงๆ
📍📍📍แต่ก็ไม่ควรสรุปว่า “EC ไม่เหมาะกับโดรน” เช่นเดียวกับที่ไม่ควรสรุปว่า “SL เหมาะที่สุดเสมอ”

🧪 ยังมีอีกหลายชนิดที่ยังไม่ได้กล่าวเช่น
CS=แคปซูลขนาดเล็กแขวนลอย
EW=อิมัลชันชนิดน้ำมันในน้ำ
SE=ระบบผสมของสารแขวนลอยและอิมัลชัน
OD=อนุภาคแขวนลอยในตัวกลางน้ำมัน
ZC=ระบบผสมของ CS และ SC
SP=เป็นผงที่ออกแบบให้ละลายน้ำ
SG=เม็ดที่ออกแบบให้ละลายในน้ำเป็นสารละลาย
ความแตกต่างเหล่านี้ส่งผลต่อ การเขย่า • การกวน • การตกตะกอน • การแยกชั้น • ความหนืด • การกรอง • การอุดตัน • ความเข้ากันได้
ดังนั้นอย่าตัดสินจากคำว่า “เป็นของเหลว” เพียงอย่างเดียว

⛔⛔⛔ ตัวอย่างที่ ไม่ควรเอามาแช่น้ำแล้วนำไปพ่นด้วยโดรนเลยก็คือ สูตร GR (Granule) ซึ่งถูกออกแบบสำหรับการใช้ในรูปเม็ดตามวิธีการใช้ที่ระบุบนฉลาก เช่น การหว่าน โรย หรือหยอด ไม่ได้หมายความว่าเอามาแช่น้ำแล้วจะกลายเป็นสูตรสำหรับพ่น เพราะ
❌ สารออกฤทธิ์กระจายตัวไม่สม่ำเสมอ
❌ พาหะหรือเศษเม็ดเข้าสู่ระบบทำให้ตัวกรองและหัวฉีดอุดตัน
❌ ประสิทธิภาพการควบคุมศัตรูพืชไม่แน่นอน

19/08/2026

กรมวิชาการเกษตรเร่งยกระดับ “โดรนเกษตรไทย” เปิดหลักสูตรเข้ม! พ่นวัตถุอันตรายถูกวิธี - ปลอดภัย ขับเคลื่อน Sandbox “โรงเรียนโดรนเกษตร”

วันที่ 19 สิงหาคม 2569 นายรพีภัทร์ จันทรศรีวงศ์ อธิบดีกรมวิชาการเกษตร เป็นประธานเปิดการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ หลักสูตร "การถ่ายทอดเทคโนโลยีการพ่นวัตถุอันตรายทางการเกษตรด้วยอากาศยาน" ผ่านระบบ Zoom โดยการฝึกอบรมจัดขึ้นระหว่างวันที่ 19-20 สิงหาคม 2569 ณ วังจันทน์ ริเวอร์วิว มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม จังหวัดพิษณุโลก มุ่งสร้างบุคลากรด้านโดรนเกษตรให้มีความรู้ ทักษะ และสามารถใช้เทคโนโลยีได้อย่างถูกต้อง ปลอดภัย และรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม

นายรพีภัทร์ กล่าวว่า ภาคเกษตรไทยกำลังก้าวเข้าสู่ยุคเกษตรดิจิทัลอย่างรวดเร็ว ท่ามกลางข้อจำกัดด้านแรงงานและความจำเป็นในการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ทำให้โดรนเกษตรเข้ามามีบทบาทมากขึ้น ทั้งการพ่นสารป้องกันกำจัดศัตรูพืช การให้ปุ๋ยทางใบ และการหว่านเมล็ดพันธุ์ โดยหากใช้ถูกวิธีจะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ ลดแรงงาน และลดความเสี่ยงของผู้ปฏิบัติงานได้เป็นอย่างดี แต่ในทางกลับกัน หากขาดความรู้หรือใช้งานไม่ถูกต้อง ก็อาจสร้างผลกระทบเป็นวงกว้างต่อพื้นที่ข้างเคียง ชุมชน และสิ่งแวดล้อมได้เช่นกัน ดังนั้นการยกระดับมาตรฐานผู้ใช้งานจึงเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องเร่งดำเนินการควบคู่ไปกับการส่งเสริมเทคโนโลยี

