Amandeep Singh khalsa

21/03/2023

ਚਾਚੇ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਤੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਉਧੋਵਾਲ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਦੇ ਘਰ ਪਿਸਤੌਲ ਦੀ ਨੋਕ ਤੇ 29 ਘੰਟੇ ਠਹਿਰਣ ਦਾ ਕੇਸ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

19/03/2023

ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਪੰਜਾਬ ਹੀ ਭਗੌੜਾ ਹੈ ਦਿੱਲੀ ਲਈ ਪਰ ਆਹਾ ਨਵਾਂ ਭਗੌੜਾ ਯਾਣੀ ਅਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ਲੱਭ ਨਹੀ ਰਿਹਾ।
84 ਵੇਲੇ ਦੇ ਜਰਵਾਣਿਆਂ ਦੇ ਖੂੰਨੀ ਪੰਜਿਆਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦਸਦੇ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਭਗੌੜਾ ਕਦੇ ਫੜਿਆ ਨਾ ਸੀ ਜਾਂਦਾ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਂ 'ਬਹਾਦਰ' ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਗੋਲੀ ਹੀ ਫੜਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਭਗੌੜਾ ਕਦੇ ਰੋਹੀ ਜਾਂ ਨਹਿਰ ਦੇ ਦਰਾਂ ਵਿਚ ਫਸਿਆ ਲੱਭਦਾ ਸੀ।
ਪੰਜਾਬ ਦੇ 'ਸਿਆਣੇ' ਜਿੰਨਾ ਮਰਜੀ ਗੰਗਾ ਨਹਾ ਲੈਣ ਰਹਿਣਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਗੌੜੇ ਹੀ ਹੈ।
ਜਿਹੜੇ ਚੁਪ ਚਾਪ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਰਹੇ ਜਾਂ ਮਖੌਲ ਉਡਾ ਰਹੇ ਨੇ ਓਨਾ ਦੀ ਹਾਲਤ ਉਸ ਡੱਡੂ ਵਰਗੀ ਹੋਣੀ ਜਿਹੜਾ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਸੱਪ ਨੂੰ ਖੂਹ ਵਿਚ ਉਤਾਰ ਤਾਂ ਲਿਆਇਆ ਪਰ ਪਤਾ ਓਦੋਂ ਲਗਾ ਜਦ ਸੱਪ ਨੇ ਬਾਕੀਆਂ ਦਾ ਬਰੇਕਫਾਸਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਿਨਰ ਦੇ ਟੇਬਲ ਉਪਰ ਸੱਦਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਖਣਵਾਦਾ ਲਿਆ ਰਖਿਆ।
ਗੱਲ ਇਥੇ ਇਕੱਲੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਨਹੀ ਸਵਾਲ ਤਾਂ ਜਰਵਾਣਿਆਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਲੱਗਣ ਜਾ ਰਹੇ ਲਹੂ ਦੀ ਹੈ। ਨਹੀ ਤਾਂ ਕੋਈ ਇਹ ਤਾਂ ਦਸੇ ਕਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਸ ਦਾ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਏਨੀਂ ਵੱਡੀ ਫੋਰਸ ਘੇਰੀ ਬੈਠੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਿੰਦ ਦੀ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜੇ ਪੰਜਾਬ ਅੱਜ ਨਾਂ ਬੋਲਿਆ ਤਾਂ ਯਾਦ ਰਖਣਾ ਆਓਂਣ ਵਾਲੇ ਤੀਹ ਚਾਲੀ ਸਾਲ ਫਿਰ ਓਨੀ ਬੋਲਣ ਜੋਗਾ ਨਹੀ ਛੱਡਣਾ।
ਆਹਾ ਛੈਣੇ ਖੜਕਾਓਂਣ ਵਾਲੀਆਂ ਡੇਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਵਿਹਲੜ ਧਾੜਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਬਾਹਰ ਕੱਢੋ ਚੁਰਾਸੀ ਵੇਲੇ ਵੀ ਕੋਈ ਨਾਂ ਸੀ ਨਿਕਲਿਆ ਭੋਰੇ ਵਿਚੋਂ। ਰਾਗੀਆਂ ਭਾਈਆਂ ਦੀਆਂ ਧਾੜਾਂ ਕੋਲੇ ਵੀ ਜਾਓ ਕਿ ਅੱਜ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨਾਲ ਖੜਨ ਨਹੀ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਭੋਗਾਂ ਤੇ ਆ ਕੇ ਵੈਣ ਪਾਓਂਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀ।
ਫਿਰ ਕਹਾਂ ਕੇਵਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਹੀ ਭਗੌੜਾ ਨਹੀ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਪੂਰਾ ਪੰਜਾਬ ਹੀ ਭਗੌੜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਰਨਗੇ ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਭਗੌੜੇ ਕਰ ਕਰ ਜਾਂ ਫਿਰ ਗੰਗਾ ਨਹਾ ਕੇ ਰਾਮ ਰਾਮ ਕਰੋ ਸਿਖਾਂ ਦੇ ਗਲੋਂ ਲਥੋ।

