Waajjira Abbaa Alangaa Aanaa Sigimoo

16/09/2026

16/09/2026

እራሷንና የእናቷን እህት አስገድዶ የደፈረው ግለሰብ በ17 ዓመት ጽኑ እስራት ተቀጣ

የ39 ዓመት ዕድሜ ያለው ተከሳሽ ሰጣርጌ ግሩም፣ በምስራቅ ጎጃም ዞን እነማይ ወረዳ ወይራ ጉሬዛም ቀበሌ ነዋሪ ሲሆን፣ በወቅቱ ለሥራ ከተመደበበት ዲማ ቀበሌ ከሥራ ቦታ በመሰወር ወርቄ ቢሻው ወደተባለች ግለሰብ ቤት መሄዱን ፖሊስ ገልጿል።

ተከሳሹ የሕግ አካል እንደሆነ በመግለጽ በቤቱ ውስጥ ሌባ ተደብቋል በማለት በሩን አስከፍቶ ወደ ቤቱ እንደገባ ተመላክቷል።

ተከሳሹ ነሐሴ 18 ቀን 2018 ዓ.ም ከምሽቱ 2፡00 ሰዓት ላይ የቤቱን በር በመዝጋትና በጦር መሣሪያ በማስፈራራት በቤቱ የነበሩ ሦስት ሰዎች እንዲተኙ ካስገደደ በኋላ፣ ወይዘሮ ወርቄ ቢሻው የተባለችን ግለሰብ፣ የ18 ዓመት ልጇን ___ እና የ20 ዓመት እህቷን ___ ሁለቱን እስከ ንጋቱ 11፡00 ሰዓት ድረስ አስገድዶ መድፈሩን የፖሊስ የምርመራ መዝገብ ያስረዳል።

የእነማይ ወረዳ ፖሊስ ጽ/ቤት የወንጀል ምርመራ ክፍል ኃላፊ ኢንስፔክተር ሹሜ ላቀው እንደገለጹት፣ በማግስቱ መርማሪ ፖሊሶች በቦታው በመድረስ አስፈላጊውን የማጣራት ሥራ ካከናወኑ በኋላ ተጠርጣሪውንና ተጎጂዎችን ወደ ሆስፒታል በመውሰድ የሕክምና ምርመራ ማድረግ ተችሏል ብለዋል።

በምርመራውም በተጎጂዎቹ ላይ የአስገድዶ መድፈር ወንጀል መፈጸሙ መረጋገጡን ኃላፊው ገልጸዋል።

ተከሳሹ ከዚህ በፊት በግድያ ወንጀል የ16 ዓመት እስራት ተፈርዶበት የነበረ ሲሆን፣ ከዚያ ውስጥ አምስት ዓመት ከታሰረ በኋላ በ2015 ዓ.ም በክልሉ በተከሰተው የጸጥታ መደፍረስ ከማረሚያ ቤት አምልጦ ሕገ-ወጥ ታጣቂ ቡድንን ተቀላቅሎ ሲዋጋ ቆይቷል ተብሏል።

በኋላም መንግሥት ያቀረበውን የሰላም አማራጭ ተቀብሎ በመግባት በወረዳው የሰላም ማስከበር ሥራ ላይ ተሰማርቶ ሲሠራ እንደነበር ተመላክቷል።

ፖሊስ የምርመራ መዝገቡን በፍጥነት በማጣራት ለእነማይ ወረዳ አቃቤ ሕግ ከላከ በኋላ በተከሳሹ ላይ ክስ ተመስርቶ ጉዳዩ ሲታይ ቆይቷል።

የእነማይ ወረዳ ፍርድ ቤትም መስከረም 5 ቀን 2019 ዓ.ም በዋለው ችሎት የቀረቡለትን ማስረጃዎችና የቅጣት ማክበጃና ማቅለያ ሁኔታዎችን መርምሮ ተከሳሹ ሰጣርጌ ግሩም በ17 ዓመት ጽኑ እስራት እንዲቀጣ ወስኗል።

የእነማይ ወረዳ ፍትሕ ጽሕፈት ቤት እንደገለጸው፣ የፍርድ ውሳኔው በተመሳሳይ ወንጀል ሊሳተፉ ለሚችሉ ግለሰቦች ትምህርት የሚሰጥና የወንጀል ተጠያቂነትን የሚያሳይ ነው

