Converso Jewish Antwerp in the XVI & XVII Centuries

08/03/2026

“..We have been very honored by your visit and grateful for the music sent; my daughter Leonora will sing [the songs].”[1] Huygens had recently brought the Duartes some of his compositions, a collection of pieces for solo voice and basso continuo in Latin, Italian, and French from his Pathodia sacra et profana (Paris, 1647). It must have pleased Huygens to know that the celebrated musician Leonora Duarte (1610 ีอะไรใหม่ –78), Gaspar’s oldest child, would perform his music, likely accompanied by members of her musically talented family.

'Music, Business, and Belonging in the Antwerp Salon of Leonora Duarte (1610–1678) from The Journal of Seventeenth-Century Music

08/03/2026

"..Gracia Mendes Nasi [active in Antwerp between 1536 or 1538 and 1549] – also known as Dona Gracia, Hannah Nasi or by her Christianized name, Beatriz de Luna Miques – was considered the richest woman in the world in the 16th century. The Mendes bank which she led traded in goods, including diamonds and black pepper – then more valuable than gold. But Beatriz had a dangerous secret: She and her family were conversos – Jews forced to publicly convert to Christianity, in order to avoid expulsion from Portugal. Behind closed doors, they continued practicing their Jewish faith.."

The Librarians | The National Library of Israel

21/02/2026

Special Hispanic Heritage Month YouTube Live Event - Conversation and Music Performance Celebrating Hispanic Women ComposersAbout the Program:The talk will h...

30/01/2026

Congres Constantijn Huygens. Een leven in brieven, 2 december 2022.Constantijn Huygens onderhield decennialang een hartelijke correspondentie met de Antwerps...

29/01/2026

Send a message to learn more

20/12/2025

Is historisch Joods Amsterdam denkbaar zonder Joods en converso Antwerpen?
Kort antwoord: nauwelijks, al is een alternatief theoretisch voorstelbaar.

Na de Val van Antwerpen (1585) verplaatste een aanzienlijk deel van het Sefardisch-converso handels- en kennismilieu zich via Hamburg naar Amsterdam. Deze groep bracht kapitaal, internationale netwerken en culturele infrastructuur mee die essentieel waren voor de snelle institutionele opbouw van Joods Amsterdam. Reeds in 1597 ontstond de eerste Sefardische gemeente (Beth Jacob), gevolgd door Neveh Shalom (1608) en de fusie tot Talmud Torah (1639). Deze vroege consolidatie is zonder Zuid-Nederlandse instroom moeilijk verklaarbaar.

Op het vlak van boekdrukkunst was Amsterdam in de 17e eeuw het belangrijkste Hebreeuwse drukcentrum van Europa. De drukkerij van Menasseh ben Israel (actief vanaf ca. 1626), zoon van een converso uit het Antwerpse milieu, publiceerde in Hebreeuws, Spaans en Latijn en bediende een transnationaal publiek. Deze meertaligheid en schaal waren rechtstreeks schatplichtig aan Antwerpse converso-ervaringen.

Economisch sluit Amsterdam aan bij de erfenis van Antwerpse wereldhandel. Figuren als Duarte Nunes da Costa en Joseph Penso de la Vega (auteur van Confusión de confusiones, 1688) tonen hoe converso-netwerken de Amsterdamse beurscultuur mede vormgaven. Sefardisch kapitaal financierde niet alleen handel, maar ook religieuze en sociale instellingen.

Ten slotte het intellectueel-religieuze klimaat: de converso-achtergrond — gekenmerkt door religieuze dwang en identiteitssplitsing — creëerde ruimte voor kritische theologie en filosofie. Zonder dit milieu zijn zowel Menasseh ben Israels gematigd messianisme als Spinoza’s radicale rationalisme (excommunicatie 1656) nauwelijks denkbaar.

Zonder Antwerpen had Amsterdam wellicht een Joodse gemeenschap gekend, voornamelijk Asjkenazisch en later gevormd. Maar het kosmopolitische, economisch krachtige en intellectueel vernieuwende Joods Amsterdam van de 17e eeuw is historisch onlosmakelijk verbonden met het Joods-converso Antwerpen.

03/12/2025

"El espejo perdido. Judíos y Conversos en la España Medieval"10/10/2023 - 14/1/2024Como cuenta Joan Molina Figueras, comisario de la exposición y jefe de Dep...

03/12/2025

Exposición El espejo perdido. Judíos y Conversos en la España Medieval Museo Nacional del Prado. Madrid 10/10/2023 - 14/1/2024 Toda imagen creada es un espejo que refleja unos modos de ver. Miramos el mundo y a los otros en relación con nosotros mismos, a través de nuestra mentalidad y actitud....