18/03/2023

ਮੀਂਹ ਤੋ ਡਰਦਿਆਂ ਬਾਦਲ ਦਲ ਨੇ 'ਪੰਜਾਬ ਬਚਾਓ' ਧਰਨੇ 3 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਮੁਲਤਵੀ ਕੀਤੇ

SAD postpones 'Punjab Bachao' dharnas till April 3 due to unseasonal rain

17/03/2023

ਭਾਈ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ 19 ਮਾਰਚ 2023 ਤੋਂ 'ਖ਼ਾਲਸਾ ਵਹੀਰ' ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

08/03/2023

ੴ........

ਔਰਨ ਕੀ ਹੋਲੀ ਮਮ ਹੋਲਾ।
ਕਹਯੋ ਕ੍ਰਿਪਾਨਿਧ ਬਚਨ ਅਮੋਲਾ।..

#ਹੋਲੇ_ਮਹੱਲੇ_ਦੀਆਂ_ਸਾਰਿਆਂ_ਨੂੰ_ ਲੱਖ_ਲੱਖ_ਵਧਾਈਆਂ।

ਜੰਗਜੂ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ "ਹੋਲਾ ਮਹੱਲਾ" ਸਾਨੂੰ ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ, ਸਬਰ, ਸੰਤੋਖ, ਨਿਰਭੈਅਤਾ ਅਤੇ ਜਬਰ ਤੇ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਵਿਰੁੱਧ ਡਟਣ ਦਾ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਇਰਾਦਾ ਬਖ਼ਸ਼ੇ।

ਹੋਲਾ-ਮਹੱਲਾ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਸੂਰਬੀਰਤਾ, ਨਿਰਭੈਤਾ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹਰ ਸਾਲ ਖਾਲਸਾਈ ਜਾਹੋ-ਜਲਾਲ ਨਾਲ ਸ੍ਰੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਲੱਖਾਂ ਹੀ ਸੰਗਤਾਂ ਵਲੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ‘ਹੋਲਾ-ਮਹੱਲਾ’ ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ‘ਹੋਲਾ’ ਅਤੇ ‘ਮਹੱਲਾ’ ਦੇ ਜੋੜ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ‘ਹੋਲਾ’ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹਮਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ‘ਮਹੱਲਾ’ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਭਾਵ ਜਿਸ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਫ਼ਤਿਹ ਕਰਨਾ ਹੈ। ‘ਹੋਲਾ’ ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ‘ਮਹੱਲਾ’ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ‘ਹੋਲਾ-ਮਹੱਲਾ’ ਦਾ ਸਮੁੱਚਾ ਅਰਥ ਹੈ: ‘‘ਕਿਸੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਥਾਨ ਉਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਕੇ ਫ਼ਤਿਹ ਦਾ ਨਗਾਰਾ ਵਜਾਉਣਾ।”
*┈┉┅━❀꧁ੴ꧂❀━┅┉┈*
*┈┉┅━❀꧁ੴ꧂❀━┅┉┈*
*ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕਾ ਖ਼ਾਲਸਾ*
*ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫ਼ਤਹਿ*