15/09/2026

15/09/2026

🌳⚖️ 𝐁𝐨𝐬𝐨𝐧𝐚 𝐒𝐞𝐞𝐫𝐚𝐚𝐧 𝐀𝐥𝐚 𝐌𝐮𝐫𝐮𝐮, 𝐌𝐚𝐧𝐜𝐚𝐚𝐬𝐮𝐮 𝐅𝐢 𝐌𝐢𝐢𝐝𝐡𝐮𝐮 𝐀𝐝𝐚𝐛𝐛𝐢𝐢𝐧 𝐈𝐬𝐚𝐚 𝐌𝐚𝐚𝐥𝐢?
🌳 BOSONNI QABEENYA DHALOOTAA TI!
Bosona seeraan ala muruu, gubuu, mancaasuu, lafa bosonaa qonnaaf jijjiiruu, bu’aa bosonaa hayyama malee fudhachuu ykn geejjibuu jechuun itti gaafatamummaa seeraa fida!
⚖️ BU’UURA LABSII OROMIYAA Lakk. 257/2016 FI LABSII FEDERAALAA Lakk. 1065/2018
👌🏾 Labsii Oromiyaa Lakk. 257/2016, Keewwata 34 fi 35 jalatti, gochaawwan akka muka hayyama malee muruu, bu’aa bosonaa seeraan ala fudhachuu ykn kuusuu, bosona ibiddaan mancaasuu, lafa bosonaa seeraan ala qabachuu ykn qonnaaf jijjiiruu, bu’aa bosonaa hayyama malee geejjibuu fi muka sanyiin isaa badaa jiru seeraan ala muruu irratti, akka ulfaatina gochichaatti:
👉🏾 Hidhaa — hanga waggaa 15 ga’u;
👉🏾 Adabbii maallaqaa — hanga Qarshii 40,000 ga’u;
👉🏾Hidhaa fi adabbii maallaqaa walitti;
👉🏾Akkasumas, haala seeraatiin bu’aa bosonaa fi meeshaalee yakkaaf oolan irratti tarkaanfii seeraa fudhatamuu danda’a.
🔥Keessumaa, bosona ta’e jedhee ibidda qabsiisuun ykn karaa biraatiin mancaasuun adabbii hidhaa cimaa waggaa 10 gadi hin taaneefi waggaa 15 hin caalle fiduu danda’a.
⚠️ 𝐘𝐀𝐀𝐃𝐀𝐂𝐇𝐈𝐈𝐒𝐀:
Adabbiin murtaa’u gosa gochaa, hamma miidhaa, kaayyoo gochichaa fi haala yakkaa irratti hundaa’a. Kanaaf, bosona seeraan ala muruu ykn mancaasuun “yakka xiqqaa” jedhamee ilaalamuu hin qabu.

15/09/2026

✍Aangoo fi Gahee Waajjira Milishaa akkaataa Labsii Qaamolee Raawwachiiftuu Mootummaa Naannoo Oromiyaa Irra Deebiidhaan Gurmeessuu, Aangoo fi Hojii Isaanii Murteessuuf Bahe Lakk. 242/2014 Kewt. 53 jalatti tarreeffameen:
Waajjira Milishaa
☑Waajjirichi aangoofi hojii armaan gadii ni qabaata:
☑Waajjiraalee milishaa sadarkaan jiru ni gurmeessa; ni qindeessaa;
☑Dambii mootummaan naannichaa baasu iratti hunda’uudhaan humna milishaa ni fila; ni leenjisa; ni hidhachiisa; ni bobbaasa; ni bulcha;
☑Yakka ittisuufi nageenya mirkaneessuuf qaamolee nageenyaa biroo waliin qindoominaan ni hojjeta;
☑Bakka humni Poolisii hin jirretti yookiin hanqinni jirutti qaama haqaatiif deeggarsa akka kennu ni taasisa;
☑Mana Maree Bulchiinsa Mootummaa Naannichaatiin haala adda ta’een yoo murta’e malee, milishaan hojii oomish isaa irraa akka hin faganne ni hordofa; ni to’ata;
☑Nageenyaafi tasgabbi naannichaafi biyyaa eeguufi kabachiisuuf milishaa ni bobbaasa; qaamolee naannoofi federaalaa nageenya kabachisan waliin akka hiriiran ni taasisa;
☑Milishaan uffata seeraa walfakkataa akka qabaatu ni hojjeta;
☑Humni milishaa dirqama addaatiif hojii idilee isaa irraa yammuu fagaatu haala maatiin isaa itti kunuunfamu ni mijeessa; ni hordofa; milisha dirqama hojiitiif bobba’ee miidhaan irraa gaheef akkaataa seera rogummaa qabuutiin gargaarsi akka taasifamuuf ni taasisa;
☑Haala ummanni naannichaa gurmaa’ee nageenyaafi tasgabii naannoo isaa itti eegatu ilaalchisee hojmaata ni diriirsa; ni filata; ni gurmeessa; ni leenjisa; ni bobbaasa; ni bulcha; ni to’ata; haala hidhannoo itti argatan ilaalchisee qaama dhimmi ilaalu waliin ni hojjeta;
☑Hojiiwwan dabalataa Mana Maree Nageenyaa Naannichaatiin kennamuuf ni raawwata.

13/09/2026

Kanaan booda Qajeelfamni Lakk. 27/2017 Seenaa Misooma Baadiyyaa Akka Jijjiiru beektuu?! 🤫👇

​Akkuma beekamu kanaan dura qonnaan bulaan Baadiyyaa Oromiyaa keessa jiraatu Seerotaa fi pilaanii lafa baadiyyaa irratti ijaarsa manaa akkaataa itti raawwatan isaan deeggaru tokkollee osoo hin arganne ijaarsa fafaca'aa fi bittinnaa'aa gaggeessaa turan. Amma garuu Qajeelfamni Lakk. 27/2017 bifa ammayyaa'aa fi furmaata waaraa qabatee dhufeera!
Mootummaan rakkoo kana bu'uura irraa furuudhaan, qonnaan bulaan keenya tajaajila guutuu fi qulqullina qabu wiirtuu tokkotti akka argatuuf "Pilaanii Haaromee Lafa Baadiyyaa" seeraan hundeesseera.

Pilaanii Haaromee Jechuun Maali?
• Pilaaniin Haaromee jechuun, giddugala guddina ganda baadiyyaa ta'uun wiirtuu teessoo bulchiinsaa, hawaasummaa fi diinagdee ta'ee akka tajaajiluuf bakka adda baheef pilaanii qophaa'uudha.
• Tajaajila Guutuu fi Dhiyoo: Hawaasni fagfaca'ee jiraatu fedhii isaatiin walitti dhufuun tajaajila mootummaa fi hawaasummaa bifa salphaa fi ammayyaa'aan akka argatu taasisa.
Kaayyoon Isaa Maalii? Qajeelfamni Lakk. 27/2017 maaliif bahe?
- Giddugalli guddina ganda baadiyyaa uwwisa seeraa akka qabaatu taasisuuf
- Bu'uuraalee misoomaa fi tajaajiloota haqa qabeessa (daandii 🛣️, bishaan 💧, ibsaa 💡, mana barumsaa 🏫, keellaa fayyaa 🏥) akka argataniif
- Baadiyyaan fi magaalaan wal deeggaruun akka guddataniif
- Dhiibbaa godaansa jiraattoota ganda baadiyyaa irraa gara magaalaatti taasifamu hiriisuuf
- Ijaarsa manneenii Giddugala Ganda Baadiyyaa keessatti gaggeeffamu pilaaniidhaan hoogganuu fi lafa qisaasama irraa qusachuuf

📌 Bal'ina Lafaa hammamii fudhata?
• Bal'inni lafaa iddoo Haaromeef daangeffamu heektara 150 hanga 200 irratti kan raawwatamu ta'a.
⏳ Umurii pilaaniichaa: Guyyaa mirkanaa'e irraa eegalee waggaa 5 hanga 10 tajaajila.
📐 Iskeelii qophii: 1:2000 ykn haala bal'ina lafaa irratti hundaa'ee hanga 1:1000.