กรมวิชาการเกษตร ในฐานะหน่วยงานวิจัยและพัฒนาด้านพืช เครื่องจักรกลการเกษตร รวมถึงด้านอารักขาพืช ซึ่งกรมเป็นองค์กรอารักขาพืชแห่งชาติ (National Plant Protection Organization: NPPO) และเป็นหน่วยงานกำกับดูแลวัตถุอันตรายทางการเกษตร กรมวิชาการเกษตรจึงให้ความสำคัญกับการใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืชอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดควบคู่กับความปลอดภัยของเกษตรกร ผู้ปฏิบัติงาน ชุมชน และสิ่งแวดล้อม พร้อมทั้งอยู่ระหว่างขับเคลื่อนโครงการ Sandbox "โรงเรียนโดรนเกษตร" เพื่อพัฒนาระบบการเรียนรู้และยกระดับมาตรฐานการใช้โดรนทางการเกษตรของประเทศอย่างครบวงจร ตั้งแต่ความรู้ด้านอารักขาพืช การเลือกใช้วัตถุอันตรายทางการเกษตร เทคนิคการพ่นที่เหมาะสม ไปจนถึงกฎหมายและข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง เพื่อสร้างนักบินโดรนเกษตรที่มีคุณภาพและสามารถนำเทคโนโลยีไปใช้ได้อย่างมืออาชีพ

ด้าน นายพิทวัฒน์ อ่อนทองหลาง ผู้อำนวยการกองวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กล่าวว่า การฝึกอบรมครั้งนี้จัดขึ้นเพื่อเสริมสร้างองค์ความรู้และทักษะด้านการพ่นวัตถุอันตรายทางการเกษตรด้วยอากาศยาน ให้ผู้เข้าอบรมสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้อย่างถูกต้อง มีประสิทธิภาพ ปลอดภัย และลดผลกระทบต่อผู้ปฏิบัติงาน ชุมชน และสิ่งแวดล้อม โดยการฝึกอบรมครั้งนี้ได้รับความร่วมมือจากสามหน่วยงานภายในกรมวิชาการเกษตร ได้แก่ กองวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กองวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร และกองควบคุมพืชและวัสดุการเกษตร พร้อมได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากงบอุดหนุนคงเหลือของงานวิจัยมูลฐาน (Fundamental Fund) ปีงบประมาณ พ.ศ. 2567 จากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.)

การขับเคลื่อนครั้งนี้นับเป็นอีกก้าวสำคัญของกรมวิชาการเกษตรในการนำ "เทคโนโลยี + วิชาการ + ความปลอดภัย" มายกระดับมาตรฐานโดรนเกษตรไทย เพิ่มขีดความสามารถการผลิต ลดข้อจำกัดด้านแรงงาน และสร้างระบบการใช้เทคโนโลยีการเกษตรที่รับผิดชอบ เพื่อเดินหน้าสู่เกษตรสมัยใหม่อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน

17/08/2026

📆📅📅 วันที่ 14 สิงหาคม 2569 สมาชิกกลุ่มงานวิจัยการใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืช ได้รับเกียรติจากบริษัท สยามคูโบต้า คอร์ปอเรชั่น จำกัด ร่วมเป็นวิทยากรในงาน "คูโบต้าคุ้มค่า คุ้มทุน ควบคุมได้" กับกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกข้าว โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อแนะนำแนวทางการลดต้นทุนจากการ เลือกใช้สารและยาให้ถูกชนิด ลดการใช้สารและต้นทุนซ้ำซ้อน รวมถึงแนะแนวทางการเพิ่มรายได้ ลดปัญหาด้านการขาดแคลน แรงงาน ปัญหาด้านสุขภาพจากการสัมผัสสารเคมี และเพิ่มผลผลิตในพืชแบบยั่งยืนผ่านการใช้นวัตกรรมการเกษตรสมัยใหม่ด้วยโดรนการเกษตร ในวันที่ 13-14 สิงหาคม 2569 ณ วิทยาลัยเกษตร จังหวัดศรีสะเกษ