07/03/2023

ਡੇਰਾ ਸੱਦਾ ਸੌਦਾ ਸੰਸਥਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਤਿੰਨ ਸਮਰਥਕਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇੰਟਰਪੋਲ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਰੈੱਡ ਕਾਰਨਰ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਨਾਮ ਗੁਰਤੇਜ ਸਿੰਘ, ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਹੈ। ਦੱਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ 2017 'ਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੌੜ ਮੰਡੀ 'ਚ ਬੰਬ ਧਮਾਕਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਹ ਤਿੰਨੋਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਦੋਸ਼ੀ ਹਨ। ਮੌੜ ਮੰਡੀ 'ਚ ਹੋਏ ਧਮਾਕੇ ਦੌਰਾਨ 5 ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ ਕੁੱਲ 7 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਬਣੀ ਐੱਸ.ਆਈ.ਟੀ. ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਦੋਸ਼ੀ ਗੁਰਤੇਜ ਸਿੰਘ ਕਾਲਾ ਡੇਰੇ ਦੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਸੀ। ਗੁਰਤੇਜ 'ਤੇ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਕੁਕਰ ਬੰਬ ਲਿਆਉਣ ਅਤੇ ਕਾਰ 'ਚ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ। ਡੇਰਾ ਮੁਖੀ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮੀ ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਦਾ ਵੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਨਾਮ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ੀਅਨ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

26/02/2023

ਸਿੱਧੂ ਮੂਸੇਆਲਾ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਆਰੋਪੀ ਜੱਗੂ ਭਗਵਾਨਪੁਰੀਆ ਤੇ ਬਿਸਨੋਈ ਗਰੁੱਪ ਜੇਲ ਚ ਆਪਸ ਚ ਲੜੇ ਜਗਮੋਹਨ ਮੋਹਨਾ ਤੇ ਮਨਦੀਪ ਤੂਫ਼ਾਨ ਮਾਰੇ ਗਏ ਕੇਸਵ ਬਠਿੰਡਾ ਗੰਭੀਰ ਜ਼ਖਮੀ

24/02/2023

ਪੁਣੇ: ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸੋਲਾਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਝਟਕਾ ਲੱਗਾ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਨੂੰ 512 ਕਿਲੋ ਪਿਆਜ਼ ਵੇਚਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ 2.49 ਰੁਪਏ ਮਿਲੇ ਹਨ।

ਸੋਲਾਪੁਰ ਦੀ ਬਾਰਸ਼ੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਕਿਸਾਨ ਰਾਜੇਂਦਰ ਚਵਾਨ (63) ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਸੋਲਾਪੁਰ ਮਾਰਕੀਟ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕੀਮਤ 1 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਮਿਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਕਟੌਤੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਮੂਲੀ ਰਕਮ ਮਿਲੀ।

ਚਵਾਨ ਨੇ ਪੀਟੀਆਈ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਸੋਲਾਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿਆਜ਼ ਵਪਾਰੀ ਨੂੰ ਪੰਜ ਕੁਇੰਟਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਜ਼ਨ ਵਾਲੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੇ 10 ਥੈਲੇ ਭੇਜੇ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾੜੇ, ਢੋਆ-ਢੁਆਈ, ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ 2.49 ਰੁਪਏ ਮਿਲੇ ਹਨ।"

ਚਵਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਪਾਰੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ 100 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕੁਇੰਟਲ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਫ਼ਸਲ ਦਾ ਕੁੱਲ ਵਜ਼ਨ 512 ਕਿੱਲੋਗ੍ਰਾਮ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਸਲ ਦਾ ਕੁੱਲ ਭਾਅ 512 ਰੁਪਏ ਮਿਲਿਆ |

ਕਿਸਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 509.51 ਰੁਪਏ ਫੀਸ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਨੂੰ 2.49 ਰੁਪਏ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੇਰਾ ਅਤੇ ਸੂਬੇ ਦੇ ਹੋਰ ਪਿਆਜ਼ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਹੈ। ਜੇ ਸਾਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ

ਇਹ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਾਨੂੰ ਇੰਨੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮਿਲ ਗਈਆਂ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚਾਂਗੇ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿਆਜ਼ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਦਾ ਚੰਗਾ ਭਾਅ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਚਵਾਨ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਤਪਾਦ ਚੰਗੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਪਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਘੱਟ ਦਰਜੇ ਦਾ ਹੈ।

ਵਪਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਕਿਸਾਨ ਸਿਰਫ਼ 10 ਬੋਰੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਝਾੜ ਵੀ ਘਟੀਆ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ 100 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕੁਇੰਟਲ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਭਾਅ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਰੀਆਂ ਕਟੌਤੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ 2 ਰੁਪਏ ਮਿਲੇ। ,

ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਕਿਸਾਨ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਜ਼ ਦੀਆਂ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੋਰੀਆਂ ਵੇਚ ਕੇ ਚੰਗਾ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਉਹ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਉਤਪਾਦ ਲਿਆਇਆ ਜੋ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ 10 ਬੋਰੀਆਂ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਕੀਮਤਾਂ ਘਟੀਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਭਾਅ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

24/02/2023

ਕੈਨੇਡਾ, ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਯੂ.ਕੇ., ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ; ਕੁਝ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਨਾਵਲ ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਮੈਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਵਿਵਸਥਿਤ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ। ਇਹ 2016 ਵਿੱਚ ਚਾਹਲ [1, 2] ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ (ਆਦਿ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ) ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਮੁੱਢਲੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਡਾ: ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਮੇਇਲ ਨੇ ਹੜੱਪਾ ਸਭਿਅਤਾ ਦੀ ਖੁਦਾਈ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 3,500 ਈਸਾ ਪੂਰਵ (5,500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ) ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਡਾ: ਮੇਏਲ ਦਾ ਜਨਮ 1929 ਵਿੱਚ ਸਿਆਲਕੋਟ ਵਿੱਚ ਹੜੱਪਾ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 318 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1952 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਪੌਲੀਟੈਕਨਿਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਕੈਮੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਐਮਐਸਸੀ ਅਤੇ 1962 ਵਿੱਚ ਟੈਕਸਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਆਸਟਿਨ, ਟੈਕਸਾਸ ਤੋਂ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ, ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, 2006 ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕਿਤਾਬ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ 5,500 ਹੈ। ਯੀਅਰਜ਼ ਓਲਡ, 2017 ਨੂੰ ਮੇਏਲ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼, ਸਟੈਮਫੋਰਡ, ਕਨੈਕਟੀਕਟ, ਯੂਐਸਏ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਡਾ: ਮੇਏਲ ਸਿੱਖ ਕਲਚਰਲ ਸੁਸਾਇਟੀ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ 1984-2012 ਤੱਕ 28 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਗ੍ਰੇਟਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੀ ਰਾਹਤ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ।

ਇੱਕ ਹੋਰ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਐਂਟੋਨੀ ਲਾਵੋਇਸੀਅਰ (1743-1794) ਨੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਤੱਤ, ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਅੱਗ, ਅਤੇ ਪਾਣੀ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਤੱਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ - ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਅੱਗ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਈਥਰ/ਆਕਾਸ਼, ਪੂਰਬੀ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ) ਤੱਤ ਨਹੀਂ ਹਨ ਨੂੰ ਗਲਤ ਸਿੱਧ ਕੀਤਾ। ਲਗਭਗ 55 ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਰਸਾਇਣਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਵਿਗਾੜ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੱਤਾਂ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। [3]

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕੈਮਿਸਟ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਡਾ: ਮੇਏਲ ਨੇ ਇਸ ਮਿੱਥ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਲਗਭਗ 5,500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਸੀ। ਚਾਹਲ ਨੇ ਪੁਰਾਣੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ "ਪ੍ਰੋਟੋ-ਪੰਜਾਬੀ" ਕਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। "ਪੰਜਾਬ" ਨਾਮ, ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਫਾਰਸੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਪੰਜ ਆਬ" (ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ) ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ "ਪੰਜਾਬੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। [1]