💬 Fakkeenya: kanaan booda baadiyyaa keessatti Qonnaan bulaan tokko lafa isaa irratti mana tokko ijaaree suuqii xiqqoo takka itti banuuf— Pilaaniin Haaromee iddoon kamitti haala kamiin akka ijaaramuu qabu daandiin eessaan akka darbu, bishaan fi ibsaawwan eessaa fi akkamitti akka argatu ifaan tumee jira.

👇 Mee Yaada Keessan Nuuf Qoodaa: Iddoon ganda keessanii Haaromeef filatamee beekaa? Misoomni akkamii akka isiniif dhufu barbaaddu? Yaada keessan as jalatti nuuf barreessaa!
Odeeffannoo Seeraa fi Tajaajila Abbaa Alangaa Yeroon Argachuuf Nu Hordofaa:
⚖️ Haqaan Haqaaf Haa Hojjannuu ❗
📍 Waajjira Abbaa Alangaa Aanaa Sigimool

13/09/2026

Labsii Lakkoofsa 1112//2019 kwt 67 (15)

Namni kamiyyuu beekamtii qaama aangoo qabuun ala
- Yaali fayyaa kan taasisee,
- Yaalii fayyaa kan hayyameen ala kan raawwate
-Qorichaa yaalumsaa oluu fi hayyama gabaa hin qabne beekamtii qama aangoo qabuun ala kan fayyadame, yookiin
-Akkaata seeran hayyamameen alatti namoonni akka yaalumsa irratti hirmaataniif kennaa maallaqaa yookiin gosaa yookiin kenna kammiiyyuu kan kenne yoo ta'e
Adabbii hidhaa waggaa 1(Tokko) irraa hanga waggaa 10 (Kudhan) fi adabbii maallaqaa qarshii 20,000 (Kuma Digdama) irraa hanga qarshii100,000 (Kuma Dhibba Tokko) kan adabsiisuudha.

Waajjira Abbaa Alangaa Aanaa Sigimoo!
"Haqaaf Haqaan Hojjanna "

12/09/2026

✍️Aangoo fi Hojii waajjira Galiiwwanii Aanaa Maalii?
✍️Seerrii hoo maal jedha 👇
✍️Dambii Gurmaa’insa Bulchiinsa Aanaaleefi Gandoota Mootummaa Naannoo Oromiyaa Lakkoofsa 250/2016 kewt 18(1-16) jalattii ifaan kaa'ee Jira 👇
Aangoofi Hojii Waajjira Galiiwwanii
Seerota birootiin kan kennameef akkuma eegametti ta’ee, Waajjirri Galiiwwanii Aanaa aangoofi hojii armaan gadii ni qabaata:
✍1) Galiiwwan seeraan yookiin mootummaa Naannichaa irraa bakka bu’iinsaan Aanichaaf kennaman ni murteessa; walitti ni qaba; akkaataa walitti qabiinsa isaas ni hooggana;
✍2) Hojiirra oolmaa seerota gibiraafi taaksii irratti qaawwaa mul’atan adda baasuun qaama ilaallatuuf ni dhiyeessa; seerota gibiraafi taaksii fooyyessuuf qorannoowwan adda addaa gaggeeffamaniif ragaaalee barbaachisoo ni kenna;
✍3) Aanicha keessatti sirna bulchiinsa gibiraafi taaksii ammayyaa’aa hojiirra ni oolcha; tajaajilamtootaaf tajaajila haqa qabeessa, qulqulluufi si’oomina qabu ni kenna;
✍4) Murtii fi walitti qabiinsa galiiwwanii, qabiinsa herregaafi dhimmoota biroo kana wajjin walqabatan raawwachuuf haalawwan hojii fi tooftaalee raawwii ni qopheessa; hojiirra ni oolcha; ni hordofa;
✍5) Sirna kaffaltoonni gibiraafi taaksii mirgaafi dirqama isaanii akka beekan dandeessisu hojiirra ni oolcha; hojii hubannoo cimsuu itti fufiinsaan ni hojjecha;
✍6) Galii Aanichaa guddisuuf kan gargaaran qo’annoowwan adda addaa ni gaggeessa; yaada ni burqisiisa; Mana Maree Bulchiinsaa Aanichaatti dhiyeessuun yeroo hayyamamu hojiirra ni oolcha;
✍7) Sirna raawwii bulchiinsa gibiraafi taaksii ilaalchisee qaama ilaallatu waliin ta’uun leenjii akka kennamu ni taasisa;
✍8) Seerota gibiraafi taaksii raawwachiisuuf ragaaalee fi sanadoota barbaachisaa ta’an nama kamiyyuu harka jiran dhiyeessisuun ni qorata; yoo barbaachisaa ta’e qaama dhimmi ilaallatu waliin tarkaanfiin akka fudhatamu ni taasisa;
✍9) Akkaataa seeraatiin qabeenya abbaa idaa gibiraafi taaksii qabsiisuun idaa gibiraatiif ni oolcha;
✍10) Galii Naannichaa walitti qabamuufi taanfa qopheessuuf qorannoo gaggeeffamuun murtii kennamu hojiirra ni oolcha;
✍11) Karoora galii tajaajila manneen hojii mootummaa qopheessaniin galii walitti qabamuu qabu karoora waliigalaa waliin qopheessee akka mirkanaa’u ni taasisa; raawwii isaas ni hordofa;
✍12) Kaffalaa gibiraatiif dhaabbilee gibira itti kaffaltu danda’an kanneen biroo qaama dhimmni ilaalu waliin haala ni mijeessa;
✍13) Qaraxa seeraan murtaa’e walitti qabuufi iddoo barbaachisaa ta’etti buufanni to’annoo akka hundeeffamu yookiin akka cufamu yaada ni dhiyeessa; yammuu murtaa’u hojiirra ni oolcha;
✍14) Raawwii sirna galiifi taaksii walsimsiisuuf qaamota damee galii biroo waliin muuxannoo wal jijjiirraa ni gaggeessa, walitti dhufeenya barbaachisaa ta’e ni uuma;
✍15) Akkaatumaa barbaachisummaa isaatti hojii isaarraa qooddee bakka bu’iinsaan qaamolee dhimmi ilaallatuuf kennuu ni danda’a;
✍16) Hojiiwwan dabalataa dhimmoota galiiwwaniitiin walqabatee manneen hojii Godinaa dhimmichi ilaallatuufi qaamolee biroo rogummaa qabaniin kennamuuf ni raawwata; ni raawwachiisa.

Waajjira Abbaa Alangaa Aanaa Sigimoo

11/09/2026

‎Ergaa Koollejjii BLTO Damee Sigimoo!
‎Waamicha Barattoota Kutaa 12ffaa Xumuurtan Hundaaf!
‎Jiruuf Jireenya Dhala Namaa Diinagdeef Kalaqaan Fooyya'aa Jiru Kanaaf Bu'uurti Ogummaadha!
‎
‎Koolleejjiin Sigimoo Bara baajata 2019’’f seektaroota xiyyeeffannoo Barnoota Leenjii Teeknikaa fi Ogummaa Gulantaa I-IV irratti sagantaa Idilee (Guyyaa fi Galagalaan) fi torbeen,leenjii gagagababboon gosoota ogummaa gara garaan Leenjifamtoota leenjisee gahoomsuuf hal-dureewwan hunda xumuuree jira waan ta'eef kottaa galmaa'aa isiniin jedha.
‎
‎Kana hubattanii barattoonni Kutaa 12ffaa xumuurtanii Qormaata Biyyoolessaa fudhattanii jirtan hundi depaartimentii barbaaddan irratti dhuftanii galma’uun ogummaa gonfachuu akka qabdan isin beeksiifna.
‎
‎Jiruuf jireenya dhala namaa guyyumaan guyyaarraa, barumaan bararraa diinagdee fi kalaqaan fooyya'aa jiru kanaaf bu'uurri ogummaadha.
‎
‎Dargaggootni Aana sigimoo fi Naannawa ishee jirtaan dhuftanii Koolleejjii keenyatti akka barattanii Ogummaan ofiis maatiis biyyas jijjiiruuf of qopheessitan irra deebiin waamichi darbeera.
‎
‎Koollejjiin BLTO Damee Sigimoo.