05/05/2026
दक्षिण एसियाको राजनीतिमा नयाँ परिवर्तनको संकेत देखिन थालेको छ। नेपालमा ‘घन्टी’को आवाज गुन्जिरहेको छ भने भारतको तमिलनाडुमा ‘सिट्ठी’को धुन फैलिएको छ। यी दुई फरक देशका घटनाहरू भए पनि यसले युवा पुस्ताले पुरानो नेतृत्वलाई अस्वीकार गर्दै नयाँ अनुहारलाई रोज्न थालेको स्पष्ट संकेत दिन्छ।
नेपालमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का नेता बालेन शाह र रवि लामिछाने ले छोटो समयमै ठूलो राजनीतिक सफलता हासिल गरेका छन्। बालेन शाहले स्वतन्त्र उम्मेदवारका रूपमा काठमाडौं महानगरपालिका जित्दै नयाँ राजनीतिक शैली प्रस्तुत गरेका थिए। उनले फोहोर व्यवस्थापन, ट्राफिक सुधार र भ्रष्टाचारविरुद्धका काममार्फत युवा वर्गलाई आकर्षित गरे। त्यसपछि २०८३ को आम निर्वाचनमा रास्वपाले उल्लेखनीय सफलता हासिल गर्दै पुराना ठूला दलहरूलाई चुनौती दिएको छ।
त्यस्तै, रवि लामिछानेले चितवन–२ बाट लगातार जित निकाल्दै आफ्नो राजनीतिक प्रभाव विस्तार गरेका थिए । पत्रकारिताबाट राजनीतिमा प्रवेश गरेका उनले भ्रष्टाचारविरुद्ध, सुशासन र युवा बेरोजगारी समाधानजस्ता मुद्दालाई केन्द्रमा राखेका छन्। रास्वपाको ‘घन्टी’ चुनाव चिन्ह छोटो समयमै राष्ट्रिय स्तरमा चर्चित बन्न पुगेको छ।
यता भारतको तमिलनाडुमा Joseph Vijay ले ‘तमिळागा वेट्ट्री कझगम’ (TVK) पार्टीमार्फत राजनीतिमा प्रवेश गरेका छन्। फिल्मी सुपरस्टारका रूपमा लोकप्रिय विजयले छोटो समयमै युवा र महिलाहरूलाई आफ्नो पक्षमा आकर्षित गरेका छन्। सन् २०२६ को विधानसभा निर्वाचनका लागि उनको पार्टीले ‘सिट्ठी’ चिन्ह पाएपछि राजनीतिक रूपमा नयाँ तरंग देखिएको छ। प्रारम्भिक संकेतहरूले पुराना द्रविडियन दलहरू—DMK र AIADMK—लाई चुनौती बढेको देखाउँछन्।
यी तीनै नेताहरूको सफलताको प्रमुख कारण उनीहरूको स्वच्छ छवि, स्पष्ट एजेन्डा र सामाजिक सञ्जालको प्रभावकारी प्रयोग हो। बालेनले कार्यसम्पादनबाट विश्वास जितेका छन् भने रविले पत्रकारिताबाट आएको विश्वसनीयतालाई राजनीतिमा उपयोग गरेका छन्। विजयले आफ्नो लोकप्रियता र युवा आइकनको छविलाई राजनीतिक शक्तिमा रूपान्तरण गरेका छन्।
दक्षिण एसियामा ठूलो युवा जनसंख्या रहेको छ, जसले अहिले राजनीतिक परिवर्तनको नेतृत्व गरिरहेको छ। नेपाल, भारत, बंगलादेश र श्रीलंकाजस्ता देशहरूमा युवा मतदाताहरू पुराना दलहरूबाट निराश भएका छन्। भ्रष्टाचार, वंशवाद, बेरोजगारी र कमजोर शासनप्रणालीका कारण उनीहरू नयाँ विकल्प खोज्न बाध्य भएका छन्।
नेपालमा दशकौँदेखि नेपाली कांग्रेस र कम्युनिष्ट दलहरूको पालोपालो शासन चलिरहेको थियो। तर भ्रष्टाचार, युवा पलायन र आर्थिक समस्याले युवामा असन्तुष्टि बढ्दै गयो। २०८२ को आन्दोलनपछि आएको परिवर्तनले २०८३ को निर्वाचनमा नयाँ परिणाम दिएको देखिन्छ। यस्तै, तमिलनाडुमा पनि लामो समयदेखि चल्दै आएको DMK र AIADMK को राजनीति विरुद्ध असन्तुष्टि बढ्दै गएको थियो।
पुराना नेताहरूले समस्या समाधानभन्दा सत्ता टिकाउनेतर्फ बढी ध्यान दिएको आरोप लाग्दै आएको छ। उनीहरूको कार्यशैली, दोहोरिने भाषण र कमजोर कार्यान्वयनले युवा पुस्तालाई निराश बनाएको छ। अहिलेको पुस्ताले रोजगारी, पारदर्शिता र परिणाममुखी शासन चाहेको स्पष्ट देखिन्छ।
नेपाल र तमिलनाडुका यी घटनाहरूले दक्षिण एसियाभर नयाँ राजनीतिक लहर सुरु भएको संकेत दिएका छन्। डिजिटल अभियान, प्रत्यक्ष जनसम्पर्क र पारदर्शिताको मागले राजनीति नयाँ दिशातर्फ उन्मुख भएको छ। यद्यपि, नयाँ नेतृत्वले सत्तामा पुगेपछि आफ्नो प्रतिबद्धता कायम राख्न सक्छन् कि सक्दैनन् भन्ने चुनौती भने कायम नै छ।
समग्रमा, नेपालमा ‘घन्टी’ र तमिलनाडुमा ‘सिट्ठी’ले नयाँ युगको संकेत दिएका छन्। युवा पुस्ताले अब स्पष्ट सन्देश दिएको छ—पुरानो शैलीको राजनीति अब स्वीकार्य छैन। यो परिवर्तनको लहरले दक्षिण एसियाको राजनीतिक नक्सा नै बदल्न सक्ने सम्भावना देखिएको छ।