ਪਹਿਲਾ ਅਧਿਆਇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬਰਤਨਾਂ ਜਾਂ ਕੰਧਾਂ 'ਤੇ ਲਿਖੇ ਹੜੱਪਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਡਾ: ਮੇਏਲ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ 5500 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਹੋਣ ਦੇ 11 ਕਾਰਨ ਦੱਸੇ:

ਹੜੱਪਾ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਮੌਜੂਦਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਫਾਰਸੀ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਵਰਗੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਹਜ਼ਮ ਨਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕ ਤੋਂ ਆਈ ਹੈ। ਚਾਹਲ [1] ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੇਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਨਾਂ ਪਾਣਿਨੀ ਨੇ "ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ" ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਵਿਆਕਰਣ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਣ 'ਤੇ ਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ "ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾ ਵੇਦ, ਰਿਗ, ਲਗਭਗ 1,500 ਤੋਂ 600 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਵੇਦ ਦੀ ਉਸ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਟੋ-ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਜਾਂ ਵੈਦਿਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਪਾਣਿਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਿੰਧ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਅਟੌਚ ਵਿਖੇ 600 ਤੋਂ 500 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਤੰਬਰ ਸਿੰਧੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ ਉਹੀ ਪ੍ਰੋਟੋ-ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਪਾਲੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਬੋਧੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਉਹੀ ਰਹੀ - ਪੰਜਾਬੀ। [1]

2. ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕ ਅਤੇ ਅੱਜ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੈ।

3. ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਡਾ. ਮੇਏਲ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਦੂਜੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਤੱਕ ਸਮਝਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।

4. ਮੁਲਤਾਨ ਅਤੇ ਹੜੱਪਾ, ਸਿਰਫ਼ 24 ਮੀਲ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ, ਕੇਨੋਏਰ ਦੁਆਰਾ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੇ ਗਏ 4,000 ਤੋਂ 6,000 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਹਨ। ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ (ਮੁਲਤਾਨੀ ਬੋਲੀ) ਸ਼ਾਇਦ ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

5. ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ, ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਹਨ ਜੋ ਹੜੱਪਾ ਅਤੇ ਮੁਲਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਨ।

6. ਭਾਵੇਂ ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੇ ​​ਜਾਣ ਦਾ ਕੋਈ ਠੋਸ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਡਾ: ਮੇਏਲ ਦੁਆਰਾ ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅੱਜ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।

7. ਕਨੌਇਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਿਆਂ 'ਤੇ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸੀਲਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਅਜੇ ਵੀ ਸਮਝਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਨ ਪਰ ਡਾ: ਮੇਏਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। 8. ਪ੍ਰੋ: ਡੇਲਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੜੱਪਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਉੱਤੇ ਆਰੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਹੈ।

9. ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਫਲੋਰੀਡਾ ਵਿੱਚ ਹੜੱਪਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਐਨਾਮਲ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੇ ਸਿੱਧ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਬਾਹਰੀ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕੋਈ ਮਿਲਾਵਟ ਨਹੀਂ ਸੀ।

10. ਡਾ: ਮੇਏਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੜੱਪਾ ਦਾ ਪਿੰਜਰ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦੇ ਸਨ। ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਇਹ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਪਿੰਜਰ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ।

11. ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਡਾ: ਮੇਏਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੜੱਪਾ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਰਗ ਦਾ ਭੇਦ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਚੈਪਟਰ 3 ਵਿੱਚ ਡਾ: ਮੇਏਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ 150 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 107 ਮਿਲੀਅਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 35 ਮਿਲੀਅਨ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ 8 ਮਿਲੀਅਨ। ਅਧਿਆਇ 4 ਵਿੱਚ ਡਾ: ਮੇਏਲ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 200 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 1173-1266 ਦੌਰਾਨ ਬਾਬਾ ਫ਼ਰੀਦ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਭਾਵ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੁਝ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਲਿਖੀਆਂ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਚਾਹਲ [2] ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਗਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਬ ਫਰੀਦ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ (1469-1539) ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੁਝ ਉਪਭਾਸ਼ਾਤਮਕ ਅੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਹੁਤ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ (1175-1265), ਭਗਤ ਕਬੀਰ (1399-1495) ਵਾਰਾਣਸੀ (ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼), ਭਗਤ ਰਵਿਦਾਸ (1458-1520) ਵੀ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ, ਭਗਤ ਧੰਨਾ (1415-) ਰਾਜਸਥਾਨ ਤੋਂ, ਭਗਤ ਜੈਦੇਵ (1415-) 1142 -1180) ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ, ਭਗਤ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨ (1267-1335) ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਭਗਤ ਨਾਮਦੇਵ (1270-1350) ਵੀ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ।

ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਬਾਬਾ ਫ਼ਰੀਦ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਭਗਤ ਰਵਿਦਾਸ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕ ਬੋਲਦੇ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਭਾਸ਼ਾ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਖਰੀ ਸੀ। ਅਧਿਆਇ 5 ਵਿੱਚ ਡਾ. ਮੇਏਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੁਰੂ/ਪੋਰਸ (341-317 ਈ.ਪੂ.) ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਸਨ।

ਬੋਧੀ ਲਗਭਗ 550 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਅਤੇ ਜੈਨ ਲੋਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਸਨ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪਾਲੀ ਅਤੇ ਅਗਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਾਲੀ ਅਤੇ ਅਗਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ (ਪ੍ਰੋਟੋ-ਪੰਜਾਬੀ) ਹਨ।

ਅਧਿਆਇ 6 ਵਿੱਚ ਡਾ. ਮੇਏਲ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਤੀਹ ਉਪਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰਣੀ 22 ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਪ-ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਚਾਹਲ [1] ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ (ਆਦਿ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ) ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਪਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ। ਪਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਖ ਵਿਦਵਾਨ 22 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀਆਂ 22 ਉਪਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਾ: ਮੇਏਲ ਦੁਆਰਾ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਧਿਆਇ 7 ਵਿੱਚ ਡਾ. ਮੇਏਲ ਨੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਧੁਨੀ ਵਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ।

ਅਧਿਆਇ 8 ਵਿੱਚ ਡਾ. ਮੇਏਲ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅਤੀਤ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਬਾਰੇ ਡਾ. ਮੇਏਲ ਦੁਆਰਾ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਧਿਐਨ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਲਈ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਣ ਯੋਗ ਹੈ। ਜ਼ਰਾ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ ਕਿ ਇਹ ਭਾਸ਼ਾ ਲਗਭਗ 5,500 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇੰਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜਿਉਂਦੀ ਰਹੀ। ਇਹ ਇਸਦੀ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਅਤੇ ਧੁਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੈ। ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਦੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ (ਆਦਿ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ) ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੁਆਰਾ "ਤਕਰੀ" ਵਰਣਮਾਲਾ ਤੋਂ ਸੋਧਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਉਹ ਲਿਪੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। [2]

16/02/2023

LMA ਨੂੰ ਫਿਰ ਬਚਾ ਲਿਆ

04/02/2023

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ (SGPC) ਦੇ ਮੈਂਬਰ S. Bhagwant Singh Sialka - Executive Member, SGPC ਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਡੇਰਾਮੁਖੀ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਨੂੰ ਪੈਰੋਲ ਦੇਣ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਟੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ, ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ, ਰੋਹਤਕ ਕਮਿਸ਼ਨਰ, ਪੁਲਿਸ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਭਾਗ, ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ, ਸੁਨਾਰੀਆ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਸੁਪਰਡੈਂਟ, ਡੀਸੀ ਰੋਹਤਕ ਅਤੇ ਡੇਰਾ ਮੁਖੀ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਜਵਾਬਦੇਹ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪਟੀਸ਼ਨ 'ਚ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਨੂੰ 40 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਪੈਰੋਲ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਟੀਸ਼ਨ 'ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਡੇਰਾ ਮੁਖੀ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਤਲ ਵਰਗੇ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਸਜ਼ਾ ਕੱਟ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਵੀ ਕਈ ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਹਨ।