محمد عارف نعمت زاده

26/08/2026

نسل امروز شاید یکی از کم‌سلامت‌ترین نسل‌ها باشد؛ یکی از عوامل مهم آن نیز مصرف بی‌رویه نوشابه‌ها و نوشیدنی‌های انرژی‌زا و غیراستاندارد است.

فامیل عزیز، لطفاً از مصرف نوشابه‌های انرژی‌زا، چه ساخت وطن و چه برندهای خارجی، تا حد امکان خودداری کنید. سلامتی را قربانی ذائقه، عادت و تبلیغات نکنیم؛ زیرا سلامتی، سرمایه‌ای است که انتخاب امروز ما، آینده آن را رقم می‌زند.

06/12/2025

صادق باش!
‌ صادق باش، همین‌قدر واضح و بی‌پرده و روشن،
مثل پاکتی سیکرت که بی‌پرده رویش نوشته‌اند: «سرطان‌زا»؛
بی‌هیچ زرق‌وبرق ، بی‌هیچ پنهان‌کاری.

نه شبیه آن آبمیوه‌های رنگارنگی
که با فونت درشت می‌نویسند: «۱۰۰٪ طبیعی»
اما مزه‌شان فریاد می‌زند که حقیقت چیز دیگری‌ست

کاپی

20/08/2025

إنا لله وإنا إلیه راجعون

با دلی مملو از اندوه و چشمانی اشک‌بار، فاجعه دردناکی را که در شاهراه هرات رخ داد و جان ده‌ها مهاجرین تازه بر گشته را گرفت، به بازماندگان و ملت مظلوم افغانستان تسلیت عرض می‌کنیم. تمامی سرنشینان این بس، مهاجرینی بودند که از اسلام‌قلعه به سوی کابل انتقال داده می‌شدند، اما دست قضا، مسیر زندگی‌شان را به ماتم بدل کرد

19/08/2025

زماني كه همسايه ام بيكار شود، دوره ركود است؛ زماني كه خودم بيكار شوم، دوره بحران اقتصادي است.

ضرب المثل انگليسي

27/07/2025

بیکران کهکشان؛ جایی‌که کیفیت، تعهد و نوآوری در کنار هم معنا پیدا می‌کنند

21/07/2025

افغانستان؛ بهشت کالاهای بی‌کیفیت وارداتی از ایران، پاکستان و چین

در سال‌های اخیر، افغانستان عملاً به بازاری آسان و بدون نظارت مؤثر برای ورود کالاهای بی‌کیفیت از کشورهای همسایه مانند ایران، پاکستان و چین تبدیل شده است. نبود استانداردهای ملی مؤثر، ضعف نظارت بر مرزها، و ناکارآمدی نظام گمرکی باعث شده تا محصولات ارزان و عمدتاً بی‌کیفیت خارجی بازارهای داخلی را اشباع کند.

این وضعیت چند پیامد جدی برای اقتصاد و جامعه افغانستان دارد:
• کاهش اعتماد عمومی به تولید داخلی
• نابودی تدریجی صنایع نوپا
• تشدید بیکاری به دلیل تعطیلی کارگاه‌های تولیدی
• وابستگی کامل بازار به واردات

از منظر نظریه‌های اقتصادی، ورود بی‌رویه و غیرکنترل‌شده‌ی کالاهای خارجی در کشوری که هنوز به سطح مطلوبی از صنعتی‌سازی نرسیده، می‌تواند فرآیند رشد اقتصادی را نه‌تنها متوقف، بلکه معکوس کند. در چنین شرایطی، سیاست‌هایی نظیر تنظیم بازار واردات، حمایت هدفمند از تولید داخلی، ایجاد نهاد ملی استاندارد قوی، و اعمال تعرفه‌های کنترلی هوشمند حیاتی هستند.