🙏🙏🙏 ขอขอบพระคุณพี่ๆเกษตรกรทุกท่าน รวมถึงทางคณะผู้จัดงานของบริษัทสยามคูโบต้าทุกท่านด้วยครับ โดยเฉพาะคุณณภพ พัฒนกมลกุล ที่ช่วยประสานงานและอำนวยความสะดวกครั้งนี้เป็นอย่างดีด้วยครับ

14/08/2026

#คุณสมบัติของสารป้องกันกำจัดหนอนหัวดำมะพร้าวที่ควรรู้ก่อนใช้
🐛🐛🐛 หนอนหัวดำมะพร้าว (Opisina arenosella Walker) เป็นศัตรูสำคัญของมะพร้าว โดยตัวหนอนจะกัดกินเนื้อเยื่อใบและอาศัยอยู่ภายใต้เส้นใยที่สร้างขึ้น หากมีการระบาดรุนแรง ต้นมะพร้าวจะสูญเสียพื้นที่ใบสำหรับการสังเคราะห์แสง ส่งผลต่อการเจริญเติบโตและผลผลิต การเลือกสารป้องกันกำจัดหนอนหัวดำมะพร้าวควรพิจารณา กลไกการออกฤทธิ์ (Mode of Action; MoA) การเคลื่อนที่ของสารในพืช ลักษณะการออกฤทธิ์ ความเร็วในการหยุดการกินอาหาร ระยะเวลาที่หนอนตาย ความทนต่อฝน รวมถึงผลกระทบต่อศัตรูธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

⏳⌛⏳ ปัจจุบันสารที่กรมวิชาการเกษตรแนะนำในการป้องกันกำจัดหนอนหัวดำมะพร้าว ได้แก่สาร อีมาเมกตินเบนโซเอต อะบาเมกติน คลอแรนทรานิลิโพรล ฟลูเบนไดอะไมด์ ลูเฟนนูรอน และสปินโนแซด ซึ่งแต่ละชนิดมีคุณสมบัติแตกต่างกัน ดังนี้
📌 1.อีมาเมกตินเบนโซเอต (Emamectin benzoate)
อีมาเมกตินเบนโซเอตเป็นสารป้องกันกำจัดแมลงใน IRAC กลุ่ม 6 หรือกลุ่มสารที่ออกฤทธิ์ต่อ Glutamate-gated chloride channels (GluCl) ซึ่งเป็นช่องไอออนที่เกี่ยวข้องกับการควบคุมการทำงานของระบบประสาทและกล้ามเนื้อของแมลง เมื่อหนอนได้รับสารจะทำให้ช่องคลอไรด์เปิดมากผิดปกติ ส่งผลให้ระบบประสาทถูกยับยั้ง กล้ามเนื้อไม่สามารถทำงานตามปกติ หนอนจะหยุดการเคลื่อนไหวและหยุดกินอาหาร ก่อนเข้าสู่อาการอัมพาตและตายในที่สุด จุดเด่นที่ชัดเจนคือ หนอนจะหยุดกินอาหารค่อนข้างรวดเร็วหลังได้รับสาร แม้ตัวหนอนอาจยังไม่ตายในทันที โดยทั่วไปการตายของหนอนจะเกิดตามมาภายในประมาณ 2–4 วัน ทั้งนี้ระยะเวลาที่แน่นอนขึ้นอยู่กับอัตราการใช้ อายุของหนอน อุณหภูมิ และสภาพแวดล้อม
อีมาเมกตินเบนโซเอตมีทั้ง ฤทธิ์ทางการกินและฤทธิ์สัมผัส โดยเฉพาะเมื่อหนอนกินเนื้อเยื่อพืชที่มีสารตกค้างอยู่ นอกจากนี้ยังมีคุณสมบัติ เคลื่อนผ่านเนื้อเยื่อใบแบบ translaminar กล่าวคือ สารสามารถซึมจากผิวใบด้านหนึ่งเข้าสู่เนื้อเยื่อและไปยังบริเวณอีกด้านของใบได้บางส่วน คุณสมบัตินี้มีประโยชน์กับหนอนหัวดำซึ่งมักอาศัยอยู่บริเวณใต้ใบหรือภายในเส้นใยที่ปกคลุมใบ
สำหรับมะพร้าวต้นสูง อีมาเมกตินเบนโซเอตมีการนำมาใช้ในรูปแบบ ฉีดเข้าลำต้น ซึ่งแตกต่างจากการพ่นทางใบ เนื่องจากสารสามารถถูกลำเลียงไปกับระบบท่อลำเลียงของพืชและไปยังบริเวณใบที่หนอนเข้าทำลายได้
ข้อควรจำ: อีมาเมกตินเบนโซเอตอยู่ใน IRAC กลุ่ม 6 ดังนั้นการสลับกับ อะบาเมกตินซึ่งอยู่กลุ่ม 6 เช่นเดียวกัน ไม่ถือว่าเป็นการหมุนสารคนละกลไก

📌 2. อะบาเมกติน (Abamectin)
อะบาเมกตินเป็นสารใน IRAC กลุ่ม 6 เช่นเดียวกับอีมาเมกตินเบนโซเอต ออกฤทธิ์ต่อ Glutamate-gated chloride channels (GluCl) ในระบบประสาทของแมลง ทำให้เกิดการรบกวนการส่งสัญญาณประสาทและการควบคุมกล้ามเนื้อ ส่งผลให้หนอน หยุดกินอาหาร อ่อนแรง เป็นอัมพาต และตายในที่สุด หลังได้รับสาร หนอนจะเริ่มลดหรือหยุดการกินอาหารในเวลาไม่นาน และจะค่อยๆ แสดงอาการอ่อนแรงและเป็นอัมพาต โดยการตายมักเกิดภายในประมาณ 2–4 วัน ขึ้นกับอัตราการใช้และวัยของหนอน
อะบาเมกตินสารมีทั้ง ฤทธิ์สัมผัสและฤทธิ์ทางการกิน แต่การที่หนอนได้รับสารจากการกินใบที่มีสารอยู่จะมีความสำคัญอย่างมากต่อการควบคุมหนอนผีเสื้อ คุณสมบัติเด่นอีกข้อคือ การเคลื่อนผ่านเนื้อเยื่อใบแบบ translaminar คุณสมบัติเด่นของสารชนิดนี้คือการเคลื่อนที่ภายในเนื้อเยื่อใบ อะบาเมกตินจึงเหมาะกับสถานการณ์ที่ต้องการควบคุมหนอนที่กำลังกินใบ แต่ควรพ่นให้ครอบคลุมบริเวณใบที่หนอนอาศัยอยู่ เนื่องจากสารไม่ได้เป็น systemic ที่สามารถเคลื่อนที่ไปทั่วต้นได้
ข้อควรจำ: แม้อะบาเมกตินและอีมาเมกตินเบนโซเอตจะเป็นสารสามารถเคลื่อนผ่านเนื้อเยื่อใบแบบ translaminar และออกฤทธิ์ต่อแมลงที่อยู่บริเวณอีกด้านของใบได้ แต่ไม่ควรเข้าใจว่าอะบาเมกตินเป็นสารดูดซึมแบบ systemic ที่สามารถเคลื่อนที่ไปทั่วทั้งต้นได้อย่างสมบูรณ์

📌3. คลอแรนทรานิลิโพรล (Chlorantraniliprole)
คลอแรนทรานิลิโพรลเป็นสารใน IRAC กลุ่ม 28: Ryanodine receptor modulators หรือกลุ่ม Diamides ออกฤทธิ์ต่อ Ryanodine receptor (RyR) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการควบคุมการปลดปล่อยแคลเซียมภายในเซลล์กล้ามเนื้อของแมลง เมื่อหนอนได้รับสารจะเกิดการปลดปล่อยแคลเซียมออกมาอย่างผิดปกติ ทำให้กล้ามเนื้อทำงานต่อเนื่องและสูญเสียความสามารถในการควบคุม ส่งผลให้หนอนเกิดอาการ หยุดกินอาหารอย่างรวดเร็ว อ่อนแรง เป็นอัมพาต และตายในเวลาต่อมา
คุณสมบัติที่สำคัญของคลอแรนทรานิลิโพรลคือมี ฤทธิ์ทางการกินและฤทธิ์สัมผัส และสามารถเคลื่อนเข้าสู่เนื้อเยื่อพืชได้ดี โดยเฉพาะการเคลื่อนผ่านเนื้อเยื่อใบ จึงเหมาะกับแมลงกลุ่มหนอนผีเสื้อที่กัดกินใบ จุดเด่นของสารชนิดนี้คือ หนอนสามารถหยุดกินอาหารได้รวดเร็วกว่าระยะเวลาที่ตัวหนอนตาย ดังนั้น หลังจากพ่นแล้วเกษตรกรอาจพบหนอนที่ยังมีชีวิตหรือยังเคลื่อนไหวอยู่ แต่ความเสียหายจากการกัดกินลดลงอย่างมากแล้ว โดยทั่วไปสามารถสังเกตการหยุดกินอาหารได้ภายใน เวลาไม่นานหลังได้รับสาร ส่วนการตายจะเกิดขึ้นตามมา โดยระยะเวลาขึ้นกับวัยของหนอน ปริมาณสารที่ได้รับ และสภาพแวดล้อม คลอแรนทรานิลิโพรลจึงเหมาะกับการควบคุมหนอนที่กำลังกินใบ และมีข้อดีด้านการหยุดความเสียหายของพืชได้ค่อนข้างรวดเร็ว
ข้อควรจำ: คลอแรนทรานิลิโพรลอยู่ IRAC กลุ่ม 28 ดังนั้นไม่ควรนำไปสลับกับ ฟลูเบนไดอะไมด์ โดยคิดว่าเป็นคนละกลุ่ม เพราะทั้งสองชนิดอยู่ใน IRAC กลุ่ม 28 เหมือนกัน

📌4. ฟลูเบนไดอะไมด์ (Flubendiamide)
ฟลูเบนไดอะไมด์เป็นสารป้องกันกำจัดแมลงใน IRAC กลุ่ม 28 เช่นเดียวกับคลอแรนทรานิลิโพรล และมีเป้าหมายการออกฤทธิ์ที่ Ryanodine receptor (RyR) ในเซลล์กล้ามเนื้อของแมลง เมื่อหนอนได้รับสารจะเกิดการปลดปล่อยแคลเซียมภายในเซลล์กล้ามเนื้ออย่างผิดปกติ ทำให้กล้ามเนื้อสูญเสียความสามารถในการควบคุม หนอนจะแสดงอาการ หยุดกินอาหาร อ่อนแรง เคลื่อนไหวลดลง เป็นอัมพาต และตายในที่สุด
ฟลูเบนไดอะไมด์มีความสำคัญอย่างมากต่อการควบคุมหนอนผีเสื้อ โดยมี ฤทธิ์ทางการกินเด่น และมีคุณสมบัติในการเคลื่อนเข้าสู่เนื้อเยื่อใบแบบ translaminar จึงช่วยให้สารเข้าถึงหนอนที่อาศัยอยู่บริเวณด้านล่างหรือบริเวณที่สารสัมผัสโดยตรงได้ยาก ลักษณะสำคัญของสารกลุ่มนี้คือ หนอนหยุดกินอาหารอย่างรวดเร็ว แต่ไม่ได้หมายความว่าหนอนจะตายทันที ดังนั้นในการประเมินประสิทธิภาพไม่ควรใช้เพียงจำนวนหนอนที่ตายในวันแรก แต่ควรดูร่วมกับการลดการกินอาหารและความเสียหายของใบ ฟลูเบนไดอะไมด์จึงเหมาะกับการควบคุมหนอนที่กำลังกัดกินใบ และสามารถใช้เป็นส่วนหนึ่งของโปรแกรมหมุนเวียนสารได้ เมื่อหมุนกับสารที่มีกลไกต่างกลุ่ม เช่น กลุ่ม 5, 6 หรือ 15 ตามหลักการจัดการการดื้อสาร
ข้อควรจำ: ฟลูเบนไดอะไมด์และคลอแรนทรานิลิโพรลอยู่ IRAC กลุ่ม 28 เหมือนกัน จึงไม่ควรใช้สองชนิดนี้ต่อเนื่องกันโดยถือว่าเป็นการหมุนสารต่างกลุ่ม

📌5. ลูเฟนนูรอน (Lufenuron)
ลูเฟนนูรอนมีความแตกต่างจากสาร 4 ชนิดแรกอย่างชัดเจน โดยอยู่ใน IRAC กลุ่ม 15: Inhibitors of chitin biosynthesis affecting CHS1 – Benzoylureas สารชนิดนี้ไม่ได้ออกฤทธิ์โดยทำลายระบบประสาทหรือทำให้กล้ามเนื้อเป็นอัมพาตโดยตรง แต่จะ ยับยั้งกระบวนการสร้างไคติน ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของผนังลำตัวแมลง เมื่อหนอนได้รับลูเฟนนูรอน โดยเฉพาะจากการกินอาหารที่มีสารตกค้างอยู่ หนอนจะไม่สามารถสร้างผนังลำตัวใหม่ได้ตามปกติ เมื่อถึงช่วงลอกคราบจึงเกิดความผิดปกติ ทำให้ไม่สามารถลอกคราบหรือเจริญเติบโตได้ตามปกติและตายในที่สุด ด้วยกลไกดังกล่าว ลูเฟนนูรอนจึงมีลักษณะ ออกฤทธิ์ช้ากว่าสารที่ออกฤทธิ์ต่อระบบประสาทหรือกล้ามเนื้อ เกษตรกรจึงไม่ควรเห็นหนอนยังเคลื่อนไหวในวันแรกแล้วสรุปทันทีว่าสารไม่ได้ผล
ลูเฟนนูรอนเหมาะกับการใช้ควบคุม หนอนระยะตัวอ่อน โดยเฉพาะหนอนวัยอ่อน เพราะเป็นช่วงที่มีการเจริญเติบโตและลอกคราบอย่างต่อเนื่อง ในด้านการเคลื่อนที่ในในการควบคุมแมลงคือ สัมผัสหรือการกิน ดังนั้นประสิทธิภาพจึงขึ้นกับการที่หนอนได้รับสารมากน้อยเพียงใด
ข้อควรจำ: ลูเฟนนูรอนมี IRAC กลุ่ม 15 ซึ่งแตกต่างจากสารกลุ่ม 6 และ 28 จึงสามารถใช้เป็นหนึ่งในทางเลือกสำหรับการหมุนเวียนกลไกการออกฤทธิ์เพื่อลดความเสี่ยงการดื้อสาร

📌6. สปินโนแซด (Spinosad)
สปินโนแซดเป็นสารใน IRAC กลุ่ม 5: Spinosyns ออกฤทธิ์ต่อ Nicotinic acetylcholine receptors (nAChR) ในระบบประสาทของแมลง ทำให้เกิดการกระตุ้นระบบประสาทอย่างผิดปกติ ส่งผลให้หนอนมีอาการ สั่น ชัก การเคลื่อนไหวผิดปกติ หยุดกินอาหาร เป็นอัมพาต และตายในที่สุด
สปินโนแซดมีทั้ง ฤทธิ์สัมผัสและฤทธิ์ทางการกิน โดยฤทธิ์ทางการกินมีความสำคัญต่อการควบคุมหนอนผีเสื้อที่กัดกินใบ สารสามารถเคลื่อนเข้าสู่เนื้อเยื่อใบได้บางส่วน แต่ ไม่ควรจัดเป็นสาร systemic ที่สามารถลำเลียงไปทั่วทั้งต้น ดังนั้นการพ่นให้สารไปตกบนบริเวณที่หนอนอาศัยและกินอาหารจึงยังมีความสำคัญ สปินโนแซดจัดเป็นสารที่มี การออกฤทธิ์ค่อนข้างเร็ว หลังจากหนอนได้รับสารจะเริ่มหยุดกินอาหารและแสดงอาการผิดปกติในเวลาไม่นาน จากนั้นจึงเกิดอัมพาตและตาย ระยะเวลาการตายจริงขึ้นกับวัยของหนอน อัตราการได้รับสาร และสภาพแวดล้อม ข้อดีอีกประการหนึ่งคือสปินโนแซดอยู่ใน IRAC กลุ่ม 5 ซึ่งแตกต่างจากสารกลุ่ม 6, 15 และ 28 จึงสามารถนำมาใช้เป็นทางเลือกในการหมุนเวียนกลไกการออกฤทธิ์ได้อย่างเหมาะสม
ข้อควรจำ: สปินโนแซดมีผลกระทบต่อแมลงที่เป็นประโยชน์บางชนิด จึงควรใช้ตามคำแนะนำและหลีกเลี่ยงการพ่นในช่วงที่มีการปล่อยหรือมีแมลงที่เป็นประโยชน์อยู่ในแปลง

🗂🗒📈 เทคนิคการใช้สารป้องกันกำจัดหนอนหัวดำมะพร้าวอย่างถูกต้อง
สิ่งสำคัญที่สุดคือ ไม่ควรใช้สารชนิดเดิมซ้ำต่อเนื่องหลายครั้ง โดยเฉพาะสารที่อยู่ใน IRAC กลุ่มเดียวกัน เช่น อีมาเมกตินเบนโซเอต + อะบาเมกติน = IRAC 6 เหมือนกัน หรือ คลอแรนทรานิลิโพรล + ฟลูเบนไดอะไมด์ = IRAC 28 เหมือนกัน ดังนั้นการสลับอีมาเมกตินเบนโซเอตกับอะบาเมกติน ไม่ถือว่าเป็นการหมุนสารต่างกลุ่มอย่างแท้จริง เช่นเดียวกับการสลับ chlorantraniliprole กับ flubendiamide เพราะยังอยู่ใน IRAC กลุ่มเดียวกัน แนวทางของ IRAC แนะนำให้ใช้การ สลับหรือหมุนสารที่มีกลไกการออกฤทธิ์แตกต่างกัน และควรหลีกเลี่ยงการใช้สารกลุ่มเดิมกับแมลงรุ่นต่อเนื่องกัน เพื่อลดแรงคัดเลือกที่นำไปสู่การดื้อสาร สำหรับการจัดการหนอนหัวดำมะพร้าว ควรใช้สารเคมีเป็นส่วนหนึ่งของ การจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน (IPM) ร่วมกับการตัดทางใบที่ถูกทำลาย การใช้เชื้อ Bacillus thuringiensis และการใช้แตนเบียนตามความเหมาะสมของพื้นที่ โดยหากมีการปล่อยแตนเบียน ควรวางแผนช่วงเวลาการใช้สารเคมีให้เหมาะสมเพื่อไม่ให้สารทำลายแตนเบียนที่ปล่อยลงไป
“เลือกสารให้ถูกกลุ่ม ใช้ให้ถูกวิธี พ่นให้ถูกตำแหน่ง และหมุนสารคนละกลไก”
💚💚 การเลือกสารที่เหมาะสมไม่ได้หมายความว่า #ต้องเลือกสารที่ฆ่าหนอนเร็วที่สุด” เสมอไป แต่ต้องเลือกให้เหมาะกับ วัยของหนอน ความรุนแรงของการระบาด ความสูงของต้นมะพร้าว วิธีการใช้สาร สภาพอากาศ และระบบการผลิตของสวน เพื่อให้ได้ประสิทธิภาพสูง ลดต้นทุน ลดสารตกค้าง และลดโอกาสเกิดการดื้อสารในระยะยาวครับ

07/08/2026

📆📅📅 วันที่ 6 สิงหาคม 2569 กองวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช นำโดยนางสาวพจนา ตระกูลสุขรัตน์ นักวิชาการโรคพืชชำนาญการพิเศษ และสมาชิกกลุ่มงานวิจัยการใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืช ได้รับเกียรติจากศูนย์วิจัยพืชสวนจันทบุรี ร่วมเป็นวิทยากรเรื่อง “การจัดการแมลงศัตรูทุเรียนที่สำคัญ” ในโครงการถ่ายทอดเทคโนโลยีเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตทุเรียนคุณภาพ หลักสูตร ถ่ายทอดองค์ความรู้และการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการจัดการเทคโนโลยี เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตทุเรียนคุณภาพ ณ ศูนย์วิจัยพืชสวนจันทบุรี จ.จันทบุรี รุ่นที่ ๑ วันที่ ๔ - ๕ สิงหาคม ๒๕๖๙ จำนวน ๕๐ คน และรุ่นที่ 2 วันที่ 6 - 7 สิงหาคม ๒๕๖๙ จำนวน ๕๐ คน

🙏🙏🙏 ทั้งนี้ขอขอบพระคุณผู้เข้ารับการอบรมทุกๆท่านที่ให้ความสนใจในการอบรมครั้งนี้ด้วยครับ รวมถึงขอขอบคุณทางคณะผู้จัดทุกท่านโดยเฉพาะนางศศิมา เมืองแก้ว นักวิชาการเกษตรชำนาญการ ที่ช่วยอำนวยความสะดวกในการอบรมครั้งนี้เป็นอย่างดีด้วยครับ

05/08/2026

📙📘📗📚 #ดาวน์โหลดฟรี!!! เอกสารวิชาการ " #โรคทุเรียน"
📌https://drive.google.com/file/d/1jy4QaX8Wrt0kizuQ4jKtVmH4vQPd3bBs/view?usp=sharing

📙📘📗📚 #ดาวน์โหลดฟรี!!! เอกสารวิชาการ #แมลงและไรศัตรูทุเรียน
📌https://online.anyflip.com/fehog/lqvx/mobile/index.html?maxwidthtosmallmode=0&maxheighttosmallmode=0

🙏🙏🙏 กองวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร

05/08/2026

พอมีคนถามว่า... ไปบรรยายบ่อย ๆ ได้อะไร❓
😎 ถ้าพูดถึงสิ่งที่จับต้องได้ (แค่ครึ่งปีแรก) กลุ่มงานวิจัยการใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืชก็ได้รับการสนับสนุนหลายอย่าง ทั้งหินและดินสำหรับถมพื้นที่ทำงาน ได้ทีวี 50 นิ้วไว้ใช้ในการประชุมและอบรม รวมถึงงบประมาณสำหรับซ่อมรถถ่ายน้ำมันเครื่องรถ สิ่งเหล่านี้ช่วยให้การทำงานของทีมมีประสิทธิภาพมากขึ้น
😇 แต่สิ่งที่มีค่ากว่านั้น คือสิ่งที่จับต้องไม่ได้ นั่นคือการได้เห็นเกษตรกรหันมาใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืชอย่างถูกต้อง ปลอดภัย และมีประสิทธิภาพมากขึ้น ลดต้นทุน ลดความเสี่ยงต่อตัวเอง ผู้บริโภค และสิ่งแวดล้อม นั่นคือผลลัพธ์ที่ทำให้การเดินทางไปบรรยายทุกครั้งมีความหมาย

การที่กลุ่มงานวิจัยการใช้สารฯ ออกไปบรรยายอยู่เสมอ ไม่ใช่เพราะมองเรื่องผลตอบแทน แต่เป็นเพราะเชื่อในอุดมการณ์ของงานที่ทำ แค่มีหน่วยงานหรือกลุ่มเกษตรกรให้เกียรติเชิญไปถ่ายทอดความรู้ และเห็นความสำคัญของการใช้สารอย่างถูกต้องและปลอดภัย สำหรับพวกเราก็ถือว่าคุ้มค่าแล้ว
สุดท้ายนี้ ที่โพสต์ไม่ได้ต้องการอวดว่าเป็นคนดี ผมก็เป็นข้าราชการผู้น้อยธรรมดาคนหนึ่ง ที่มีอุดมการณ์อยากเห็นเกษตรกรไทยใช้สารป้องกันกำจัดศัตรูพืชได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด ประหยัดต้นทุน และปลอดภัยต่อตัวเกษตรกร ผู้บริโภค และสิ่งแวดล้อม เท่านั้นเองครับ