بدون این اصلاحات، افغانستان نه‌تنها بازار مصرف کالاهای کم‌ارزش خارجی باقی خواهد ماند، بلکه فرصت‌های طلایی برای رشد اقتصادی، اشتغال‌زایی، و توسعه‌ی پایدار را نیز از دست خواهد داد.

محمد عارف نعمت زاده

11/07/2025

ظرفیت‌سازی از بازگشت مهاجرین؛ فرصتی ملی، نه بحران اقتصادی

در شرایطی که روند بازگشت مهاجرین افغان از کشورهای همسایه، به‌ویژه ایران و پاکستان، به بالاترین سطح در سال‌های اخیر رسیده است، رویکرد صرفاً مصرف‌گرایانه نسبت به این پدیده، نگاهی ناعادلانه و غیرواقع‌گرایانه خواهد بود.

مهاجرین تازه‌برگشته، نه‌تنها بار اضافی بر دوش اقتصاد کشور نیستند، بلکه یکی از بزرگ‌ترین ذخایر انسانی و سرمایه‌های معنوی افغانستان به‌شمار می‌روند. این قشر در دهه‌های مهاجرت، با تحمل سختی‌ها و مشقات فراوان، به مهارت‌ها و تجارب ارزشمندی در عرصه‌های فنی، حرفه‌ای، صنعتی و مدیریتی دست یافته‌اند؛ سرمایه‌ای که در صورت مدیریت عاقلانه، می‌تواند زیرساخت بازار کار و تولید ملی را متحول سازد.

اکنون زمان آن رسیده است که دولت امارت اسلامی افغانستان، به‌ویژه وزارتخانه‌هایی چون کار و امور اجتماعی، مالیه، تجارت و اقتصاد، با همکاری سکتور خصوصی، برنامه‌ای منسجم برای جذب این نیروی کار ماهر و نیمه‌ماهر در پیش گیرند. ایجاد پروژه‌های تولیدی، توسعۀ صنایع متوسط، و تسهیل صدور مجوزهای کاری می‌تواند زمینه‌ساز اشتغال پایدار و افزایش تولید داخلی شود.

در کنار این اقدامات، وزارت مالیه می‌تواند از طریق بازنگری در تعرفه‌های گمرکی، خصوصاً با افزایش تعرفه بر بیش از ۵۰ قلم کالای مصرفی وارداتی که بدیل داخلی دارند، به حمایت از تولید داخلی و تقویت بازار کار داخلی اقدام نماید. این سیاست نه‌تنها موجب کاهش وابستگی به واردات خواهد شد، بلکه به‌صورت مستقیم، هزاران تن از مهاجرین بازگشته را در چرخه تولید و اشتغال قرار خواهد داد.

نتیجه چنین رویکردی، “هم ثواب و هم خرما” است؛ هم مدیریت بحران بازگشت مهاجرین و هم جهش در تولید ملی

محمد عارف نعمت زاده

05/07/2025

29/06/2025

بانک مرکزی افغانستان (دافغانستان بانک) لازم است به‌منظور کاهش فرسایش فزاینده اسکناس‌های فیزیکی و پیش‌گیری از هزینه‌های سنگین چاپ و امحای سالانه، راهبردی جامع برای گسترش نظام پرداخت‌های الکترونیکی طراحی و پیاده‌سازی نماید. دیجیتالی‌سازی زیرساخت‌های پرداخت بانکی نه‌تنها به کاهش وابستگی به پول نقد کمک می‌کند، بلکه زمینه‌ساز افزایش شفافیت مالی، ارتقای امنیت تبادلات پولی، و بهینه‌سازی هزینه‌های عملیاتی نظام پولی کشور خواهد بود. در شرایطی که میلیون‌ها افغانی از اسکناس‌های رایج هر ساله به‌دلیل فرسودگی از چرخه پولی خارج و نابود می‌شوند، توسعه و ترویج ابزارهای پرداخت دیجیتال یک ضرورت راهبردی به‌شمار می‌رود